ANOIXTO ΜΒΑ Η… γυάλινη σφαίρα των αγορών

H Χρηματοοικονομική (ΧΟ) είναι ένας από τους πιο ενεργούς και ενδιαφέροντες
κλάδους της Οικονομικής επιστήμης. Αυτό δεν οφείλεται μόνο στο ονομαστικό
γνωστικό της αντικείμενο και στην ιδιαίτερη «σχέση» που όλοι έχουμε με τις
διάφορες μορφές χρήματος.

H ΧΟ είναι, ουσιαστικά, ένας πολυσύνθετος χώρος επιστημονικής και πρακτικής
έρευνας και εφαρμογής, μέσα στον οποίο αναπτύσσονται, εξελίσσονται και
εφαρμόζονται ποικίλες θεωρίες για τις χρηματαγορές. Επιπλέον, η
χρηματοοικονομική έρευνα συνδυάζει και εξελίσσει τα αποτελέσματα και άλλων
θετικών επιστημών, όπως τα Μαθηματικά και η Στατιστική, η επιστήμη των
υπολογιστών και – φυσικά – τα Οικονομικά.

Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία που κάνουν τη ΧΟ ξεχωριστή, είναι το ότι
ασχολείται με αγορές που είναι πολύ κοντά στα θεωρητικά πρότυπα των ιδανικών
αγορών. Όχι πως δεν λείπουν οι εμπειρικές αντιφάσεις και τα οικονομικά
παράδοξα, αλλά η συσχέτιση των χρηματοοικονομικών φαινομένων με την οικονομική
θεωρία είναι μάλλον μεγαλύτερη στις χρηματαγορές, παρά σε πολλές άλλες αγορές
(π.χ. αγορές αγαθών και προϊόντων).

Σε αυτό συνεισφέρει και το γεγονός ότι οι χρηματαγορές χαρακτηρίζονται σε
μεγάλο βαθμό από υψηλή ρευστότητα και κινητικότητα κεφαλαίων, χαρακτηριστικά
τα οποία δεν είναι απαραιτήτως τόσο ανεπτυγμένα σε άλλου τύπου αγορές. Αυτή η
έλξη της ΧΟ συνδυάζεται, επίσης, πολύ καλά με τη μεγάλη εμπειρική εφαρμογή
της.

ΜΕΓΑΛΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ

Ως χώρος επιστημονικής έρευνας, έχει ένα μεγάλο πλεονέκτημα: έχει άμεση και,
ουσιαστικά, πλήρη σύνδεση με τις αγορές που εξετάζει, ενώ υπάρχει πληθώρα
δεδομένων για τον έλεγχο των χρηματοοικονομικών θεωριών και τη διαμόρφωση
προβλέψεων. Οι διάφοροι κλάδοι της ΧΟ καλύπτουν ένα πολύ ευρύ φάσμα γνωστικών
ενασχολήσεων και διαφορετικών αγορών: αποτίμηση κεφαλαιακών στοιχείων,
διαχείριση χαρτοφυλακίου, διαχείριση κινδύνου, αποτίμηση δικαιωμάτων και
αξιογράφων, αποτίμηση παραγώγων, αξιολόγηση επενδυτικών σχεδίων,
χρηματοοικονομική ανάλυση λογιστικών καταστάσεων, πρόβλεψη αποδόσεων – και του
σχετικού κινδύνου τους – και πολλά άλλα.

ΔΥΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ

Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι μεγάλη ώθηση, τόσο στην έρευνα όσο και στην
εφαρμογή των συγχρόνων χρηματοοικονομικών θεωριών, έχουν δώσει δύο σημαντικές
εξελίξεις: πρώτον, η δυνατότητα καταγραφής, συστηματικής αποθήκευσης και
σχεδόν πλήρους διάθεσης όλης της ροής ΧΟ δεδομένων (όλων των συχνοτήτων
παρατήρησης) και, δεύτερον, η σημαντική αύξηση στην υπολογιστική δύναμη των
H/Y.

Αυτές οι δύο εξελίξεις επιτρέπουν τόσο τη χρήση καταλλήλων στοιχείων για
εμπειρικές εφαρμογές και ελέγχους όσο και την περαιτέρω ανάπτυξη σύνθετων
χρηματοοικονομετρικών υποδειγμάτων, η εκτίμηση των οποίων δεν θα ήταν δυνατή
πριν από μερικά μόλις χρόνια. Για παράδειγμα, γνωστά και ευρέως
χρησιμοποιούμενα υποδείγματα (π.χ. για την αποτίμηση δικαιωμάτων) των οποίων η
απαρχή εντοπίζεται πριν από μία τριακονταετία, δεν θα ήταν δυνατόν να
γνωρίσουν μεγαλύτερη επέκταση και ανάπτυξη χωρίς τη συμβολή των υπολογιστικών
μεθόδων και της υπολογιστικής δύναμης που διαθέτουμε σήμερα. Κατά κάποιον
τρόπο, έχει επέλθει μια τέτοια σύζευξη χρηματοοικονομικής θεωρίας και
χρηματοοικονομικών εφαρμογών, που το επίπεδο τόσο της θεωρητικής ανάλυσης όσο
και των πρακτικών (εκτός ακαδημαϊκού χώρου) εφαρμογών είναι σήμερα τέτοιο,
ώστε η ΧΟ να βρίσκεται, ίσως, στην κορυφή των οικονομικών επιστημών.

«ΚΛΕΙΔΙ» H ΑΝΑΛΥΣΗ

H εύρυθμη λειτουργία των χρηματαγορών στηρίζεται ουσιαστικά στο κατά πόσο
ουσιαστικές και επαρκείς είναι οι γνώσεις που έχουμε γι’ αυτές – κάτι που
εξαρτάται άμεσα από την έρευνα σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο. Λόγω της
μεγάλης σχέσης επιρροής που έχει η ΧΟ, τόσο με τη γενικότερη κατάσταση της
(μακρο) οικονομίας όσο και με την καθημερινή μας ζωή, είναι αυτονόητη και
απαραίτητη η διαρκής προσπάθεια για βαθύτερη ανάλυση των χρηματαγορών.

Tips

Τι κάνει…

τη Χρηματοοικονομική ξεχωριστή και ελκυστική; Το γεγονός ότι ασχολείται με
αγορές που είναι πολύ κοντά στα θεωρητικά πρότυπα των ιδανικών αγορών