10 μύθοι για την Eυρώπη των μεταναστών

Συνωμοσία για να ανακοπεί η άνοδος του Σαρκοζί διέκριναν κάποιοι πίσω από τα επεισόδια. Μα όσοι παρακολούθησαν από κοντά τα γεγονότα, όσοι άκουσαν τους νεαρούς να μιλούν, ξέρουν ότι αυτή η έκρηξη βίας ήταν προϊόν απελπισίας και οργής

Ακόμη λιγότερα αυτοκίνητα, «μόλις» 463, πυρπολήθηκαν τη χθεσινή νύχτα στη
Γαλλία. Παρά ταύτα, ο υπουργός Εσωτερικών Νικολά Σαρκοζί φρόντισε να ρίξει κι
άλλο λάδι στη φωτιά. «Είναι αλήτες και αποβράσματα, επιμένω», είπε,
αναφερόμενος στους εξεγερμένους νεαρούς. Αλλά δεν φταίει μόνο αυτός, δεν
φταίει μόνο η χώρα του για την αποτυχία της ενσωμάτωσης των μεταναστών. H
Γαλλία είναι η «πρωτεύουσα» της ευρωπαϊκής αποτυχίας. Οι ταραχές των
τελευταίων ημερών αναδεικνύουν τους μεγάλους μύθους της Ευρώπης.

Ζακ Σιράκ

1. «Όποια κι αν είναι η καταγωγή μας, είμαστε όλοι παιδιά της Δημοκρατίας
και έχουμε τα ίδια δικαιώματα» (Ζακ Σιράκ). Κούφια λόγια. Επισήμως, η
ανεργία μεταξύ των νεαρών μεταναστών είναι υπερδιπλάσια σε σχέση με εκείνη των
Γάλλων. Ανεπισήμως, υπερβαίνει σε πολλές περιοχές το 50%. Τείχη ορθώνονται
παντού – στο σχολείο, στο σπίτι, στη δουλειά. Και η εκπροσώπηση είναι
ανύπαρκτη: μόλις ένας νομάρχης είναι μουσουλμάνος, ενώ στο διπλωματικό σώμα
δεν υπάρχει ούτε ένας. Αλλά και στη Βρετανία, όπου οι μειονότητες θα έπρεπε να
εκπροσωπούνται με τουλάχιστον 60 βουλευτές, υπάρχουν μόνο δεκαπέντε.

2. «Τα επεισόδια ήταν οργανωμένα». Αυτό ισχυρίστηκε ο υπουργός
Εσωτερικών. Συνωμοσία για να ανακοπεί η άνοδος του Σαρκοζί διέκρινε ο Ερίκ
Ραούλ, αντιπρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης και δήμαρχος ενός από τα «καυτά»
προάστια, του Ρενσί. Μα όσοι παρακολούθησαν από κοντά τα γεγονότα, όσοι
άκουσαν τους νεαρούς να μιλούν, ξέρουν ότι αυτή η έκρηξη βίας ήταν προϊόν
απελπισίας και οργής, όχι πολιτικών υπολογισμών. Ο μεγαλύτερός τους εχθρός
είναι ασφαλώς αυτός που τους αποκάλεσε σκουπίδια και αποβράσματα. Ξέρουν καλά,
όμως, ότι καίγοντας αυτοκίνητα, και μάλιστα τα αυτοκίνητα των γειτόνων τους,
δεν θα μπορούσαν να προκαλέσουν την παραίτηση του ανθρώπου που προσβλέπει στην
προεδρία της χώρας.

3. Οι ταραχές θα εξαπλωθούν και σε άλλες χώρες. Εκτός από τους
εμπρησμούς μερικών αυτοκινήτων στο Βέλγιο και στη Γερμανία (α, και την επίθεση
εναντίον του Γαλλικού Ινστιτούτου στη Θεσσαλονίκη), άλλες ενδείξεις μετάδοσης
το… ιού δεν υπήρξαν. H Γερμανία των 7,5 εκατομμυρίων αλλοδαπών δεν έχει τα
γκετοποιημένα προάστια των γαλλικών μεγαλουπόλεων, λέει στα «NEA» η Κορνέλια
Σμαλτς-Γιάκομπσεν, πρώην εντεταλμένη της γερμανικής κυβέρνησης για θέματα
αλλοδαπών. Αλλά και στην Ιταλία δεν έχουν ακόμη μεγάλο πρόβλημα. Θα έχουν σε
είκοσι χρόνια, όταν οι μετανάστες τρίτης γενιάς δεν θα μπορούν να βρουν
δουλειά.

4. Τα γκέτο αποτελούν γαλλικό φαινόμενο. Στην Ολλανδία, που μέχρι πριν
από λίγα χρόνια ήταν ένας πολυπολιτισμικός Παράδεισος, συντηρητικοί χριστιανοί
αλλά και φιλελεύθεροι μιλούν ανοιχτά για τις αρετές των χωριστών σχολείων για
μαύρους και λευκούς, που θα «προστατεύσουν» τους Ολλανδούς από το δηλητήριο
του Ισλάμ. Στη Βρετανία, οι βομβιστές του Ιουλίου ήταν μορφωμένοι μουσουλμάνοι
δεύτερης γενιάς. Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι το 95% των λευκών Βρετανών
έχουν μόνο λευκούς φίλους. Το 37% των μη λευκών προτιμούν να έχουν κοινωνικές
επαφές με τους ομοίους τους. Και αυτή η τάση είναι ανοδική, ιδιαίτερα μεταξύ
των νέων.

Γαλλικός Μάης του ’68

5. Είδαμε έναν μικρό Μάη. Δεν μπορούν να γίνουν παραλληλισμοί ανάμεσα
στις δύο εξεγέρσεις. Τον Μάη του ’68, την πρωτοβουλία την είχαν τα ανώτερα
κοινωνικά στρώματα, οι φοιτητές και οι διανοούμενοι (αργότερα μπήκαν στο
παιχνίδι και οι εργάτες). Ήταν μια εξέγερση από τα πάνω προς τα κάτω. Για τις
πρόσφατες ταραχές μπορούμε να πούμε το αντίστροφο: ήταν ένας «ανάποδος Μάης».

6. Οι ταραχές έχουν θρησκευτικά κίνητρα. Μεγάλο ψέμα: οι «πυρομανείς»
της Γαλλίας δεν μιλούν καν αραβικά ούτε παρακολουθούν το Αλ Τζαζίρα. Όπως
επισημαίνει στο «Σπίγκελ» ο Γάλλος ειδικός για ζητήματα μετανάστευσης Λοράν
Μικιελί, οι ιμάμηδες στα προάστια τάχθηκαν από την αρχή υπέρ μιας ειρηνικής
επίλυσης της κρίσης. Οι συγκρούσεις της Αστυνομίας με τους ταραχοποιούς δεν
συνιστούν σε καμιά περίπτωση πόλεμο πολιτισμών. Εάν όμως οι μετανάστες αφεθούν
στην τύχη τους, θα αποτελέσουν σίγουρα δεξαμενή στρατολόγησης τρομοκρατών από
τα δίκτυα της Αλ Κάιντα. Συνέβη ήδη στη Βρετανία, θα συμβεί κι αλλού.

7. Δώστε δουλειά στους νεαρούς μετανάστες και το πρόβλημα θα λυθεί. Δεν
είναι τόσο απλό. Οι άνθρωποι αυτοί πρέπει να ενταχθούν στην κοινωνία, πρέπει
να αποκτήσουν και στην πράξη τα δικαιώματα που θεωρητικά έχουν. Πρέπει να
γίνουν παρεμβάσεις στα σχολεία. Όπως λέει ένας παλιός «ταραξίας», ο Ντανιέλ
Κον-Μπεντίτ, στα σχολικά συστήματα όλων των χωρών με μεγάλες κοινότητες
μεταναστών (Αγγλία, Γαλλία, Βέλγιο, Γερμανία) τα παιδιά των μεταναστών είναι
ουσιαστικά αποκλεισμένα. Από εκεί πρέπει να αρχίσουν οι Ευρωπαίοι.

8. H δημοσιογραφική υπερ-προβολή διευκολύνει την επίλυση των
προβλημάτων. H λεπτομερής παρουσίαση των ταραχών από τα κανάλια, οι
συγκρίσεις του Παρισιού με τη Βαγδάτη, οι αναφορές πολλών εφημερίδων σε
εμφύλιο πόλεμο, μάλλον υποδαύλισαν και αποπροσανατόλισαν παρά υπηρέτησαν την
αντικειμενική ενημέρωση. Ορισμένοι γαλλικοί τηλεοπτικοί σταθμοί, όπως ο France
3, επέλεξαν έτσι να ρίξουν τους τόνους, παύοντας για παράδειγμα να
δημοσιοποιούν καθημερινά τους αριθμούς των πυρπολημένων αυτοκινήτων, ώστε να
μη δημιουργούν ανταγωνισμό μεταξύ των ταραξιών.

9. H Αμερική αποτελεί παράδειγμα προς αποφυγή (όπως πάντα). Το
αντίθετο: το αμερικανικό μοντέλο μπορεί να δώσει διέξοδο στο ευρωπαϊκό
αδιέξοδο. «Μετά τις εξεγέρσεις στα γκέτο, τη δεκαετία του ’60, οι Ηνωμένες
Πολιτείες κατέφυγαν στις θετικές διακρίσεις για να καλύψουν την καθυστέρηση
στη μαύρη κοινότητα», λέει στην Κοριέρε ντέλα Σέρα ένας από τους πιο
επιτυχημένους Γάλλους επιχειρηματίες, ο Γιαζίντ Σαμπέγκ, που γεννήθηκε στην
Αλγερία και μεγάλωσε στη Λίλη. «Ανάλογα μέτρα, από τα σχολεία μέχρι την
εργασία, πρέπει να λάβει και η Γαλλία».

Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ

10. H σημερινή Ευρώπη μπορεί να δώσει λύσεις. H Ευρώπη διέρχεται κρίση
σε όλα τα επίπεδα. Τα ΟΧΙ των Γάλλων και των Ολλανδών στο Ευρωσύνταγμα
μπλοκάρισαν την περαιτέρω ενοποίησή της και την αναζήτηση κοινών λύσεων στα
προβλήματά της. Το πιο επείγον, το πιο εμπρηστικό της πρόβλημα είναι σήμερα η
απορρόφηση και ενσωμάτωση των μεταναστών. Αλλά η ανεργία προκαλεί ρατσισμό και
ο ρατσισμός οδηγεί στην τυφλή βία. Χρειάζονται λύσεις ριζοσπαστικές, αλλά δεν
υπάρχει κανείς για να τις επιβάλει.