[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

THN EPXOMENH Δευτέρα 3 Οκτωβρίου πρόκειται επιτέλους να αρχίσουν οι
διαπραγματεύσεις για την ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση (E.E.). Έτσι
μια προσπάθεια που ξεκίνησε πριν περισσότερο από σαράντα χρόνια (1963,
Συμφωνία Σύνδεσης/Άγκυρας) φθάνει σ’ έναν κρίσιμο ιστορικό σταθμό. Οι
διαπραγματεύσεις αρχίζουν αφού Ελλάδα και Κύπρος δεν παρασύρθηκαν (ευτυχώς)
από ορισμένες απόπειρες σκοπιμοτήτων για να ασκήσουν veto. H έναρξη όμως των
διαπραγμα-τεύσεων κάθε άλλο παρά προεξοφλεί και την ένταξη της Τουρκίας στην
Ένωση, έστω έπειτα από 10-15 χρόνια. Κάτω από τις κρατούσες συνθήκες και με το
αδιέξοδο στη διαδικασία επικύρωσης του Ευρωπαϊκού Συντάγματος, είναι
εξαιρετικά δύσκολο έως αδύνατο να πραγματοποιηθεί νέα διεύρυνση της Ένωσης για
το ορατό μέλλον (που μπορεί να σημαίνει για δεκαετίες, αν και είναι εξαιρετικά
επικίνδυνο να επιχειρεί κάποιος τέτοιες ιστορικές προβλέψεις). Τα όσα όμως
προηγήθηκαν τις τελευταίες εβδομάδες γύρω από το θέμα της έναρξης των
διαπραγματεύσεων πιστοποιούν ότι η σημερινή Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει συνεκτική
στρατηγική ούτε για την Τουρκία ούτε για τη διεύρυνση γενικότερα, αλλά –
φοβάμαι – ούτε και για κανένα άλλο θέμα που τροφοδοτεί την τρέχουσα κρίση.
Απλώς η Ένωση «σύρεται» σε αποφάσεις για ορισμένα θέματα, ενώ αδρανεί πλήρως
για κάποια άλλα κρίσιμης σημασίας. H αδυναμία επικύρωσης του Συντάγματος
σημαίνει ουσιαστικά τερματισμό της διαδικασίας ενοποίησης για το ορατό μέλλον,
αλλά και τερματισμό της προσπάθειας να καταστεί η Ένωση σοβαρός διεθνής
συντελεστής. Από την άλλη μεριά, οι εκλογικές αβεβαιότητες σε Γερμανία,
Γαλλία, Ιταλία – τις τρεις βασικές οικονομίες της Ευρωζώνης – σημαίνουν ότι η
στρατηγική για οικονομικές μεταρρυθμίσεις στην Ένωση ως προϋπόθεση για
ανάκαμψη οδηγείται σε αδιέξοδο επίσης. Έτσι η επιδίωξη να καταστεί η Ευρώπη «η
πλέον ανταγωνιστική οικονομία της γνώσης με συνοχή και πλήρη απασχόληση» μέχρι
το 2010 καθίσταται «όνειρο απατηλό». Είναι εμφανές ότι η σημερινή Ευρώπη έχει
πάνω απ’ όλα τεράστιο «έλλειμμα» πολιτικής ηγεσίας, ηγεσίας που θα μπορούσε να
τη βγάλει από την κρίση. Γι’ αυτό, τα πράγματα είναι εξαιρετικά δύσκολα και
δυσοίωνα για το άμεσο τουλάχιστον μέλλον…

Ο Π. K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος
του Δ.Σ. του ΕΛΙΑΜΕΠ.