Στο άκουσμα και μόνο του τροχού, «παθαίνει». H καρέκλα του οδοντιάτρου
φαντάζει στα μάτια της σαν… ηλεκτρική! Παρότι ο οδοντίατρος τον οποίο
επισκέπτεται – και τον επέλεξε ύστερα από κάμποσες «δοκιμές» – είναι πια φίλος
της, η Λένα δεν στενοχωριέται αν ακυρωθεί το ραντεβού της. «Όποτε μπορώ να το
ακυρώσω, το κάνω με ευχαρίστηση», λέει στα «NEA».
|
|
Στο κλείσιμο του ραντεβού και στον… δρόμο για το ιατρείο δεν έχει πρόβλημα.
Όλα αρχίζουν όταν έρθει η ώρα της καρέκλας. «Αισθάνομαι σαν να φεύγει η καρδιά
μου από τη θέση της. Θυμάμαι μια φορά που μου είχε στριμώξει το κεφάλι στην
καρέκλα για να μπορέσει να μου κάνει την ένεση». Σε κάθε περίπτωση και για όλη
τη διάρκεια της διαδικασίας, η Λένα κρατάει σφικτά το χέρι του οδοντιάτρου,
«από τον καρπό για να ακολουθώ τις κινήσεις που κάνει με τα εργαλεία».
Το… ελαφρύ χέρι. H Λένα Κουτσουμπού φοβάται τον οδοντίατρο. Και δεν
είναι η μόνη: Όπως έδειξε πρόσφατη μελέτη της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας,
ένας στους δύο ασθενείς επιλέγει οδοντίατρο με κριτήρια όπως να είναι
υπομονετικός, να εξηγεί αναλυτικά τη θεραπεία και κυρίως να μην… τον πονάει.
Οι περισσότεροι ασθενείς, μάλιστα, «δοκιμάζουν» αρκετούς οδοντιάτρους μέχρις
ότου καταλήξουν σε εκείνον με το… ελαφρύτερο χέρι! Την ίδια στιγμή, δύο
στους τρεις οδοντιάτρους αναφέρουν ότι έρχονται συχνά αντιμέτωποι με τον φόβο
και το άγχος των ασθενών.
Όπως περιγράφει ο οδοντίατρος κ. Αντώνης Ηλιάκης, «οι περισσότεροι ασθενείς
φοβούνται τον πόνο, ο οποίος είναι έντονος στη στοματική κοιλότητα λόγω του
τρίδυμου νεύρου. Άλλοι, πάλι, φοβούνται τα εργαλεία, κυρίως τον συριγμό του
τροχού και τη θέα της σύριγγας».
Φεύγουν πριν αρχίσουν. Το έμπειρο μάτι του γιατρού δεν αργεί να
εντοπίσει ποιος ασθενής φοβάται, ακόμη και αν δεν πει τίποτα: «Ο φοβισμένος
φαίνεται από την είσοδο στο ιατρείο, ενώ ο φόβος κορυφώνεται τη στιγμή που
πρέπει να καθήσει στην οδοντιατρική καρέκλα. Διακατέχεται από νευρικότητα,
κάνει απότομες κινήσεις. Πολλές φορές, ιδρώνει και προσπαθεί να καθυστερήσει
την έναρξη της θεραπείας. Υπάρχουν μάλιστα ασθενείς που μόλις αρχίσει η
θεραπεία λένε ότι δεν αισθάνονται καλά και προτιμούν να φύγουν».
Ωστόσο, ο φόβος για το οδοντίατρο μπορεί πολύ εύκολα να γίνει επικίνδυνος για
τη στοματική υγεία, αφού λόγω αυτού πολλοί ασθενείς αποφεύγουν τον τακτικό
οδοντιατρικό έλεγχο. Παράλληλα, η κακή στοματική υγεία μπορεί να προκαλέσει
άλλα προβλήματα στον οργανισμό.
Γνωριμία με τον χώρο. Συχνά, πάντως, ο φόβος για τον οδοντίατρο
συνδέεται με προηγούμενη επώδυνη εμπειρία, κυρίως κατά τη διάρκεια της
παιδικής και εφηβικής ηλικίας. Γι’ αυτό η μεταχείριση των παιδιών είναι
ειδική. Όπως αναφέρει ο κ. Ηλιάκης, «κατά την πρώτη επίσκεψη δεν γίνεται καμιά
οδοντιατρική εργασία, αλλά μια γνωριμία με τον χώρο και τον γιατρό. Καλή ιδέα
είναι να δίνουμε όνομα σε κάθε εργαλείο, αξιοποιώντας διάφορους παιδικούς
ήρωες».
Αντιμετώπιση εδώ και αλλού. Πρόσφατη μελέτη στην Αγγλία έδειξε ότι οι
γυναίκες είναι πιο θαρραλέες μπροστά στον οδοντίατρο, αφού τα ποσοστά φόβου
εμφανίστηκαν υψηλότερα στους άνδρες. Και ενώ οι γυναίκες αναφέρουν ότι η
φιλική στάση του γιατρού είναι ο καταλληλότερος τρόπος για να ξεπεράσουν τον
φόβο τους, οι άνδρες προτιμούν να ξέρουν τη διαδικασία σε όλες τις
λεπτομέρειές της.
Σε αρκετές χώρες έχουν αναπτυχθεί διάφορες μέθοδοι αντιμετώπισης της
συγκεκριμένης φοβίας: Ο ασθενής έχει να επιλέξει ανάμεσα σε διάφορες τεχνικές
αναισθησίας, προκειμένου να μην καταλάβει τίποτα κατά τη διάρκεια της
αναισθησίας, ενώ μπορεί να καταφύγει και σε ειδικούς ψυχολόγους – ή ακόμη και
στον βελονισμό!
