1 εκ. Έλληνες έχουν και δεύτερη δουλειά

Οι περισσότεροι της ελληνικής κοινωνίας και κυρίως η πολυπληθής, ετερόκλητη
αλλά με κοινά στάνταρ διαβίωσης, μεσαία τάξη τρέχει και δεν φθάνει. Κυνηγά από
πίσω ένα πρότυπο ζωής που γίνεται ολοένα και πιο απαιτητικό. Τα μέλη της είναι
πρόθυμα να δανειστούν, να αποκτήσουν δεύτερη απασχόληση – σύμφωνα με το
υπουργείο Οικονομικών περίπου 1 εκατομμύριο Ελληνες έχουν δεύτερη δουλειά –
δεν διστάζουν να ασκήσουν παραοικονομικές δραστηριότητες, να κινηθούν ακόμη
και στα όρια της νομιμότητας, προκειμένου να ενισχύσουν το εισόδημα και τη
θέση τους.

Τούτη η Ελλάδα είναι μια άλλη Ελλάδα, πιο σύνθετη, πολύ πιο διαφορετική απ’
αυτή που αντιμετώπιζαν τα πολιτικά κόμματα τις προηγούμενες δεκαετίες. H
ελληνική κοινωνία και οικονομία έχουν αποκτήσει με τον χρόνο σύνθετες
συμπεριφορές και ακόμη πιο σύνθετες είναι οι αντιδράσεις τους σε μέτρα,
πολιτικές και πρωτοβουλίες. Ειδικά η κοινωνία έγινε πιο ευαίσθητη και μαζί πιο
ευάλωτη και για τούτο πιο ανασφαλής, πιο επιφυλλακτική σε αλλαγές και
μεταρρυθμίσεις. H οικονομία από την άλλη αντέχει μεν τις αναστατώσεις, δεν
κινδυνεύει από κατάρρευση του νομίσματος ούτε απειλείται χρηματοδοτικά, αλλά
οι επιρροές από υστερήσεις της πολιτικής είναι μεγαλύτερες. Λίγοι μήνες
αδράνειας είναι ικανοί να προκαλέσουν ζημίες μεγάλες, να μεταβάλουν ασταθείς
ισορροπίες και εν τέλει να πλήξουν μεγάλες ομάδες του πληθυσμού.

Κυβερνητική αδράνεια. Τέτοια αποτελέσματα και τέτοιες επιδράσεις βιώνει
σήμερα η κοινωνία. H κυβερνητική αδράνεια μαζί με τις άγονες αναζητήσεις των
πρώτων 15 μηνών έφεραν ζημίες πρωτοφανείς. Αυτές θίγουν τα εισοδήματα,
καθιστούν τις δραστηριότητες επισφαλείς και την κοινωνία ανασφαλή και φοβική
απέναντι στις αλλαγές και τις μεταρρυθμίσεις. Όσο δεν εμπεδώνεται κλίμα
εμπιστοσύνης και αντί σχεδιασμένης πολιτικής επιχειρείται η έκφραση ενός
ιδιότυπου μεταρρυθμιστικού τσαμπουκά, η ελληνική κοινωνία θα αντιδρά, θα
οχυρώνεται και η οικονομία θα ξεστρατίζει. Ποτέ δεν θα εισέλθει σε οδό ανοιχτή
και σταθερά αναπτυξιακή.