Φλερτάρει με την Eυρώπη

Επίθεση… γοητείας έχει εξαπολύσει ο Αμερικανός πρόεδρος προς την
Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Ρωσία. Το έντονο φλερτ της νέας κυβέρνησης Μπους στους
Ευρωπαίους στοχεύει στο να διορθώσει τη – σημαντική – ζημιά που προκάλεσε στις
διατλαντικές σχέσεις η ρήξη για τον πόλεμο στο Ιράκ. Υπάρχουν όμως σοβαρά
«αγκάθια» που θέτουν εν αμφιβόλω την ουσιαστική επιτυχία αυτής της νέας
ευρωατλαντικής προσέγγισης.

«Ο θρίαμβος της Δημοκρατίας». Ο Μπους πανηγυρίζει στο σκίτσο του «Independent». Στο θέμα του Ιράκ, εκτός από ζητήματα εσωτερικής πολιτικής – τη μετανάστευση στις ΗΠΑ και τη μεταρρύθμιση του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης και περίθαλψης -, αναμένεται να αναφερθεί σήμερα ο Αμερικανός πρόεδρος, στο διάγγελμά του για την κατάσταση του έθνους.

Με τηλεφωνήματα, την επομένη των εκλογών στο Ιράκ, στους προέδρους της
Γερμανίας και της Γαλλίας, Γκέρχαρτ Σρέντερ και Ζακ Σιράκ, ο Τζορτζ Μπους
ξεκίνησε έμπρακτα την προσπάθειά του για αναθέρμανση των διατλαντικών σχέσεων
– μία αναθέρμανση που κρίνεται ιδιαίτερα αναγκαία για τις ΗΠΑ, καθώς ο
Αμερικανός πρόεδρος ανακάλυψε ότι η περιθωριοποίηση και το «σνομπάρισμα» των
Ευρωπαίων εταίρων του του κόστισε πολύ, σε διαφόρους τομείς, με πρώτο αυτού
του Ιράκ. Γι’ αυτόν τον λόγο, στο επίκεντρο της αμερικανικής διπλωματίας
μπαίνει, από εδώ και πέρα, η ανάγκη να προσεταιριστούν οι ΗΠΑ τους Ευρωπαίους,
προκειμένου να τους έχουν πρόθυμους συμμάχους και συνεργάτες σε μία σειρά
ζητημάτων, όπως είναι το Ιράκ. Έτσι, την Πέμπτη, η νέα Αμερικανίδα υπουργός
Εξωτερικών, Κοντολίζα Ράις, φεύγει από την Ουάσιγκτον για παγκόσμια περιοδεία,
με σταθμούς στην Τουρκία, το Ισραήλ και την Δυτική Όχθη, και έπειτα στην
Ευρώπη – σε Βρετανία, Γερμανία, Πολωνία, Ιταλία, Γαλλία, Βέλγιο και
Λουξεμβούργο. Δεν είναι καθόλου τυχαίο εξάλλου που η κ. Ράις επέλεξε το Παρίσι
για να ξεκινήσει, στις 8 Φεβρουαρίου, μία σημαντική συζήτηση πάνω στις
ευρωαμερικανικές σχέσεις. Στις 9 Φεβρουαρίου, η κ. Ράις θα επισκεφτεί την έδρα
του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες, όπου και θα συγκληθεί σύνοδος του ΝΑΤΟ σε επίπεδο
υπουργών Εξωτερικών.

Προπομπός

H ευρωπαϊκή πτυχή της περιοδείας της Ράις θα πρέπει να θεωρηθεί προπομπός της
επίσκεψης που ο Αμερικανός πρόεδρος Τζορτζ Μπους θα πραγματοποιήσει στην
Ευρώπη στις 22 Φεβρουαρίου. Και οι δύο επισκέψεις έχουν τον ίδιο βασικό στόχο:
να διορθώσουν τις διατλαντικές σχέσεις. H βελτίωση των σχέσεων των ΗΠΑ με την
Ευρώπη είναι και ο επιδιωκόμενος στόχος της συνάντησης που θα έχει στις 24
Φεβρουαρίου στην Μπρατισλάβα της Σλοβακίας, ο Αμερικανός πρόεδρος και ο
πρόεδρος της Ρωσίας. Για την προετοιμασία της επίσκεψης αυτής, ο Ρώσος
Υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λάβροφ θα συναντηθεί το Σάββατο στην Τουρκία με
την Αμερικανίδα υπουργό Εξωτερικών Κοντολίζα Ράις. Ο Μπους, εξάλλου,
τηλεφώνησε προχθές το βράδυ στον Πούτιν για να συζητήσουν πάνω στις ιρακινές
εκλογές και την επικείμενη συνάντησή τους, ενώ ο Λευκός Οίκος μοιάζει να
χαμηλώνει τους τόνους γύρω από το θέμα της πιθανής πώλησης ρωσικών πυραύλων
στη Συρία – ένα θέμα στο οποίο έχει αντιταχθεί σθεναρά το Ισραήλ.

Το αμερικανικό φλερτ όμως δεν μοιάζει να αφήνει ασυγκίνητους τους Ευρωπαίους,
καθώς τόσο ο Σιράκ όσο και ο Σρέντερ μοιάζουν πρόθυμοι να εξομαλυνθούν οι
διατλαντικές σχέσεις, ενώ, αφού προκάλεσε την αμερικανική οργή ανακαλώντας τα
στρατεύματά της από το Ιράκ πριν από 10 μήνες, η Ισπανία εξετάζει τώρα τρόπους
για να βοηθήσει στην ανοικοδόμηση της χώρας, όπως σημειώνει η «Ελ Παΐς».

«Αγκάθια» Ιράν και Σουδάν

ΩΣ «ΑΓΚΑΘΙΑ» στη βελτίωση των ευρωατλαντικών σχέσεων εξελίσσονται όμως
ήδη δύο ζητήματα: το θέμα της αντιμετώπισης του Ιράν και το θέμα της
κατάλληλης απόδοσης Δικαιοσύνης σε εκείνους που διέπραξαν σφαγές στο Νταρφούρ
του Σουδάν.

Όσον αφορά το Ιράν, οι Ευρωπαίοι επιχειρούν να λύσουν με διαπραγματεύσεις το
πρόβλημα που έχει προκύψει με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, που η Τεχεράνη
ισχυρίζεται πως στόχο έχει να καλύψει αναπτυξιακές και άλλες ειρηνικές ανάγκες
της χώρας. Οι ΗΠΑ επιμένουν ότι το Ιράν προσπαθεί να αναπτύξει πυρηνικά όπλα
και – με την ασφυκτική πίεση του Ισραήλ – έχουν μιλήσει για πιθανό αμερικανικό
χτύπημα εναντίον της Τεχεράνης. Γι’ αυτό και επιδιώκουν να εμποδίσουν την
επανεκλογή του επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας Μοχάμεντ
ελ Μπαραντέι, ο οποίος συντάσσεται με την ευρωπαϊκή προσέγγιση του ζητήματος.

Όσον αφορά το Νταρφούρ, χθες δημοσιεύτηκε έκθεση του ΟΗΕ που ναι μεν
απαλλάσσει την κυβέρνηση του Σουδάν από τις κατηγορίες της οργανωμένης
γενοκτονίας, αλλά επιβεβαιώνει ότι εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και μαζικές
σφαγές έχουν διαπραχθεί στο Νταρφούρ και συστήνει να οδηγηθούν ενώπιον του
Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου αυτοί που διέπραξαν τα εγκλήματα.

Ο Κόφι Ανάν

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Κόφι Ανάν κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας να
ενεργήσει χωρίς καθυστέρηση κατά των δραστών παραβίασης των ανθρωπίνων
δικαιωμάτων στο Νταρφούρ, μεταθέτοντας σε αυτό το βάρος της απόφασης να
προσφύγει ή όχι στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, αλλά τονίζοντας ωστόσο ότι
«είναι γνωστή» η προσωπική του υποστήριξη στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.

Αυτή η εξέλιξη, όμως, βρίσκει αντίθετη τις ΗΠΑ, οι οποίες δεν αναγνωρίζουν τη
δικαιοδοσία του ΔΠΔ. Αντίπαλοί τους όμως είναι οι Ευρωπαίοι – και ειδικότερα
τα ευρωπαϊκά μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας: Βρετανία, Ελλάδα, Γαλλία και Δανία
-, οι οποίοι επιμένουν να οδηγηθούν οι κατηγορούμενοι ενώπιον του ΔΠΔ.
Αναμένεται έτσι να γίνει μεγάλη μάχη Ευρωπαίων – Αμερικανών στην επόμενη
σύνοδο του Συμβουλίου Ασφαλείας.