[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

ΑΛΗΘΕΙΑ, αν βλέπαμε σε μια ελληνική ταινία να διαδραματίζονται όλα – ή
έστω και ελάχιστα – από αυτά που αποκαλύπτεται πως συμβαίνουν στους κόλπους
της Εκκλησίας, πόσοι από εμάς δεν θα γίνονταν έξαλλοι για τα «διεστραμμένα» –
και άθεα ή βλάσφημα… – μυαλά των σεναριογράφων – σκηνοθετών; Αν σ’ ένα
ελληνικό θεατρικό έργο οι ήρωές του ήταν πρόσωπα της Δικαιοσύνης που
κατηγορούνται για «προστασία», «χρηματισμό» και «διαφθορά», δεν θα ξεσπούσε
σκάνδαλο; Άσε που είναι πολύ αμφίβολο αν θα προλάβαινε καν να ανέβει στη
σκηνή… Αν, πάλι, διαβάζαμε σε ελληνικό μυθιστόρημα με «κλέφτες και
αστυνόμους» ότι αστυνομικοί – σε συγκεκριμένες, μάλιστα, θέσεις – είναι
αναμεμειγμένοι σε υποθέσεις «διαφθοράς» και «χρηματισμού», οι μηνύσεις και οι
διώξεις θα ήταν σίγουρες. H τέχνη, βέβαια, δεν είναι «αναπαράσταση της
πραγματικότητας». Σημασία έχει να την προκαλεί, να την ανατρέπει, να τη
σαρκάζει, να την κριτικάρει. Να την αποσυνθέτει ή να την ανασυνθέτει. Να την
κοιτά εκ βαθέων κι όχι να την εικονογραφεί. Πριν από δύο εβδομάδες, πάλι από
αυτήν τη στήλη, γράφαμε για «το ελληνικό σινεμά που μας “κοιτά”» με αφορμή
κάποιες ταινίες που… ακουμπούν το σενάριό τους σε γεγονότα της ελληνικής
κοινωνίας – όπως ο «Όμηρος» του Κωνσταντίνου Γιάνναρη, που βγαίνει σε λίγες
μέρες στους κινηματογράφους και άντλησε το σενάριό του από τη
λεωφορειοπειρατεία ενός Αλβανού, που είχε τραγικό φινάλε και συγκλόνισε το
Πανελλήνιο. Αλλά τώρα μιλάμε για το ακριβώς αντίθετο. Να «προλάβει» δηλαδή η
τέχνη την ίδια τη ζωή. Να «προηγηθεί» ή να «προαναγγείλει» κάποιο επερχόμενο
γεγονός της ελληνικής πραγματικότητας. Έτσι που να αποτελέσει η τέχνη ένα
είδος «παλμογράφου» της καθημερινότητας. Άλλη μια φορά, λοιπόν, καμία
φανταστική κατασκευή καλλιτέχνη δεν συγκρίνεται ούτε καταφέρνει να ξεπεράσει
τα γεγονότα της ζωής και των ανθρώπων τα έργα. Έτσι που η ίδια η ζωή να
παραμένει η πιο τρελή φαντασία, που καμιά λογική ή μυαλό δημιουργού δεν
συγκρίνεται μαζί της.