Πρόσωπα H πολιτική ως περιπέτεια

Τον έχουν αποκαλέσει «ο Τόνυ Μπλαιρ της Λισαβώνας». Ο «τρίτος δρόμος» του
Μπλαιρ τον ενδιαφέρει, λέει ο ίδιος, αλλά προτιμά το σκανδιναβικό μοντέλο.

Ζοζέ Σόκρατες. «Οι φύλακες του ναού της ορθοδοξίας είναι έφοροι σε ένα μουσείο που ουδείς επισκέπτεται πλέον»

Επειδή είναι το μόνο που «συνδυάζει δημοσιονομική σταθερότητα και κοινωνική
προστασία», εξηγούσε σε συνέντευξή του στη «Λε Μοντ» ο σοσιαλιστής Ζοζέ
Σόκρατες που την Κυριακή εξελέγη πανηγυρικά πρωθυπουργός της Πορτογαλίας. Και
μάλιστα, μόλις πέντε μήνες αφού είχε εκλεγεί επικεφαλής του Σοσιαλιστικού
Κόμματος, τον Σεπτέμβριο του 2004, με 80% των ψήφων.

Το πλήρες όνομά του είναι Ζοζέ Σόκρατες Καρβάλιο Πίντο ντε Σούζα, αλλά οι
πάντες τον ξέρουν με τα δύο πρώτα μικρά ονόματά του. Γόνος μεσοαστικής
συντηρητικής οικογενείας – είχε και ο ίδιος φλερτάρει με τη νεολαία των
(κεντροδεξιών) Σοσιαλδημοκρατών όταν ήταν φοιτητής -, γεννήθηκε στην πόλη
Βιλάρ ντε Μακάντα της Βόρειας Πορτογαλίας και σπούδασε πολιτικός μηχανικός.
Σαράντα επτά ετών και διαζευγμένος, προφυλάσσει επιμελώς την ιδιωτική του ζωή
από τους προβολείς της δημοσιότητας και περνάει τις διακοπές του στο Αλγκάρβε
με τους δύο γιους του, ηλικίας 11 και 9 χρόνων. Δεν μιλάει για τον εαυτό του,
του αρέσει το σκι και το διάβασμα και κάθε πρωί, σχεδόν αξημέρωτα, κάνει
τζόγκινγκ γύρω από το διαμέρισμά του, στο κέντρο της Λισαβώνας. Είναι
οικονομικά ανεξάρτητος, κληρονόμος της περιουσίας που έφτιαξε ο παππούς του
κατά τον B’ Παγκόσμιο Πόλεμο με το εμπόριο βολφραμίου. Του αρέσει το ωραίο
ντύσιμο, σε σημείο που τον είχαν αποκαλέσει «σοσιαλιστή Αρμάνι». Μάλιστα, ο
βετεράνος του πορτογαλικού σοσιαλισμού, Μάριο Σοάρες, τον είχε κατηγορήσει πως
«δεν είναι αριστερός, αλλά ένα προϊόν των μέσων ενημέρωσης χωρίς σταθερές
ιδέες». Ο Σόκρατες δεν του χαρίστηκε. «Οι φύλακες του ναού της ορθοδοξίας
είναι έφοροι σε ένα μουσείο που ουδείς επισκέπτεται πλέον», απάντησε στον
βετεράνο ηγέτη. Σε όλη τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, μόνο τρεις
φορές χαιρέτισε τους ψηφοφόρους του με υψωμένη γροθιά.

Μέλος του Σοσιαλιστικού Κόμματος από το 1981, έγινε βουλευτής στα 30 του και
μέντοράς του ήταν ο Αντόνιο Γκουτέρες. Διακρίθηκε ως υπερασπιστής των
δικαιωμάτων των καταναλωτών και ήταν ο πρώτος που μίλησε στο πορτογαλικό
Κοινοβούλιο για το θέμα του AIDS. Από το 1999 έως το 2002 ήταν υπουργός
Περιβάλλοντος της κυβέρνησης Γκουτέρες και συγκρούσθηκε με την αριστερά του
κόμματος όταν πρότεινε σχέδια για την καύση βιομηχανικών αποβλήτων. Θεωρείται
«άνθρωπος των αποφάσεων» και, όταν τον ρώτησαν πρόσφατα αν πιστεύει πως θα
φέρει εις πέρας όλες τις μεταρρυθμίσεις που υποσχέθηκε προεκλογικά, απάντησε:
«Δεν ανέχομαι τη μιζέρια ούτε την αδικία. Είναι καιρός να τελειώνουμε με την
απαισιοδοξία, την απογοήτευση και τη δυσπιστία… H πολιτική είναι σαν την
περιπέτεια: το ουσιώδες είναι να ξεκινάς· το αν θα φτάσεις, το βλέπεις μετά».