ANOIXTO ΜΒΑ Eναλλακτικά μοντέλα αποτίμησης

Πέραν της έμφασης που δίνεται στη χρηματοοικονομική ανάλυση, πολλές νέες
μελέτες προσπάθησαν να ορίσουν τα σημάδια που θα μπορούσαν να αποτελέσουν
«οιωνό», είτε μιας επιτυχίας είτε μιας αποτυχίας της εταιρείας στο μέλλον.

Σύμφωνα με τις μελέτες, τα σημάδια αυτά έχουν άμεση συνάρτηση, αφενός με τη
θέση που κατέχει μία εταιρεία στην αρένα της αγοράς (που προσδιορίζεται με
βάση το μερίδιο που κατέχει) και, αφετέρου, με το στάδιο στο οποίο βρίσκεται
με βάση τον κύκλο ζωής της.

Οι πρώτες εφαρμογές, που έγιναν σε περίπου 3.000 εταιρείες – από τις οποίες
600 έχουν την έδρα τους στην Ευρώπη – απέδειξαν ότι τα συγκεκριμένα μοντέλα
επέτρεπαν την ολοκληρωμένη αποτίμηση και αντιμετώπιζαν τα προβλήματα των
επιχειρήσεων και τις αγωνίες για τη διατήρηση της θέσης τους, εξετάζοντας τη
γενικότερη εικόνα ενός οργανισμού, και όχι με την απόλυτη αντιμετώπιση των
αριθμών.

ΠΩΣ «ΔΙΑΒΑΖΕΤΑΙ»

Το πιο χαρακτηριστικό από τα μοντέλα αυτά είναι εκείνο που παρουσίασε το SPI
(Strategic Planning Institute) που εδρεύει στην Αμερική. Αναλύει τα δεδομένα
με βάση δυο παραμέτρους: την ανταγωνιστική θέση (από ηγετική έως αδύναμη) και
το στάδιο του κύκλου ζωής της εταιρείας (από εμβρυϊκό έως το στάδιο της
παρακμής). Το μοντέλο «διαβάζεται» οριζόντια και κάθετα έως ότου συγκλίνουν τα
δεδομένα των δύο αξόνων. Μία εταιρεία που βρίσκεται στο εμβρυϊκό στάδιο και
χαρακτηρίζεται από την αγορά ως «ηγέτης», δηλαδή είναι στους άξονες 1.1,
πρέπει να επενδύει γρηγορότερα σε σχέση με τους ανταγωνιστές της. Αντιθέτως,
μία εταιρεία που βρίσκεται στους άξονες 4.4, δηλαδή στο στάδιο παρακμής και σε
αμυντική θέση, υποχρεώνεται σε δραστικές λύσεις, όπως της οριστικής αποχώρησης
από την αγορά και της εκποίησης των αγαθών της.

Περαιτέρω συμπεράσματα των χρόνιων αυτών εμπειρικών μελετών απέδειξαν ότι
υπήρχε μία κυκλικότητα στις διαδικασίες που ακολουθούσαν οι εταιρείες. H
οπτική αυτή γωνία έβλεπε ότι οι εταιρείες που κατείχαν μεγάλο ποσοστό
διεισδυτικότητας στην αγορά, είχαν μεγάλα κέρδη – άρα και μεγάλη δυνατότητα να
επενδύσουν σε υψηλού κόστους τεχνολογικό / μηχανολογικό εξοπλισμό που θα
έφερνε προϊόντα καλύτερης ποιότητας – κατά συνέπεια, μεγαλύτερη κερδοφορία και
ακόμη μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς. Μήπως, λοιπόν, η εφαρμογή αυτών των μοντέλων
εφαρμόζεται μόνο σε εταιρείες με υψηλό μερίδιο αγοράς;

H ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΣΗ

Παρόλη την κριτική που επιδέχθηκαν αυτά τα μοντέλα από εκείνους που θεωρούσαν
ότι δεν προσέφεραν επιπλέον πληροφορίες για την πορεία κάθε εταιρείας, οι
ιαπωνικές αυτοκινητοβιομηχανίες, που τα υιοθέτησαν, «φρόντισαν» να τα
επιβεβαιώσουν. Τα μοντέλα αυτά, όχι μόνον όριζαν τα «σημάδια» αλλά και
οδηγούσαν, τελικά, στη χάραξη της στρατηγικής πολιτικής – εκείνης της
πολιτικής που τοποθέτησε τις ιαπωνικές αυτοκινητοβιομηχανίες ανάμεσα στις
ηγετικές, κορυφαίες, αυτοκινητοβιομηχανίες του κόσμου.