διακοπές Kαστοριά – Δισπηλιό

Πουθενά αλλού το ταξίδι στον… χρόνο δεν είναι τόσο εφικτό. Μην περιμένεις
να μπεις στη μηχανή του χρόνου. Μόλις φτάσεις στον λιμναίο οικισμό του
Δισπηλιού, τον πρώτο της Ευρώπης, θα καταλάβεις πώς γίνεται αυτό το ταξίδι.

Εδώ έχει διαμορφωθεί ένα πάρκο με φυσική αναπαράσταση μέρους του προϊστορικού
οικισμού με πληροφορίες για τη ζωή των κατοίκων της περιοχής πριν από περίπου
7.000 χρόνια.

Ο οικισμός ανακαλύφθηκε τυχαία το 1932 από τον καθηγητή πανεπιστημίου A.
Κεραμόπουλο, όταν η παρατεταμένη ξηρασία «βοήθησε» στην πτώση της στάθμης της
λίμνης και στην αποκάλυψη πασσάλων και τρυπών από αυτούς.

Από τότε οι ανασκαφές στον χώρο συνεχίζονταν κατά διαστήματα, ενώ το 1992
ήρθαν στο φως τα περισσότερα από την ομάδα του καθηγητή της Προϊστορικής
Αρχαιολογίας του ΑΠΘ Γ.X. Χουρμουζιάδη.

Σήμερα μπορεί να δει κανείς ομοιώματα των ξύλινων κατοικιών (καλύβες) της
εποχής, καθώς και ευρήματα από τις κατά περιόδους ανασκαφές όπως εργαλεία
(ψαρέματος και όχι μόνο), αγγεία, αμφορείς, σκεύη οικιακής χρήσης κ.λπ.

Τον χειμώνα ο αρχαιολογικός χώρος του Δισπηλιού παραμένει ανοικτός από τις 9
το πρωί μέχρι τις 5 το απόγευμα. Θα τον βρείτε σε απόσταση περίπου 7 χλμ. από
την πόλη της Καστοριάς. H είσοδος κοστίζει 4 ευρώ (3 ευρώ αν είστε μέλος
γκρουπ).

Οι βυζαντινές εκκλησίες

H Παναγία Κουμπελίδικη

Στην Καστοριά το στοιχείο του Βυζαντίου είναι ιδιαίτερα έντονο και
αναδεικνύεται από τις περίπου 70 ξεχωριστές βυζαντινές εκκλησίες. Οι μισές
είναι βυζαντινές και οι άλλες μισές μεταβυζαντινές. Μία από αυτές όμως είναι
πραγματικά ξεχωριστή. Πρόκειται για τη Μονή Παναγίας Μαυριώτισσας με τη
μοναδική ζωγραφική του καθολικού της.

Βρίσκεται σε απόσταση 4 χλμ. από την πόλη. Θα τη βρεις συνεχίζοντας την –
μαγευτική – παράλια διαδρομή από το Ντολτσό. Το καλωσόρισμά σου αναλαμβάνει
ένας πλάτανος – μνημείο της φύσης. Με ύψος 6 – 7 μέτρα και ηλικία περίπου
1.000 έτη, είναι… συνομήλικος της μονής. Σε τμήμα του ανατολικού τοίχου της
εκκλησίας υπάρχουν αγιογραφίες που χρονολογούνται στον πρώτο μισό του αιώνα,
ενώ σε άλλο τμήμα του ίδιου τοίχου (και σε όλο το δυτικό) υπάρχουν παραστάσεις
από τα τέλη του 12ου αιώνα. Θαυμάστε την παράσταση της Δευτέρας Παρουσίας αλλά
και τη σκηνή της βάπτισης που εικονίζεται κάτω από αυτή.

H εκκλησία των Αγίων Αναργύρων αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα μνημεία
της πόλης. Είναι κτισμένη στην απότομη πλαγιά της βόρειας πλευράς της πόλης
και στο εσωτερικό της μπορείτε να θαυμάσετε αγιογραφίες του 11ου και 12ου
αιώνα. H διακόσμηση του ναού αποτελείται από δύο επιστρώσεις. H πρώτη
επίστρωση ζωγραφικής διακρίνεται σε ορισμένα τμήματα των τοίχων του νάρθηκα,
υπολογίζεται ότι ανήκει χρονικά στις αρχές του 11ου αιώνα. H δεύτερη
επίστρωση, μεταφέρει την πιο όμορφη ζωγραφική της Καστοριάς από τις τελευταίες
δεκαετίες του 12ου αιώνα. Εξίσου όμορφες είναι οι τοιχογραφίες στον Άγιο
Στέφανο (στην ανατολική πλευρά της πόλης) και την Παναγία
Κουμπελίδικη.

H εκκλησιαστική ιστορία της πόλης αναβιώνει στο Μουσείο Βυζαντινής
Τέχνης. Τα εκθέματά του αντιπροσωπεύουν κατά μεγάλο ποσοστό την ύστερη
περίοδο της βυζαντινής τέχνης, και μεταξύ αυτών συγκαταλέγεται σημαντικός
αριθμός εικόνων σε άριστη κατάσταση. Το μουσείο βρίσκεται στην Πλατεία
Δεξαμενής (είσοδος ελεύθερη, τηλ. 24670 22325) σε ένα από τα ωραιότερα σημεία
της πόλης με υπέροχη θέα καθώς είναι κτισμένο ακριβώς πάνω στην κορυφή του
λόφου της βυζαντινής ακρόπολης.

Tips

* H νότια πλευρά είναι πιο ζεστή σε σύγκριση με τη βόρεια. Μάλιστα, οι
διαφορές στις θερμοκρασίες αγγίζουν τους… τρεις βαθμούς χειμώνα – καλοκαίρι.

* Οι περισσότερες καφετέριες της πόλης βρίσκονται στη νότια πλευρά της.
Φαίνονται καινούργιες και… είναι αφού η επένδυση στις καφετέριες απασχόλησε
τους Καστοριανούς στις αρχές της δεκαετίας του ’90 όταν άρχισαν να έχουν
πτωτική πορεία οι πωλήσεις της γούνας.

* Αν θες να απολαύσεις τη λίμνη από ψηλά δεν έχεις παρά να ανεβείς στο
ύψωμα του Προφήτη Ηλία. H θέα είναι μοναδική ιδιαίτερα προς τη βόρεια πλευρά
της πόλης.

* Αν θες να αγοράσεις δερμάτινο ή γούνα να θυμάσαι πως λίγο παζάρι δεν
έβλαψε ποτέ κανέναν.

* Υπό «φυσιολογικές» συνθήκες (και όχι με υπερ-σιβηρικά κύματα παγετού)
οι δρόμοι της Καστοριάς κλείνουν δύσκολα.