Ξύλινα τείχη στις εισαγωγές

Μια δεκαετία πριν, στις «χρυσές εποχές» της οικοδομής, οι βιομηχανίες ξυλείας
έβλεπαν τη ζήτηση και τον τζίρο τους να ανεβαίνει χρόνο με τον χρόνο.
Περισσότερες οικοδομές σήμαιναν αυξημένο τζίρο, επιτρέποντας αυξημένες
επενδύσεις και επεκτατικές κινήσεις από τις εγχώριες βιομηχανίες.

Τα δεδομένα, όμως, άλλαξαν, η οικοδομική δραστηριότητα μειώθηκε, οι εισαγωγές
πρώτων υλών και έτοιμων προϊόντων αυξήθηκαν και ο κλάδος βρέθηκε σε αρνητική
τροχιά. Οι εταιρείες του χώρου βρίσκονται πλέον σε κρίσιμο «σταυροδρόμι»,
καθώς πασχίζουν, όχι μόνο να διατηρήσουν τη θέση τους στην αγορά κάτω από
δυσμενείς συνθήκες, αλλά και να ανταγωνιστούν μέσω της υψηλότερης ποιότητας τα
φθηνότερα, εισαγόμενα προϊόντα.

Την ίδια στιγμή, οι αλλαγές στον τρόπο κατασκευής των κατοικιών επηρεάζουν
αρνητικά τις βιομηχανίες ξύλου, καθώς σε ολοένα και περισσότερα κτίρια τα
ξύλινα κουφώματα αντικαθίστανται από το αλουμίνιο και το PVC.

Επενδύσεις

Πραγματοποιώντας, όμως, σημαντικές επενδύσεις, αλλά και στρεφόμενες σε αγορές
του εξωτερικού, οι ελληνικές εταιρείες ξυλείας επιδιώκουν να βελτιώσουν τα
οικονομικά τους αποτελέσματα, ευελπιστώντας ταυτόχρονα σε αύξηση της
οικονομικής δραστηριότητας μέσα στα επόμενα χρόνια, ώστε να αντιστραφεί το
αρνητικό κλίμα.

Χαρακτηριστική της πορείας του κλάδου είναι η περίπτωση της Shelman, της
μεγαλύτερης εταιρείας παραγωγής και εμπορίας κατεργασμένης ξυλείας στην
Ελλάδα. H επιχείρηση, που ιδρύθηκε το 1962 και μπήκε στο Χρηματιστήριο το
2004, «στοιχηματίζει» την επιτυχημένη ανάπτυξή της στις επενδύσεις που
πραγματοποίησε τα τελευταία χρόνια, αλλά και στα νέα, υψηλής ποιότητας
προϊόντα που αναπτύσσει.

Βλέποντας τον τζίρο της να μένει ουσιαστικά σταθερός το τελευταίο χρονικά
διάστημα, αλλά και τα καθαρά κέρδη να μειώνονται το 2004 έναντι του 2003 –
λόγω και του αυξημένου κόστους απόσβεσης των επενδύσεων – η εταιρεία βασίζεται
σε νέα και υψηλής ποιότητας προϊόντα, προκειμένου να αντιμετωπίσει τον
εντεινόμενο ανταγωνισμό.

Το «όπλο» της

«Όπλο» της Shelman είναι οι ιδιόκτητες μονάδες παραγωγής που διαθέτει στη
Χαλκίδα, αλλά και το δεύτερο εργοστάσιο στη ΒΗΠΕ Κομοτηνής, που ξεκίνησε τη
λειτουργία του το 2001. Μάλιστα, πριν από λίγους μήνες η εταιρεία εγκαινίασε
τόσο νέα μονάδα επεξεργασίας μελαμίνης όσο και σύγχρονο κέντρο διανομής στην
ακριτική πόλη. Συνολικά, στο χρονικό διάστημα από την αρχή του 2003 μέχρι τα
μέσα του 2004 διέθεσε περισσότερα από 24 εκατ. ευρώ σε εγκαταστάσεις και
μηχανήματα στα δύο εργοστάσιά της. Την ίδια στιγμή, την τελευταία διετία έχει
προχωρήσει σε «μπαράζ» λανσαρισμάτων νέων προϊόντων, δίνοντας έμφαση, όπως και
οι περισσότερες εταιρείες του κλάδου, στην υψηλή ποιότητα.

Και αυτό γιατί αναγνωρίζοντας πως δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τα εισαγόμενα
προϊόντα σε επίπεδο τιμής, οι ελληνικές βιομηχανίες του κλάδου ξυλείας πλέον
μεταφέρουν τη μάχη στο κομμάτι της ποιότητας. Το χαμηλότερο κόστος των πρώτων
υλών, το μειωμένο κόστος παραγωγής και οι οικονομίες κλίμακος λόγω μεγαλύτερων
παραγόμενων ποσοτήτων που απολαμβάνουν οι βιομηχανίες που δραστηριοποιούνται
σε χώρες του εξωτερικού αποτελούν ανυπέρβλητο εμπόδιο σε όσες επιχειρήσεις
επιδιώξουν να ανταγωνιστούν τα εισαγόμενα προϊόντα στον στίβο της τιμής.

Έτσι, με «όπλο» την υψηλότερη ποιότητα, στόχος των βιομηχανιών ξύλου είναι να
αποδείξουν πως τα εγχώρια προϊόντα προσφέρουν καλύτερη σχέση αξίας προς τιμή
σε σχέση με τα εισαγόμενα και κατά συνέπεια η αγορά τους συμφέρει, ακόμα και
αν κοστίζει περισσότερο.

Με το βλέμμα στο εξωτερικό

Την ίδια στιγμή, η Shelman βασίζει ένα σημαντικό μέρος του τζίρου της στις
διεθνείς αγορές όπου και δραστηριοποιείται. Σήμερα τα προϊόντα της Shelman
εξάγονται σε 18 χώρες συνολικά, με την εταιρεία να κατέχει σημαντική θέση
μεταξύ στις αγορές της Βόρειας και Δυτικής Ευρώπη, όπως για παράδειγμα στη
Γερμανία, τη Γαλλία, την Αγγλία, την Αυστρία και την Ολλανδία. Επίσης,
πραγματοποιεί εξαγωγές στις ΗΠΑ, την Ιαπωνία, καθώς και στις Αραβικές Χώρες,
τη Μέση Ανατολή, τα Βαλκάνια, την Κύπρο και τη Μάλτα. Και σε αυτή την
περίπτωση, «όπλο» της εταιρείας είναι η υψηλή ποιότητα παρασκευής των
προϊόντων. Παρά τις προσπάθειες, όμως, τα τελευταία χρόνια, το ισοζύγιο
εισαγωγών – εξαγωγών για τον κλάδο ξυλείας παραμένει αρνητικό, με την «ψαλίδα»
να ξεπερνά – σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία – τα 300 εκατ. ευρώ κάθε
χρόνο.

Το πρόβλημα των πρώτων υλών

Πέραν του ανταγωνισμού από τα εισαγόμενα προϊόντα, οι ελληνικές βιομηχανίες
ξύλου, μεταξύ των οποίων και η Shelman, αναγκάζονται να στραφούν στο εξωτερικό
προκειμένου να προμηθευθούν και πρώτη ύλη. Βάσει των στοιχείων του υπουργείου
Γεωργίας, το 2003, το συνολικό ξυλαπόθεμα προς εκμετάλλευση της χώρας
ανερχόταν σε μόλις 4 εκατ. κυβικά μέτρα ετησίως, ενώ η παραγωγή ξυλείας ήταν
μικρότερη των 2 εκατ. κυβικών μέτρων. Αυτό σημαίνει πως, πέραν του ότι οι
πρώτες ύλες στην Ελλάδα δεν επαρκούν, δεν γίνεται και σωστή εκμετάλλευσή τους.

Από τα 2 εκατ. κυβικά μέτρα ξύλου, τα 1,3 εκατ. προορίζονται για καυσόξυλα και
μόλις τα 600.000 κυβικά μέτρα καλύπτουν τις ανάγκες της βιομηχανίας.
Εντούτοις, μόνο για την παραγωγή μοριοσανίδας απαιτούνται κάθε χρόνο περίπου 1
εκατ. κυβικά μέτρα ξύλου. Αποτέλεσμα του φαινομένου αυτού είναι να
πραγματοποιούνται αναγκαστικά εισαγωγές πρώτων υλών, με άμεση αρνητική
επίδραση στο κόστος μεταφορικών, ανοδική πίεση στις τιμές των εγχωρίων πρώτων
υλών και εξάρτηση της ελληνικής παραγωγής από απρόβλεπτους παράγοντες.

Ενδεικτικά, σήμερα στην παραγωγή μοριοσανίδας η πρώτη ύλη αντιπροσωπεύει το
30% – 35% του συνολικού κόστους παραγωγής, ενώ η πρόσφατη εκτίναξη των τιμών
του πετρελαίου αυξάνει κατακόρυφα το κόστος μεταφοράς – και κατά συνέπεια της
αγοράς των πρώτων υλών από τις ελληνικές βιομηχανίες.