«Tους εκμεταλλευόμασταν»

Ο αυτοκράτορας αποκαλύφθηκε γυμνός: η Nike, μια εταιρεία με ηγετική θέση
στον κόσμο των αθλητικών ειδών, υπέκυψε στις πιέσεις οργανώσεων για τα
ανθρώπινα δικαιώματα και έδωσε στη δημοσιότητα στοιχεία για τις αμφιλεγόμενες
συνθήκες εργασίας στα εργοστάσιά της.

Σε μια επιχείρηση διαφάνειας, η αμερικανική πολυεθνική εταιρεία Nike
δημοσίευσε την «Έκθεση για την κοινωνική υπευθυνότητα της επιχείρησης», όπου
περιέχεται κατάλογος με τα εκατοντάδες εργοστάσιά της σε όλον τον κόσμο, αλλά
και οι εξηγήσεις της για τις συνθήκες που επικρατούν εκεί. Αυτή η πρωτοβουλία
της Nike χαιρετίστηκε σαν μία μεγάλη νίκη από τα συνδικάτα, τις οργανώσεις των
καταναλωτών και τα κινήματα του Τρίτου Κόσμου, που εδώ και χρόνια επικρίνουν
τις πολυεθνικές ότι καθιερώνουν νέες μορφές δουλείας. «Είναι μία επανάσταση»,
λέει στην εφημερίδα «Ρεπούμπλικα» ο Νιλ Κερνς, γενικός γραμματέας 10
εκατομμυρίων εργαζομένων της Διεθνούς Ένωσης Εργαζομένων στην Υφαντουργία και
την Υποδηματοποιία. «Τώρα ο κόσμος θα μπορεί να εξακριβώσει αν η Nike τηρεί
τις υποσχέσεις που έχει δώσει».

Σύμβολο

H Nike είναι από κάθε άποψη μία επιχείρηση-σύμβολο της παγκοσμιοποίησης. Τα
αθλητικά παπούτσια και τα μπλουζάκια της φοριούνται από το Λος Άντζελες μέχρι
το Πεκίνο και από τις φτωχογειτονιές του Ρίο ντε Τζανέιρο μέχρι τα κατεχόμενα
στην Παλαιστίνη. Τα εργοστάσιά της βρίσκονται σε όλον τον κόσμο, από την Κίνα
και το Βιετνάμ μέχρι το Μεξικό. H εταιρεία έχει μόνο 24.000 εργαζόμενους με
σχέση εξαρτημένης εργασίας. Όμως, στην πραγματικότητα, ο «προλεταριακός
στρατός» που κατασκευάζει τα παπούτσια της και τα ενδύματά της ξεπερνάει τους
600.000 ανθρώπους και όλοι τους απασχολούνται σε χιλιάδες προμηθεύτριες
εταιρείες σε όλον τον κόσμο, που βρίσκονται κάτω από τον έλεγχο του
αμερικανικού κολοσσού, με στόχο τη μέγιστη δυνατή παραγωγικότητα, τη μέγιστη
δυνατή ευελιξία, με το ελάχιστο δυνατό κόστος.

ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ

Κακομεταχείριση των εργαζομένων

ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ, η Nike δίνει για πρώτη φορά πλήρη κατάλογο των
επιχειρήσεων με τις οποίες συνεργάζεται (και συνεπώς ανεξάρτητοι ερευνητές
μπορούν να τις επισκεφθούν και να τις ελέγξουν). Αξιολογεί τις επιπτώσεις που
έχουν οι δραστηριότητες των εργοστασίων στο περιβάλλον. Κατονομάζει τα
εργοστάσια όπου παρατηρήθηκαν παραβάσεις στους τομείς της εργασίας, της υγείας
και της ασφάλειας. Και παραδέχεται ότι σε 569 από τα εργοστάσια που βρίσκονται
υπό τον έλεγχό της διαπιστώθηκε επανειλημμένα κακομεταχείριση εργαζομένων και
παραβιάσεις των εργασιακών δικαιωμάτων τους. Ομολογεί συνθήκες ακραίας
εκμετάλλευσης και απάνθρωπης εργασίας. Στα μισά της εργοστάσια στην Ασία η
εργάσιμη εβδομάδα ξεπερνάει τις 60 ώρες εργασίας (στην Κίνα, στο 90% των
εργοστασίων που διαθέτει εκεί).

LINK:

* www.nike.com