OΔHΓOΣ Πανελλήνιες Eξετάσεις 2005 Tα κλειδιά που ανοίγουν τις πύλες των AEI – TEI

Το μυστικό της επιτυχίας ενός υποψηφίου ήταν πάντα και εξακολουθεί να είναι
η υψηλή απόδοσή του στα γραπτά. Στο πλαίσιο αυτό παρουσιάζουμε όλα εκείνα τα
στοιχεία που πρέπει να γνωρίζει ο υποψήφιος για να έχει την καλύτερη δυνατή
επίδοση στις εξετάσεις.

Τα μυστικά της βαθμολόγησης και οι προϋποθέσεις του «άριστα», οδηγίες για τις
απαντήσεις σε ερωτήσεις διαφορετικών τύπων, τα κρίσιμα μαθήματα-«κλειδιά» που
ανοίγουν τις πύλες των AEI – TEI και πάνω απ’ όλα ο τρόπος εξέτασης και οι
όροι βαθμολόγησης των πανελλαδικώς εξεταζομένων μαθημάτων μαζί με τις
βαθμολογίες των περσινών υποψηφίων στα αντίστοιχα μαθήματα, συνθέτουν το παζλ
του οδηγού επιτυχίας στις εξετάσεις.

Εδώ ο υποψήφιος θα βρει λεπτομερείς οδηγίες και συμβουλές για κάθε μάθημα, τα
λάθη που πρέπει να αποφύγει καθώς και τον δεκάλογο της επιτυχίας.

Οδηγίες για τις απαντήσεις σε ερωτήσεις

1. Ερωτήσεις ανάπτυξης

Αξιολογούνται η ορθότητα και η σαφήνεια των απαντήσεων, η συνθετική και
δημιουργική ικανότητα των μαθητών και η συνολική συγκρότηση του γραπτού.
Πρέπει οι απαντήσεις να είναι σύμφωνες με το νόημα του βιβλίου, να μην
υπάρχουν σημαντικές παραλείψεις, κενά ή λογικά σφάλματα ή άλλες ασυναρτησίες.
Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στη συνθετική και κριτική ικανότητα του μαθητή, στην
επιχειρηματολογία που αναπτύσσει και στην πρωτοτυπία της απάντησής του, εφόσον
το θέμα απαιτεί τη διατύπωση συλλογισμών και την έκφραση κρίσεων.

2. Ερωτήσεις σύντομης απάντησης

Σε γενικές γραμμές ισχύουν οι ίδιες γενικές αρχές με εκείνες που αναφέρθηκαν
και για την αξιολόγηση των απαντήσεων σε ερωτήσεις ανάπτυξης. Εκτός από αυτές
λαμβάνεται υπόψη και η ευστοχία της απάντησης, η αποφυγή περιττών στοιχείων, η
πυκνότητα των νοημάτων και η ικανότητα του μαθητή να εκφράζει με λίγα λόγια
αυτό που θέλει να πει.

3. Ερωτήσεις αντικειμενικού ή κλειστού τύπου

α. Οι απαντήσεις σε αυτού του τύπου τις ερωτήσεις είναι από τη φύση
τους ξεκάθαρες, εφόσον η ερώτηση και οι απαντήσεις είναι σωστά διατυπωμένες.
Εάν κάποιος σημειώνει δύο ή περισσότερες απαντήσεις, μεταξύ των οποίων
περιλαμβάνεται και η ορθή, η απάντηση θεωρείται λάθος.

β. Δεν ισχύει αυτό, εάν κάποιος μαθητής σημείωσε και άλλες απαντήσεις
και μετά τις έσβησε ή τις διέγραψε.

γ. Πρόσθετες επεξηγήσεις, εφόσον αυτές δεν ζητούνται, δεν είναι
απαραίτητες. Αν όμως αναγράφονται, δεν μετρούν αρνητικά.

4. Λοιπές γενικές τεχνικές υποδείξεις

α. Στην περίπτωση που το θέμα (ιδίως αν πρόκειται για άσκηση ή
πρόβλημα) είναι χωρισμένο σε υποερωτήματα, τότε είναι δυνατόν σε ένα από τα
αρχικά στάδια να υπάρξει κάποιο λάθος, αριθμητικό ή άλλο. Στη συνέχεια ο
μαθητής διαπραγματεύεται σωστά το υπόλοιπο θέμα, χρησιμοποιώντας όμως το λάθος
που προηγήθηκε. Στην περίπτωση αυτή, ο μαθητής χάνει μόρια μόνο στο
υποερώτημα, στο οποίο έκαμε το λάθος, ενώ τα μόρια των υπόλοιπων ερωτήσεων δεν
επηρεάζονται από το λάθος αυτό.

β. Οι τύποι που χρησιμοποιούνται στις απαντήσεις και περιέχονται στα
διδακτικά βιβλία δεν χρειάζονται απόδειξη, εκτός αν αυτό σαφώς ζητείται στην
ερώτηση. Αντίθετα, πρέπει να αποδεικνύονται όλοι οι υπόλοιποι τύποι που
χρησιμοποιούνται.

Αποφύγετε τα πιο συνηθισμένα λάθη σε γραπτά

* Εκφραστικά ή διατύπωσης. Παρατηρούνται στα γλωσσικά μαθήματα.

* Λάθη από κατανόηση ή παρεξήγηση του ζητουμένου (σύγχυση εννοιών ή
σχέσεων εννοιών, σύγχυση συνθηκών στην Ιστορία, φιλοσοφικών θεωριών κ.λπ.).

* Λάθη προσήμων στις ασκήσεις των Μαθηματικών και της Φυσικής.

* Λάθη στις χημικές αντιδράσεις της Χημείας.

O δεκάλογος της επιτυχίας

1. Το βασικότερο λάθος που κάνουν τα παιδιά είναι ότι δεν διαβάζουν
καλά τα θέματα όταν φτάσουν στα χέρια τους. Έχουν κάτι μέσα στο μυαλό τους και
νομίζουν ότι αυτό τους ζητούν ν’ απαντήσουν. Η καλή μελέτη του θέματος είναι
το Α και το Ω στις εξετάσεις. Πολλοί μαθητές πέφτουν σε παγίδες, διότι
απάντησαν βιαστικά. Τα θέματα συνήθως είναι διατυπωμένα με σαφήνεια, συνεπώς
έστω και στοιχειωδώς να έχει διαβάσει κάποιος σίγουρα μπορεί ν’ απαντήσει σε
κάποια από αυτά.

2. Δεύτερο βήμα είναι η κατάταξη των δεδομένων. Αυτό βοηθά να σκεφτούμε
ποιο δρόμο θα ακολουθήσουμε προς τη λύση του ζητήματος.

3. Όταν κάτι δεν το γνωρίζουμε, προχωράμε στο επόμενο. Δεν σταματάμε
ποτέ. Στόχος είναι να συγκεντρώσουμε έστω και μία μονάδα.

4. Δεν σβήνουμε ποτέ ό,τι έχουμε γράψει. Χιλιάδες παιδιά κάθε χρόνο –
από ανασφάλεια – σβήνουν απαντήσεις σωστές, επειδή νομίζουν ότι είναι
λανθασμένες. Συνήθως αμφισβητούν την τελευταία στιγμή ακόμη και τις βασικές
τους γνώσεις.

5. Στα μαθήματα που τα θέματα δίνονται σε δύο ομάδες (ομάδα Α’ και
ομάδα Β’) δώστε ιδιαίτερη προσοχή στις απαντήσεις των ερωτήσεων της ομάδας Β’.
Πρέπει να ανατρέξετε σε διάφορα σημεία του σχολικού βιβλίου και οι απαντήσεις
να έχουν νοηματική αλληλουχία.

6. Στα θεωρητικά μαθήματα προσοχή στην αυτούσια αναπαραγωγή λέξεων –
εκφράσεων του κειμένου, όπως και στην αναπαραγωγή του ύφους του συγγραφέα.
Είναι αρνητικά στοιχεία.

7. Στα θετικά μαθήματα: α) Προσοχή στα υποερωτήματα. Τις περισσότερες
φορές τα συμπεράσματα των πρώτων ερωτημάτων πρέπει να χρησιμοποιηθούν στα
επόμενα. β) Να χρησιμοποιείτε τους μηχανισμούς επαλήθευσης σε κάθε άσκηση,
περιορίζοντας έτσι την πιθανότητα λάθους.

8. Στην έκθεση αποφύγετε σοβαρά λάθη, όπως επαναλήψεις νοημάτων, άτακτη
παράθεση σκέψεων, κυκλική πορεία στην ανάπτυξη του θέματος, που την επαναφέρει
στο σημείο αφετηρίας με επαναλήψεις, προβολή μιας φανερά παράλογης θέσης.

9. Οι βαθμολογητές επισημαίνουν πολλές φορές ότι τα κείμενα είναι
ακατανόητα και χρειάζονται αποκωδικοποίηση. Η προσπάθεια αυτή είναι εξαιρετικά
κοπιαστική για τον καθηγητή και έχει συνέπειες σε σας. Άρα δείξτε προσοχή στη
διατύπωση του γραπτού σας.

10. Οι ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής και τύπου «σωστό – λάθος» κρύβουν
παγίδες διότι… δείχνουν απλές. Προσέξτε τη διατύπωση των ερωτήσεων, η
βιαστική ματιά οδηγεί σε λάθος συμπέρασμα.