NIKOΣ NAΥPIΔHΣ «Nικητές δεν υπάρχουν στην τέχνη»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
5 λεπτά  |
 |
|
«Είναι απαράδεκτο να λογοκρίνεται η τέχνη» σχολιάζει ο Νίκος Ναυρίδης, με |
Ένας απέραντος σκουπιδότοπος σκεπάζει τους θεατές. «Κρέμεται» – μέσα από οκτώ
διαφορετικές οθόνες – πάνω από τα κεφάλια τους. Μόνο όμως για όσο κρατάει μια
ανάσα, όπως εκείνη που διαχέεται στον χώρο. «Είναι το “αντίτιμο” για να
παρακολουθήσει κάποιος το έργο μου», λέει στα «NEA» ο Νίκος Ναυρίδης. Ο
διεθνώς καταξιωμένος και μοναδικός Έλληνας καλλιτέχνης (εκτός του Γιώργου
Χατζημιχάλη, ο οποίος αποτελεί την εθνική συμμετοχή της χώρας μας) ο οποίος
επιλέχθηκε και δίνει το «παρών» με δύο έργα στη μία από τις δύο μεγάλες
εκθέσεις της φετινής Μπιενάλε της Βενετίας, της οποίας την επιμέλεια έχει η
Ισπανίδα Ρόζα Μαρτίνεζ.
Όσοι βρεθούν λοιπόν στο Αρσενάλε για να δουν την έκθεση – πρόταση της
μεγαλύτερης εικαστικής διοργάνωσης παγκοσμίως, που φέρει τον τίτλο «Always a
little further» («Πάντα λίγο παραπέρα»), στον χώρο όπου εκθέτει ο Νίκος
Ναυρίδης θα δουν «μια βιντεοεγκατάσταση, μια σκηνοθετική πρόταση πάνω σε ένα
έργο που έγραψε ο Μπέκετ το 1969 ως εισαγωγή της επιθεώρησης “Ω Καλκούτα” που
ανέβαζε ο Τάινεν στη Νέα Υόρκη, αλλά στην πορεία η συνεργασία χάλασε», εξηγεί
ο καλλιτέχνης.
«H πρόκληση σε αυτήν την ιδέα και το δύσκολο ήταν να μεταφέρω μια θεατρική
γλώσσα ως εικαστικό δρώμενο, ως εγκατάσταση σε μια συνθήκη σαν αυτή της
Μπιενάλε. Στη σκηνοθεσία του έργου σέβομαι τις υποδείξεις του Μπέκετ και στήνω
το έργο με τα μέσα που χρησιμοποιώ τα τελευταία δέκα χρόνια. Με τη διαφορά ότι
ο Μπέκετ ορίζει τον χώρο του χρησιμοποιώντας τους ηθοποιούς στη σκηνή, ενώ εγώ
θέλω να αναποδογυρίσω την κατάσταση και να θέσω τα όρια της σκηνής τραβώντας
μια γραμμή γύρω από τον εαυτό μου και τους θεατές. Πρόκειται για μία άλλη
διάσταση η οποία φέρνει στον νου το συνεχές παιχνίδι της ζωής και που
υπενθυμίζει τη σπουδαιότητα της διαδρομής μέχρι το τέλος», εξηγεί. Όσο για τη
διάρκειά του; «Μόλις 35 δευτερόλεπτα, αλλά ο Μπέκετ κατάφερε μέσα σε αυτόν τον
χρόνο – όσο διαρκεί μια παρατεταμένη αναπνοή -, με απόλυτη οικονομία,
πυκνότητα και σαφήνεια, να μιλήσει για τη ζωή».
Μαζί με την ολοκαίνουργια δουλειά του θα παρουσιάσει και τις «Δύσκολες
αναπνοές», τη βιντεοπροβολή που είδαμε πέρυσι στην Αθήνα με πρωταγωνίστριες
κορίτσια ζογκλέρ, που μαθαίνουν να φυσάνε φωτιά. «Το διάλεξα διότι λειτουργεί
ως σημείο αναφοράς στη δουλειά μου και νομίζω ότι με απόλυτα φυσιολογικό
τρόπο, και χρονικά και νοηματικά, ακολουθεί το δεύτερο, καινούργιο έργο»,
δικαιολογεί την επιλογή του.
H απόσταση που χωρίζει τα έργα του καλλιτέχνη από τον τίτλο της έκθεσης
δεν είναι μεγάλη «διότι το λίγο παραπέρα για μένα σημαίνει λίγο παρακάτω για
τη δουλειά μου. Ιδιοσυγκρισιακά με ενδιαφέρει να εξαντλώ μέχρι τέλους τις
διαφορετικές μορφές – εκδοχές ενός ερωτήματος και ο Μπέκετ – και γι’ αυτό
νιώθω τυχερός – με το έργο του με βοηθά να προσδιορίσω σε μία άλλη διάσταση
τις “Δύσκολες αναπνοές”, που δουλεύω τον τελευταίο καιρό».
Τι σημαίνει η συμμετοχή του σε μια τόσο μεγάλη και σημαντική έκθεση δίπλα σε
καταξιωμένους διεθνώς δημιουργούς, όπως οι Λουί Μπουρζουά, η Κιμσούτζα, η Μόνα
Χατούμ; «Ότι επί έξι μήνες περίπου 2.000 με 2.500 άνθρωποι θα βλέπουν τι έχεις
κάνει. Υπάρχει μια υπερέκθεση. Όσο και να λες ότι σου έχει ξανατύχει, κάθε
φορά νιώθεις τον ίδιο τρόμο. Από την άλλη βέβαια είναι σπουδαίο να συμμετέχεις
σε έναν τέτοιο αγώνα δρόμου και αυτό το μαθαίνεις με την εμπειρία. Όσο πιο
πολύ εξοικειώνεσαι τόσο καταλαβαίνεις ότι δεν υπάρχουν νικητές στο παιχνίδι.
Μια πρόταση συμμετοχής στην Μπιενάλε δεν είναι παρά μια αφορμή και πρόκληση
για να προχωρήσεις τη δουλειά σου, καθώς δοκιμάζεσαι διαρκώς».
Και τι περιμένει; «Όσα περιμένω αφορούν την πρακτική πλευρά της δουλειάς.
Περιμένω να δω το έργο μου μέσα από τα μάτια των θεατών, διότι μόνο έτσι
παίρνει μέσα μου την πραγματική του διάσταση. Άλλωστε αν το έργο δεν το
μοιραστείς, δεν υπάρχει. Και το κυριότερο είναι πως μέσω αυτής της εμπειρίας
έμαθα να ακούω τους ανθρώπους».
«Έχουμε λιγότερες ευκαιρίες από όσες θα έπρεπε»
Τελικά είναι δικαιολογημένη η γκρίνια για το ότι η ελληνική τέχνη δεν
βγαίνει προς τα έξω; «Τα τελευταία χρόνια νομίζω ότι υπάρχουν λιγότερες
ευκαιρίες από όσες θα έπρεπε, αλλά υπάρχουν για να ταξιδέψουμε έργα στο
εξωτερικό, διότι εκείνο που μετράει πάνω από όλα είναι η διαδικασία τού να
μοιραστείς το έργο. Γι’ αυτό και νομίζω άλλωστε πως είμαστε σε θέση να
διοργανώσουμε διεθνείς συναντήσεις και πρέπει να το κάνουμε», υποστηρίζει ο
Νίκος Ναυρίδης, ο οποίος έχει δοκιμαστεί στον διεθνή στίβο. Όσο για την πορεία
της εθνικής μας συμμετοχής στην Μπιενάλε; «Γνωρίζω το έργο του Γιώργου
Χατζημιχάλη και τις ικανότητες της Κατερίνας Κοσκινά και νομίζω ότι θα
πετύχουν το μάξιμουμ των απαιτήσεων της συμμετοχής τους. Είναι σημαντικό το
ότι φιλοξενείται μόνο ένας καλλιτέχνης στο εθνικό περίπτερο και μάλιστα στην
πιο ώριμη φάση της δουλειάς του».
INFO
H έκθεση «Always a little further» εγκαινιάζεται στο Αρσενάλε της Βενετίας
στις 12 Ιουνίου. Έως 6 Νοεμβρίου. Ιστοσελίδα: http: //www.labiennale.org
Google news
