Δρόμοι

Ο διαβάτης…

… στη μεγαλούπολη έστριψε στην άκρη ενός σκοτεινού δρόμου και έπεσε πάνω σε
ένα ποντίκι μεγάλο σαν σκυλί, όχι, σαν σακούλα γεμάτη σκουπίδια, όχι, σαν
μικρό γαϊδουράκι. Δεν υπάρχει άνθρωπος σε μεγαλούπολη που να μην έχει να
διηγηθεί μια παρόμοια ιστορία. Τα ποντίκια είναι ένα κεφάλαιο στην ιστορία
κάθε πόλης (και πολλά κεφάλαια στο βιβλίο του Ρόμπερτ Σάλιβαν «Ποντίκια»). Όσο
όμως και αν τέτοιες διηγήσεις μάς φαίνονται υπερβολικές, θα ήταν λάθος να
πιστέψουμε πως τα ποντίκια ανήκουν στην αστική μυθολογία. Είναι μια
πραγματικότητα. Και θα είναι για πολύ ακόμη, αφού όχι μονάχα τα κατάφεραν να
επιβιώσουν από τις πυρηνικές δοκιμές στον Ειρηνικό, αλλά και είναι σε θέση να
καταβροχθίζουν ζώα πολύ μεγαλύτερα από αυτά, ακόμη και ανθρώπους.

Τα ποντίκια…

… τρυπώνουν σε κάθε γωνιά της κοινωνίας (και όχι μόνο μεταφορικά).
Επισκέπτονται ακόμη και τα καλύτερα σπίτια. H διαφορά με τα δικά μας είναι
πως, ενώ εμείς βάζουμε τη φάκα στο κατώφλι, στα καλά σπίτια καλούν τον
εξολοθρευτή μυστικά. Και αντί για τυρί, βάζουν στη φάκα τους αντζούγιες,
γαρίδες και σοκολατάκια. Για να μην αδικούμε πάντως τους πλούσιους, είναι
γεγονός πως τα ποντίκια συχνάζουν κυρίως στις φτωχογειτονιές.

Ο Σάλιβαν…

… διηγείται την ιστορία ενός Αμερικανού κοινωνικού αγωνιστή, του Τζέσε
Γκρέι. Αυτός, στις δεκαετίες του 1950 και του 1960, είχε πρωτοστατήσει στο
κίνημα διαμαρτυρίας για τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης στο Χάρλεμ, όπου στα
περισσότερα σπίτια οι ένοικοι μοιράζονταν τα κρεβάτια τους με τα ποντίκια. Ο
Τζέσε Γκρέι κάλεσε τους ενοίκους να κατεβούν σε απεργία και να μην πληρώνουν
τα νοίκια αν δεν συγυρίσουν τα σπίτια οι ιδιοκτήτες τους. Εκείνοι τούς έκαναν
έξωση. Και όταν ήρθε η ώρα να πάνε οι ένοικοι στο δικαστήριο, ο Τζέσε Γκρέι
τούς είπε να παρουσιαστούν στον δικαστή κρατώντας στα χέρια τους ζωντανά και
ψόφια ποντίκια. Αυτή η πρωτότυπη ιδέα εντυπωσίασε τα μέσα ενημέρωσης (άλλο που
δεν ήθελαν) και στήριξαν τον αγώνα των απεργών. Τότε, ο Τζέσε Γκρέι είχε
δηλώσει: «Οι ενοικιαστές έγιναν τώρα σαν τα ποντίκια. Τα ποντίκια νιώθουν τη
δύναμή τους και βγαίνουν μέρα μεσημέρι στο φως και κάθονται και τους κοιτάνε.
Μόλις οι ενοικιαστές νιώσουν τη δύναμή τους και σταματήσουν να το βάζουν στα
πόδια, ο φόβος θα φύγει από πάνω τους».

Έχουν δύναμη…

… τα ποντίκια, αυτό είναι αλήθεια. Είναι η δύναμη που κάνει τον άνθρωπο της
πόλης να κατεβάζει το βλέμμα από τα μεγαλοπρεπή μνημεία, τα πολυτελή κτίρια
και τα ψηλά γραφεία σε εκείνο που βρίσκεται πιο χαμηλά, κάτω από τη γη, στα
τούνελ, στα κελάρια, στους υπονόμους, σε αχαρτογράφητες περιοχές, στα
σκουπίδια, που όσο πιο πολύ πληθαίνουν τόσο πιο πολύ γεννοβολούν ποντίκια. Τα
ποντίκια είναι η σκιά μας. Γι’ αυτό μάς ακολουθούν παντού.