Διαστάσεις Tο τσουκάλι με το κοτόπουλο

Στο βιβλίο του Γκέοργκ Μπύχνερ «Ο Θάνατος του Δαντών», υπάρχει μία φράση
που λέει: «Ένα κοτόπουλο στο τσουκάλι κάθε αγρότη, και η επανάσταση παθαίνει
αποπληξία». Οποιαδήποτε σύγκριση με τη σημερινή πραγματικότητα είναι αυθαίρετη
και παραπλανητική.

«Δεν βλέπω διαφυγή». «Εκτός αν κάποιος ανοίξει την τρύπα» (του Αλτάν, από το «Εσπρέσσο»)

H Κίνα προτείνει ένα μοντέλο «κομματικής δικτατορίας». H Ρωσία διολισθαίνει
προς το παλιό, δοκιμασμένο (και αποτυχημένο) μοντέλο «κρατικής δικτατορίας».
Οι Ηνωμένες Πολιτείες εφαρμόζουν με επιτυχία ένα μοντέλο «συναισθηματικής
δικτατορίας». Και η Ιταλία του Σίλβιο Μπερλουσκόνι έχει μετατραπεί σε μια
«μιντιακή δικτατορία». Ο 21ος αιώνας έχει μετατραπεί σε ένα εργαστήριο
νεο-αυταρχισμού, όπου ο καπιταλισμός δεν έχει πλέον ανάγκη τη δημοκρατία και
τα πολιτικά συστήματα περνούν σε μετα-φιλελεύθερες μορφές. H κατάσταση θυμίζει
λίγο την περίοδο του Μεσοπολέμου, όπου ακόμη και φιλελεύθερες προσωπικότητες
σαν τον Τόμας και τον Χάινριχ Μαν έλεγαν πως ο φιλελευθερισμός τελείωσε και
πως τα προβλήματα μπορούν να λυθούν μόνο με σκληρά μέτρα.

Αυτή είναι η απαισιόδοξη διάγνωση του αιρετικού Γερμανού φιλοσόφου Πέτερ
Σλότερνταϊκ, ενός ανθρώπου που υποστήριξε με πάθος το NAI στο Ευρωσύνταγμα για
να δει να θριαμβεύει ένα «ξενοφοβικό ΟΧΙ μεταμφιεσμένο σε εθνική υπερηφάνεια».
Τα πρόσφατα δημοψηφίσματα, λέει σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Der
Tagesspiegel, δείχνουν ότι εισερχόμαστε σε μια φάση νεο-προστατευτισμού,
κατά την οποία οι χώρες που επωφελήθηκαν περισσότερο από την Ευρώπη
καταγγέλλουν όψιμα την επέκτασή της προς ανατολάς. Αυτό σημαίνει ότι οι
μηχανισμοί που θα έπρεπε να ενώνουν αυτές τις χώρες με τον ευρωπαίο προμηθευτή
τους δεν λειτουργούν πια. Στην πραγματικότητα, οικοδομήσαμε ένα ανεγκέφαλο
σύστημα υπερεθνικών τραπεζικών μεταφορών προς κακομαθημένες χώρες όπου
εξακολουθεί να κυριαρχεί το εθνικό συναίσθημα. Χώρες ενός αυξανόμενου
εγωισμού, που λοξοκοιτάζουν προς τον αυταρχισμό. Το ευρωπαϊκό δοκιμαστήριο της
στροφής προς τον νεο-αυταρχισμό είναι ο μπερλουσκονισμός.

Υπάρχει αντίδοτο στην αυταρχική δημοκρατία; Μπορεί να σωθεί ο φιλελευθερισμός;
H ιστορία προσφέρει μια λύση, και δεν είναι πολύ ελκυστική: τη συμμαχία της
δημοκρατίας με τον ασκητισμό. Τον 16ο και τον 17ο αιώνα, η ισπανική
αυτοκρατορία ήθελε να επεκτείνει την κυριαρχία της μέχρι την Ολλανδία.
Δημιουργήθηκε τότε ένα κίνημα, η λεγόμενη Αντίσταση Γκόιζεν, με σύνθημα:
«Καλύτερα νεκρός παρά σκλάβος». H σύγχρονη εκδοχή αυτού του συνθήματος θα
ήταν: «Καλύτερα φτωχός παρά ανελεύθερος». Για να πετύχουμε και τον πλούτο και
την ελευθερία, λέει ο Σλότερνταϊκ, θα έπρεπε να οικοδομήσουμε ένα υπερεθνικό
σύστημα αλληλεγγύης, διεθνοποιώντας την κοινωνική ασφάλιση και εισάγοντας ένα
ευρωπαϊκό σύστημα κοινωνικής πρόνοιας και συνταξιοδότησης. Με τον τρόπο αυτό,
η μεγάλη μηχανή της ευημερίας που κρατά ζωντανό το κοινωνικό σώμα θα ήταν
αποκλειστικά φτιαγμένη από ευρωπαϊκά εξαρτήματα. Αντί να κάνουμε όμως αυτή την
ευρωπαϊκή επανάσταση, κρατάμε σφιχτά το τσουκάλι για να μη μας πάρουν το
κοτόπουλο. Γιατί; Επειδή είμαστε παγιδευμένοι σε θαλάμους εθνικών
ψευδαισθήσεων. Το έθνος-κράτος είναι το εθνικό μας πάρκο.

LINK:

http://diastaseis.blogspot.com