Tο μετέωρο βήμα του Kαραμανλή

ΠΩΣ διαχειρίζεται μια κυβέρνηση τη θητεία της; Ένας υπουργός με άψογες
Καραμανλικές περγαμηνές έχει έτοιμη απάντηση: «Τα πρώτα δύο χρόνια είναι
χρήσιμη. Τα τελευταία δύο χρόνια είναι αρεστή». H συνταγή είναι γνωστή. Τομές
και παρεμβάσεις στην αρχή, όταν είναι φρέσκια η λαϊκή εντολή. Φιλολαϊκότερη
προσέγγιση όταν αρχίζει ο νέος εκλογικός κύκλος.

Ο ίδιος υπουργός δεν έχει δυσκολία να παραδεχθεί ότι αυτή δεν είναι η μέθοδος
διακυβέρνησης της N.Δ. H κυβέρνηση Καραμανλή δεν τολμά καμία διαρθρωτική
αλλαγή. Πιθανώς, η υπερδεκαετής παραμονή στην αντιπολίτευση καθιστά τη
συντηρητική παράταξη διστακτική στο να θέσει σε δοκιμασία τις σχέσεις της με
την κοινωνία. Είναι επίσης γεγονός ότι το κυβερνητικό σχήμα δεν διαθέτει εν
αφθονία «επιχειρησιακούς υπουργούς» – δηλαδή πολιτικούς με ταλέντο στην
κυβερνητική διαχείριση.

Αποτέλεσμα; «Έχουμε από τον πρώτο χρόνο την αγωνία να είμαστε αρεστοί»,
εκμυστηρεύεται ο ίδιος υπουργός, που φοβάται ότι από το 2006 και μετά, «η
κοινωνία θα αρχίσει να χάνει την υπομονή της γιατί δεν θα έχουμε κάνει τίποτε
για να γίνει η καθημερινότητά της καλύτερη».

ΠΩΣ αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα αυτή στο Μέγαρο Μαξίμου; Κατά
μία εκδοχή, ο Κώστας Καραμανλής έχει επίγνωση της κατάστασης. Ο Πρωθυπουργός
προβληματίζεται για την αποτελεσματικότητα της νέας διακυβέρνησης – δηλαδή,
για το αν «αυτά που λέμε, γίνονται». Σε προσωπικό επίπεδο, ο Καραμανλής
φαίνεται να αρχίζει να απασχολείται με το τι θα αφήσει ως κυβερνήτης της
χώρας. Και να αντιλαμβάνεται ότι το 2005 η κυβέρνηση δεν μπορεί να αποφύγει
κάποιες πολιτικά δυσάρεστες επιλογές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η ανυποχώρητη
στάση του στο θέμα των βαμβακοπαραγωγών ή το «άδειασμα» της πολιτικής ηγεσίας
του υπουργείου Εργασίας που προσήλθε με πλατφόρμα αυξήσεων για τους
συνταξιούχους.

Εντός κυβέρνησης είναι, πάντως, διαδεδομένη η εντύπωση ότι ο Καραμανλής
πλαισιώνεται βασικά από δύο υπουργούς: τον Θόδωρο Ρουσόπουλο και τον Γιώργο
Αλογοσκούφη. «Αυτοί κυβερνούν», λέει ένας υπουργός, αναφερόμενος στην
εσωτερική πολιτική. Παυλόπουλος και Σιούφας έχουν ρόλο κυρίως υλοποίησης, με
τον εχέμυθο υπουργό Ανάπτυξης να αναλαμβάνει ειδικές αποστολές και τον υπουργό
Εσωτερικών να λειτουργεί ως νομικός εξπέρ της νέας διακυβέρνησης. Ο Καραμανλής
που συγκαλεί μόνο για λόγους εθιμοτυπίας το Υπουργικό Συμβούλιο, έχει «σπάσει»
την κυβέρνησή του σε μικρά σχήματα. Έτσι, ο Πρωθυπουργός προεδρεύει σε
συσκέψεις τριών ή τεσσάρων, τις οποίες οι υπόλοιποι υπουργοί πληροφορούνται
από τις εφημερίδες.

ΡΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ και Αλογοσκού-φης, σύμφωνα με την αντίληψη άλλων υπουργών,
διαχειρίζονται τη διακυβέρνηση λες και η χώρα βρίσκεται σε προεκλογική
περίοδο. Ο φόβος του πολιτικού κόστους συνέχει το Μαξίμου, όπου όλα μπαίνουν
στο ζύγι των δημοσκοπήσεων. Ο υπουργός Οικονομίας επιμένει σε «ήπια
προσαρμογή», που σημαίνει ότι κόβει τις δαπάνες των υπουργείων, αλλά αποφεύγει
μέτρα που θα πλήξουν ευθέως την κοινωνία. Οι συνάδελφοί του στο Υπουργικό
Συμβούλιο τού χρεώνουν ατολμία διαρθρωτικών κινήσεων και εκφράζουν φόβους για
την ανάπτυξη. Ο Αλογοσκούφης αδυνατεί, επίσης, να συνεργαστεί με τον Σουφλιά,
κάτι που φαίνεται στο θέμα του Γ’ ΚΠΣ. Παρ’ όλα αυτά, ο Σαρακατσάνος παραμένει
ο λιγότερο δημοφιλής, μεταξύ των συναδέλφων του, υπουργός της κυβέρνησης αυτή
τη στιγμή. Του χρεώνεται Ναπολεοντισμός και διαχειριστική αδυναμία, αφού
καθυστέρησε η προκήρυξη των έργων.

Παρά κάποια «ξυπνήματα» του Καραμανλή σε σχέση με το κυβερνητικό έργο, η
πολιτική διαχείριση προέχει. Ο Ρουσόπουλος ανακάλυψε το θέμα της εργασίας των
δημοσιογράφων στο Δημόσιο ακριβώς στη φάση που τα τρακτέρ των βαμβακοπαραγωγών
βγήκαν στους δρόμους. Ήταν μία σαφής κίνηση επικοινωνιακού αντιπερισπασμού. Ο
υπουργός Επικρατείας «φόρτωσε» το θέμα στην ΕΣΗΕΑ, περιοριζόμενος ο ίδιος στη
μετριοπαθή και εύλογη θέση ότι δεν πρέπει να υπάρχουν πολυθεσίτες
δημοσιογράφοι στο Δημόσιο. Ο δημόσιος διάλογος του Ζαππείου ήταν καθωσπρέπει,
αλλά η συζήτηση στα κανάλια, με τη συμμετοχή βουλευτών της N.Δ. και άλλων
φιλικών της παραγόντων, εκτραχύνθηκε σε τουρτοπόλεμο καταγγελιών για
χρηματισμό της τέταρτης Εξουσίας. Το Μαξίμου προκάλεσε, δηλαδή, ακόμη μία
ηθικολογική, αόριστη όμως ως προς την πραγματική της τεκμηρίωση, συζήτηση, με
στόχο να κινητοποιήσει αυτή την «ενάρετη σιωπηλή πλειοψηφία» που υποτίθεται
ότι η νεο-Δεξιά εκφράζει σήμερα.

Το συμπέρασμα είναι ότι η N.Δ. μπαίνει στον ενδέκατο μήνα διακυβέρνησης,
ασχολούμενη κυρίως με το πώς θα διατηρήσει την εξουσία που κατέκτησε στις
περσινές εκλογές.