Πρόσωπα Ένας Pώσος Γούντυ Άλλεν

Λεονίντ Γκίρσοβιτς: «Ήμουν ένα παιδί γεμάτο κόμπλεξ, έτσι ανέπτυξα ισχυρές ψυχικές δυνάμεις…»

Κύριο χαρακτηριστικό του είναι ο καυστικός αυτοσαρκασμός, ένα μείγμα συνεχούς
ειρωνείας και απόλυτης σοβαρότητας που φέρνει στον νου τον Γούντυ Άλλεν.
«Γεννήθηκα το 1948 σε μια χώρα αμπαρωμένη στον εαυτό της, την ΕΣΣΔ» περιγράφει
ο ίδιος τη διαδρομή του. «Ήμουν Εβραίος. H παιδική ηλικία μου συνέπεσε με τις
χειρότερες στιγμές του σταλινικού αντισημιτισμού. Σ’ όλα αυτά τα προβλήματα
προστέθηκε ένα ακόμη: ήμουν χοντρός. Τέλος, 18 ετών έχασα όλα τα μαλλιά μου.
Από την ημέρα εκείνη, όλα μου έκαναν το ίδιο…». Αλλά «επειδή ήμουν ένα παιδί
γεμάτο κόμπλεξ, ανέπτυξα ισχυρές ψυχικές δυνάμεις. Έτσι απέκτησα πολύ γερά
νεύρα».

Τα γερά νεύρα τού χρειάστηκαν για να επιβιώσει, τονίζει, αφού στην ΕΣΣΔ της
δεκαετίας του 1950 «ήταν ντροπή να είσαι Εβραίος». Ήταν παιδί – θαύμα στη
μουσική και οι γονείς του τον έγραψαν στο περίφημο Ωδείο του Λένινγκραντ. Στα
13 του όμως αποφάσισε πως θα γινόταν «ένας καταραμένος καλλιτέχνης: ένας
ζωγράφος που θα κοιμόταν κάτω από τις γέφυρες και θα αναγνωριζόταν μετά τον
θάνατό του, όπως ο Βαν Γκογκ». H απόφασή του συνέπεσε με ένα μικρό πολιτιστικό
άνοιγμα της ΕΣΣΔ και ο έφηβος ανακάλυψε τον Πικάσο και τους ιμπρεσιονιστές,
διάβασε Μαγιακόφσκι. Ονειρευόταν τότε να πάει στο Παρίσι, αλλά στα 15 του
ανακάλυψε τον Τόμας Μαν και τον «Δρα Φάουστους». «Εκείνη την ημέρα η Γαλλία
και η ζωγραφική πέρασαν σε δεύτερο πλάνο» λέει. «Άρχισαν να μετρούν μόνον η
Γερμανία, η μουσική και η λογοτεχνία. Ή μάλλον η μουσική που περνούσε από τη
λογοτεχνία». Προσελήφθη στη Φιλαρμονική του Λένινγκραντ, όπου ο πατέρας του
έπαιζε βιολί, αλλά αρνήθηκε να ενταχθεί στην κομμουνιστική Νεολαία και του
απαγορεύθηκαν οι τουρνέ στο εξωτερικό. «Ήμουν πεπεισμένος πως μια μέρα θα
έφευγα από την ΕΣΣΔ και προτιμούσα να μην χαλάσω τις πρώτες στιγμές της
ελευθερίας μου ταξιδεύοντας με τους ρουφιάνους της KGB» εξηγεί. Πράγματι, το
1973 έφυγε για το Ισραήλ, όπου έμεινε ώς το 1979, και στη συνέχεια
εγκαταστάθηκε στο Αννόβερο.

Ο Λεονίντ Γκίρσοβιτς βρέθηκε πρόσφατα στο Παρίσι για την έκδοση του
μυθιστορήματός του «Απολογία της δραπέτευσης», του πρώτου που μεταφράστηκε στα
γαλλικά (εκδ. Verdier). Περιγράφει σε αυτό μια φανταστική «σοβιετική»
κοινωνία, την οποία οικοδομούν Εβραίοι της ΕΣΣΔ που έχουν απελαθεί από τον
Στάλιν, αλλά συνεχίζουν να εξελίσσονται βάσει σοβιετικών προτύπων. «Το
αποτέλεσμα είναι αρκετά κωμικό και, κατά κάποιον τρόπο, τερατώδες» λέει ο
ίδιος. «Είναι μια παρωδία της Σοβιετικής Ένωσης». Σύμφωνα με τη «Λε Μοντ», ο
Γκίρσοβιτς «είναι μια από τις ανακαλύψεις του 2004, ευνοούμενος όλων των
μουσών του Ολύμπου».