Tα σύνορα της φτώχειας

Κωδικός C-415/93: ο κύριος λόγος των επιτυχιών της Ελλάδας και της Γαλλίας σε
επίπεδο εθνικών ομάδων ποδοσφαίρου, σύμφωνα με τη «Le Monde», της αύξησης 30%
κατά μέσο όρο των αποδοχών των ποδοσφαιριστών και της κατακλυσμιαίας εισαγωγής
παικτών στα ευρωπαϊκά πρωταθλήματα.

Δέκα χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από την ημέρα που οι δικαστές του
Λουξεμβούργου έδωσαν εντολή να εφαρμοστεί η υπ’ αριθμ. C-415/93 απόφαση του
Δικαστηρίου της E.E., «γκρεμίζοντας» τα σύνορα για τους ποδοσφαιριστές της
Ευρωπαϊκής Ένωσης και δικαιώνοντας τον αγώνα του Βέλγου ποδοσφαιριστή Ζαν Μαρκ
Μπόσμαν ενάντια στο ισχύον τριτοκοσμικό σύστημα μεταγραφών. Ο Νόμος Μπόσμαν,
όπως καθιερώθηκε, επιτρέπει την ελεύθερη διακίνηση των ποδοσφαιριστών στα
σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τη μη καταβολή χρημάτων στις ομάδες για την
απόκτηση παικτών των οποίων τα συμβόλαια έχουν λήξει.

Το πρόσωπο του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου άλλαξε για πάντα, ενώ οι ισορροπίες
μεταβλήθηκαν τόσο σε επίπεδο συλλογικό, όπου οι πλούσιοι έγιναν πλουσιότεροι
και οι φτωχοί φτωχότεροι (μάλιστα, αρκετοί σύλλογοι υποχρεώθηκαν να βάλουν
λουκέτο), όσο και σε επίπεδο εθνικών ομάδων, με ομάδες όπως η Ελλάδα να
ανταγωνίζονται τους κολοσσούς του παγκοσμίου ποδοσφαίρου.

Για τους παράγοντες της UEFA και της FIFA ο Νόμος Μπόσμαν θεωρείται κατάρα.
Αρκετές φορές τα χρόνια που ακολούθησαν την περίφημη απόφαση, οι δύο
ομοσπονδίες χρησιμοποιώντας θεμιτά και αθέμιτα μέσα προσπάθησαν να
δημιουργήσουν ένα «νόμο αντι-Μπόσμαν», αλλά κάθε φορά έπεφταν πάνω στην
άτεγκτη στάση της επιτρόπου Βίβιαν Ρέντινγκ.

Οι σύλλογοι εφηύραν τα συμβόλαια δεκαετούς διάρκειας προκειμένου να μη χάνουν
χωρίς αντάλλαγμα τους παίκτες, ενώ στην Ισπανία οι ομάδες βάζουν ρήτρες
δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ στα συμβόλαια των ποδοσφαιριστών, σε περίπτωση που
οι τελευταίοι θέλουν να πάρουν μεταγραφή.

Οι επιπτώσεις από τον Νόμο Μπόσμαν δεν είναι μόνο αρνητικές. Σύμφωνα με τη «Le
Monde», πολλές χώρες που μετατράπηκαν από τη μια στιγμή στην άλλη σε
«εξαγωγικές» ποδοσφαιρικών ταλέντων, βελτιώθηκαν σε επίπεδο εθνικών ομάδων. Ως
παράδειγμα αναφέρει το γεγονός ότι οι τέσσερις ημιφιναλίστ του Παγκοσμίου
Κυπέλλου το 1998 (νικήτρια η Γαλλία) και του Euro 2004 (το οποίο κατέκτησε η
Ελλάδα) διέθεταν παίκτες που αγωνίστηκαν κάποια περίοδο της καριέρας τους στο
εξωτερικό.

ΧΡΥΣΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

Το απόσταγμα των εμπειριών αυτών ήταν καταλυτικό στους αγώνες του Euro 2004,
καθώς έξι από τους έντεκα βασικούς του Ρεχάγκελ είχαν εμπειρία από μεγάλα
ευρωπαϊκά πρωταθλήματα.

Ωστόσο, ο Νόμος Μπόσμαν προκάλεσε κατακλυσμιαία εισαγωγή παικτών σε όλα τα
ευρωπαϊκά πρωταθλήματα.

Την περίοδο 1995-1996 στα ρόστερ των 18 ομάδων της A’ Εθνικής ήταν δηλωμένοι
68 ξένοι παίκτες – σχεδόν 4 παίκτες ανά ομάδα. Στο φετινό πρωτάθλημα έχουν
δηλωθεί 162 παίκτες από τις 16 ομάδες που συμμετέχουν – μέσος όρος 10 ξένοι
παίκτες ανά ρόστερ!

Στην Ιταλία η αύξηση των ξένων παικτών στο Καμπιονάτο ξεπέρασε το 120% χωρίς
να περιλαμβάνονται οι «ιταλοποιήσεις» κυρίως Αργεντινών παικτών, ενώ ανάλογα
είναι τα νούμερα και στα άλλα ευρωπαϊκά πρωταθλήματα.

Ο Νόμος Μπόσμαν εφαρμόστηκε σε όλα τα ομαδικά αθλήματα, γεγονός που είχε ως
αποτέλεσμα στις ιταλικές ομάδες μπάσκετ το 70% να είναι ξένοι και να απειλεί
με απεργία η εθνική ομάδα. Έτσι, ο πρόεδρος της Ολυμπιακής Επιτροπής της
χώρας, Τζιάνι Πετρούτσι, αναγκάστηκε να δηλώσει: «Ο ιταλικός αθλητισμός δεν
είναι ένα μεγάλο ξενοδοχείο όπου όποιος θέλει μπαίνει και όποιος θέλει
βγαίνει. Σε δύο χρόνια θέλω σε όλες τις ομάδες το 50% των αθλητών να είναι
Ιταλοί».

Πώς θα γίνει αυτό μόνο ο ίδιος το ξέρει, αφού οποιαδήπότε απόφαση για μείωση
των ξένων παικτών πρέπει να εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ανάλογη προσπάθεια της ιταλικής ομοσπονδίας ποδοσφαίρου (πρότεινε να
αγωνίζονται 6 Ιταλοί και πέντε ξένοι) έπεσε στο κενό ύστερα από παρέμβαση της
E.E.

KAI ΑΛΛΟ ΝΤΟΜΙΝΟ

Κατά καιρούς πολλές δικαστικές αποφάσεις χαρακτηρίστηκαν «Μπόσμαν 2». Όπως η
απόφαση δικαστηρίου της Μάλαγα που επέτρεπε σε αθλητή χώρας που ήταν
συνδεδεμένη οικονομικά με την E.E. να έχει τα ίδια δικαιώματα με έναν
κοινοτικό.

Ο εκτελεστικός διευθυντής της UEFA Λαρς Κρίστερ Όλσον χαρακτήρισε «Μπόσμαν 2»
την πρόσφατη δικαστική διαμάχη της βελγικής Σαρλερουά και της γαλλικής Λυών με
τη FIFA, από την οποία διεκδικούν αποζημίωση για τον τραυματισμό
ποδοσφαιριστών τους σε διεθνείς αγώνες. Ο κ. Όλσον πιστεύει πως αν οι σύλλογοι
δικαιωθούν, κάτι που είναι πολύ πιθανό, θα προκληθεί νέο ντόμινο, λόγω της
μεγάλης απώλειας εσόδων που θα έχουν οι εθνικές ομοσπονδίες.

Ο πιο περιζήτητος άνθρωπος τις ημέρες αυτές από τα διεθνή MME είναι ο Ζαν Μαρκ
Μπόσμαν. Ο Βέλγος αρνήθηκε να δώσει συνέντευξη θεωρώντας τον εαυτό του
αδικημένο σε σχέση με το τι κέρδισε αυτός και οι πρώην συνάδελφοί του.

ΜΑΧΛΑΣ – ΝΤΑΜΠΙΖΑΣ

Ακολούθησαν τον δρόμο των… χρυσοθήρων

Ο Νίκος Μαχλάς και ο Νίκος Νταμπίζας πανηγύρισαν επιτυχίες με Άγιαξ και Νιούκαστλ

H Ελλάδα δεν θα μπορούσε ποτέ να εξάγει παίκτες που θα κατακτούσαν
πρωταθλήματα και Κύπελλα και θα γίνονταν ινδάλματα σε ομάδες θρύλους.
Εντούτοις, η μεταγραφή του Μαχλά στον Άγιαξ από τη Βίτεσε έναντι 4,5 δισ.
δραχμών παραμένει η πιο ακριβή στην ιστορία του Αίαντα, ενώ ο Νίκος Νταμπίζας
κατάφερε να γίνει ο πρώτος Έλληνας που αγωνίστηκε σε τελικό Κυπέλλου Αγγλίας
στο Γουέμπλεϊ με τη Νιούκαστλ.

ΟΙ ΒΕΛΓΟΙ

Να μην τον δουν στα μάτια τους

Οι ορκισμένοι εχθροί του Μπόσμαν είναι οι συμπατριώτες του ποδοσφαιριστές, οι οποίοι προέβλεψαν σωστά πως θα είχε αρνητικό αντίκτυπο στο ποδόσφαιρο της χώρας τους, σε συλλογικό και εθνικό επίπεδο, ο «νόμος Μπόσμαν»

Η δικαστική διαμάχη του Μπόσμαν με τις ποδοσφαιρικές Αρχές ξεκίνησε το 1990,
όταν δεν αποδέχτηκε μείωση 70% των αποδοχών του από τη Λιέγη και η τελευταία
δεν του επέτρεψε να πάρει μεταγραφή στη Δουνκέρκη, αν και το συμβόλαιό του
είχε λήξει. Τα πέντε χρόνια που ακολούθησαν, ο Μπόσμαν κατέρρευσε οικονομικά,
τον εγκατέλειψε η σύζυγός του και αναγκάστηκε να επιστρέψει στο πατρικό του
σπίτι, όπου έμενε για δύο χρόνια στο γκαράζ. Τον Δεκέμβριο του 1998 κατάφερε
να πάρει αποζημίωση ύψους 390.000 ευρώ από τη βελγική ομοσπονδία, ως
διαφυγόντα κέρδη για την περίοδο που δεν αγωνιζόταν, αν και ο ίδιος διεκδίκησε
1,8 εκατ. ευρώ. Οι ορκισμένοι εχθροί του Μπόσμαν είναι οι συμπατριώτες του
ποδοσφαιριστές, οι οποίοι προέβλεψαν σωστά πως θα είχε αρνητικό αντίκτυπο στο
ποδόσφαιρο της χώρας τους, σε συλλογικό και εθνικό επίπεδο, ο «νόμος Μπόσμαν».

Όταν το 1997 αποφασίστηκε να γίνει φιλικό παιχνίδι προς τιμή του Μπόσμαν,
κανένα από τα μεγάλα αστέρια δεν αποδέχτηκε την πρόσκληση, αν και εξαιτίας του
έχουν γεμάτους τους τραπεζικούς λογαριασμούς τους.

Ο Λαρς Κρίστερ Όλσον θεωρεί άδικη την επίθεση που δέχεται κατά καιρούς ο
Βέλγος πρώην ποδοσφαιριστής, γιατί το ποδόσφαιρο ήταν ήδη άρρωστο καιρό πριν.