Οι ροκάδες του Iράν ξορκίζουν τον φόβο τους

«Έχω δικαίωμα να συλληφθώ από τους μπάτσους/ Έχω δικαίωμα να κληθώ στο
δικαστήριο/ Έχω δικαίωμα να με στείλουν στα μέτωπα/ Και να επιστρέψω μέσα σ’
ένα κουτί…». Στο Ιράν του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, οι ρόκερ έχουν δικαίωμα
να προκαλούν με τους στίχους τους. Αρκεί να πάρουν πρώτα μια βαθιά ανάσα…

Στη συναυλία. Οι θεατές χειροκροτούν ρυθμικά το συγκρότημα στη σκηνή. Όμως κανείς δεν ξεχνά τους γενειοφόρους πολιτοφύλακες Μπασίτζι…

H μικρή αίθουσα ήταν γεμάτη νεαρόκοσμο. Άνδρες και γυναίκες που χειροκροτούσαν
ρυθμικά, τραγουδούσαν μαζί με το συγκρότημα πάνω στη σκηνή. Σαν μια
οποιαδήποτε ροκ συναυλία, οπουδήποτε στη Δύση. Με δύο εξαιρέσεις. Τον φόβο που
εξέφρασε ψιθυριστά στον διπλανό του κάποιος από το κοινό «μην τυχόν εφορμήσουν
οι Μπασίτζι» (οι γενειοφόροι πολιτοφύλακες που επιβάλλουν συχνά με τη βία τους
αυστηρούς ισλαμικούς κοινωνικούς κώδικες). Και τον φόβο που εξέφρασε μετά το
τέλος της συναυλίας ο τραγουδιστής, όταν ο δυτικός δημοσιογράφος τού ζήτησε
αντίγραφο των στίχων τραγουδιού που είχε μόλις ερμηνεύσει, στα αγγλικά: «Σας
παρακαλώ, θα βρω τον μπελά μου»…

Τεταμένη ατμόσφαιρα

Στο Ιράν του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ η ατμόσφαιρα είναι γεμάτη ένταση. Και όχι
μόνο λόγω του διαφαινόμενου κινδύνου να μετατραπεί για μία ακόμη φορά η χώρα
εξαιτίας των πυρηνικών φιλοδοξιών της σε διεθνή παρία. Διά στόματος Κοντολίζα
Ράις, η Ουάσιγκτον απείλησε χθες με επιβολή περαιτέρω οικονομικών κυρώσεων,
κατηγορώντας την Τεχεράνη ότι, επαναλαμβάνοντας τις διεργασίες για τον
εμπλουτισμό ουρανίου, «περιφρονεί ανοιχτά» πλέον τη διεθνή κοινότητα. H Μόσχα,
από την πλευρά της, διεμήνυσε ότι η συμβιβαστική της πρόταση για εμπλουτισμό
του ιρανικού ουρανίου στη Ρωσία θα έχει ελπίδες επιτυχίας «μόνον αν το Ιράν
αναστείλει εκ νέου το πυρηνικό του πρόγραμμα». Ο κλοιός μοιάζει να σφίγγει. H
μερίδα, όμως, του ιρανικού λαού που τείνει να αμφισβητεί τη διάσημη ρήση του
αγιατολάχ Χομεϊνί «κρατήστε τα προσχήματα του Ισλάμ» έχει και άλλους, πιο
προσωπικούς λόγους να ανησυχεί.

Οι «παρεκκλίσεις»

Το διάστημα που ήταν στην εξουσία οι μεταρρυθμιστές, οι αρχές επέτρεπαν
κάποιες παρεκκλίσεις από τους κανόνες: ο ενδυματολογικός κώδικας έγινε
λιγότερο αυστηρός, η δημόσια αμφισβήτηση της εξουσίας πιο ανεκτή… Τώρα όμως
υπάρχει ένας νέος, σκληροπυρηνικός πρόεδρος, και οι άνθρωποι αναρωτιούνται τι
περιθώριο θα τους αφήσει να αμφισβητούν τα «προσχήματα»; «Δεν υπάρχει γραπτός
νόμος», λέει, υπό την κάλυψη της ανωνυμίας, ο ροκ τραγουδιστής που τολμά να
προκαλεί με τους στίχους του. «Επιτρέπεται να κάνεις τα πάντα, αρκεί να μην τα
μοιράζεσαι με τους άλλους». Αυτός μοιάζει, πράγματι, να είναι ο άγραφος νόμος
στο σημερινό Ιράν: ου μοιράζεσθε. Ένας μπλόγκερ βρίσκεται στη φυλακή επειδή
μοιράστηκε τις ιδέες του. Εφημερίδες κλείνουν επειδή μοιράστηκαν τις απόψεις
τους. Όσο για την περσική ιστοσελίδα του BBC, αυτή περνά σταθερά από κοσκίνισμα.

ME ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ

«Έχω δικαίωμα να καταδικαστώ!»

ΠΟΛΛΟΙ ΠΕΡΙΜΕΝΑΝ πως ο Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ θα υιοθετούσε αμέσως
μετά την εκλογή του αυστηρά μέτρα, θα εξέδιδε για παράδειγμα έναν αυστηρό
ισλαμικό ενδυματολογικό κώδικα για τις γυναίκες. Τίποτε τέτοιο δεν έχει συμβεί
προς το παρόν. Κατά κάποιον τρόπο, σε ορισμένα ζητήματα, ο νέος πρόεδρος
μοιάζει να επιβάλει τον έλεγχό του αφήνοντας τα όρια θολά κι αβέβαια.
Ξορκίζοντας τον φόβο του, ο ρόκερ δίνει τελικά τους στίχους: «Έχω δικαίωμα να
με καταδικάσουν, δικαίωμα να με στριμώξουν/ Έχω δικαίωμα να μου επιβάλουν
κυρώσεις και να με απαγορεύσουν»…