«Πικρό ποτήρι» για τη Mέρκελ

H χθεσινοβραδινή εικόνα των δύο μεγάλων αντιπάλων τα έλεγε όλα. H έως πριν
από λίγους μήνες βεβαία καγκελάριος παραδεχόταν ουσιαστικά την ήττα της και
μιλούσε για την ανάγκη μιας «σταθερής κυβέρνησης». Ο απερχόμενος καγκελάριος,
αντίθετα, διεκδικούσε ούτε λίγο ούτε πολύ μια τρίτη θητεία.

Δύο πράγματα φαίνονταν σίγουρα λίγες ώρες μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας
στη Γερμανία. Το ένα ήταν ότι ο «κοκκινοπράσινος» συνασπισμός ανήκε οριστικά
στο παρελθόν. Το δεύτερο ήταν ότι το όνειρο της Άνγκελα Μέρκελ για έναν
«σταθερό» κυβερνητικό συνασπισμό με τους Ελεύθερους Δημοκράτες είχε γίνει
συντρίμμια. Ο φυσικός της σύμμαχος αύξησε θεαματικά το ποσοστό του (10,2%
έναντι 7,4% το 2002), αλλά η ίδια έδινε αγώνα να κρατήσει το κόμμα της στην
πρώτη θέση και τον εαυτό της στην ηγεσία του.

Τα δύο μεγάλα κόμματα πήγαν χειρότερα από τις εκλογές του 2002. Οι
δημοσκοπήσεις, που πριν από μερικούς μήνες προέβλεπαν διαφορά άνω των 20
μονάδων ανάμεσα στα δύο μεγάλα κόμματα, διαψεύστηκαν πανηγυρικά. Και το
κρίσιμο ερώτημα είναι: ποιος θα είναι ο επόμενος καγκελάριος της Γερμανίας;

O «μεγάλος συνασπισμός»

Αργά χθες το βράδυ, ο Γκέρχαρντ Σρέντερ ξεκαθάρισε ότι μπορεί το κόμμα του να
λάβει μέρος σ’ έναν «μεγάλο συνασπισμό» με τους Χριστιανοδημοκράτες, υπό τον
όρο όμως να μην ηγείται αυτού του συνασπισμού η μεγάλη χαμένη της αναμέτρησης,
η Άνγκελα Μέρκελ. «Επικεφαλής, γιατί όχι, θα μπορούσα να είμαι εγώ», είπε στο
τηλεοπτικό κανάλι ARD, έχοντας προφανώς στο μυαλό του εκτιμήσεις του
ινστιτούτου Forsa που έδιναν στο κόμμα του την πρώτη θέση σε έδρες, αν και τη
δεύτερη σε ψήφους. Στον συνασπισμό αυτό ενδέχεται να μετάσχουν οι Ελεύθεροι
Δημοκράτες του Γκίντο Βεστερβέλε, που εκπροσωπούν τον επιχειρηματικό κόσμο, οι
Πράσινοι (που διατήρησαν τις δυνάμεις τους, αλλά μάλλον χάνουν από την ηγεσία
τους τον Γιόσκα Φίσερ), σίγουρα όμως όχι το Αριστερό Κόμμα του Όσκαρ Λαφοντέν.
Ο τελευταίος, αν και εμφανίζεται ικανοποιημένος με το 8,2% των ψήφων, περνά
στην αντιπολίτευση για έναν απλό λόγο: δεν τον θέλει κανείς.

Υπάρχουν βέβαια κι άλλοι συνδυασμοί (συνολικά επτά, σύμφωνα με τους
εκλογολόγους), στους οποίους περιλαμβάνονται και θεωρητικά απίθανες συμμαχίες:
οι Πράσινοι με τους Χριστιανοδημοκράτες και τους Φιλελεύθερους, για
παράδειγμα, ή οι Σοσιαλδημοκράτες με τους Πράσινους και τους Φιλελεύθερους (ο
λεγόμενος «φωτεινός σηματοδότης», τον οποίο καταρχήν οι Φιλελεύθεροι
απορρίπτουν). Οι διαβουλεύσεις αναμένονται μακρές, το διακύβευμα είναι μεγάλο,
οι διαφορές μεταξύ Αριστεράς και Δεξιάς εκτοξεύονται με δραματικό τρόπο στην
επιφάνεια. Κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει αυτή τη στιγμή και μια νέα προσφυγή
στις κάλπες.

Το μήνυμα

Το μήνυμα αυτών των εκλογών είναι σαφές: οι Γερμανοί δέχονται μεν ότι πρέπει
να γίνουν μεταρρυθμίσεις ώστε το κοινωνικό τους κράτος να γίνει πιο σύγχρονο
και η οικονομία τους πιο ανταγωνιστική, αρνούνται όμως τις ακραίες
νεοφιλελεύθερες λύσεις που πρεσβεύει η Μέρκελ ή έστω κάποιοι συνεργάτες της.
Από την αυριανή τους κυβέρνηση ζητούν τόλμη και ειλικρίνεια, αλλά όχι
αναλγησία.