MOYΣTAΦA KOTΣ «H Eυρώπη θα μας πει το “Nαι”»

«Στις 17 Δεκεμβρίου η Τουρκία θα λάβει θετική απάντηση από την E.E. Δεν
περιμένω εκπλήξεις». Είμαστε στα γραφεία του Ομίλου Κοτς, στην καρδιά της
μεγαλύτερης οικονομικής αυτοκρατορίας της Τουρκίας και απέναντί μας κάθεται ο
πρόεδρος του Ομίλου, Μουσταφά Κοτς.

Το τεράστιο παράθυρο του γραφείου του, στην ανατολική πλευρά της
Κωνσταντινούπολης, βλέπει όλο σχεδόν τον Βόσπορο. «Την τελευταία περίοδο, η
Τουρκία έχει προωθήσει πολλές μεταρρυθμίσεις τόσο σε πολιτικό όσο και σε
οικονομικό επίπεδο. Οι περισσότερες πολιτικές μεταρρυθμίσεις, πριν από
οκτώ-δέκα χρόνια αποτελούσαν ταμπού, αλλά σήμερα τα πράγματα αλλάζουν», λέει ο
Μουσταφά Κοτς.

Γεννημένος το 1960, ο Μουσταφά Κοτς είναι ο μεγαλύτερος από τους τρεις γιους
του Ραχμί Κοτς, του μεγιστάνα που σημάδεψε την οικονομική ζωή της Τουρκίας τα
τελευταία είκοσι χρόνια. «H Τουρκία προσπαθεί να προσαρμοστεί σε όλους τους
τομείς με τον δυτικό κόσμο, κυρίως με την Ευρώπη, και πραγματικά πιστεύω ότι
θα έχουμε μια θετική απάντηση για να αρχίσουμε τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις
τον επόμενο χρόνο», τονίζει με αυτοπεποίθηση ο πρόεδρος του Ομίλου Κοτς.

Το Κυπριακό. Αναφερόμενος στο Κυπριακό, και στο ενδεχόμενο να υπάρξει
αρνητική απάντηση της E.E. ή να υπάρξουν προϋποθέσεις, ο Μουσταφά Κοτς είπε
ότι τα ενδεχόμενα αυτά ίσως να έχουν αρνητικές επιπτώσεις στις αγορές.
Εξέφρασε όμως την εκτίμηση ότι στο τέλος, το Κυπριακό δεν θα τεθεί ως
προϋπόθεση.

«Πιστεύω ότι στο τέλος θα έχουμε μια θετική απάντηση και αυτό θα έχει θετική
επίπτωση στις αγορές», επαναλαμβάνει. Και συνεχίζει με αισιοδοξία: «H θετική
απάντηση της E.E. δεν θα προκαλέσει βέβαια θεαματικές αλλαγές στις αγορές,
αλλά θα συνεχιστεί η ήδη θετική δυναμική που σημειώνεται σήμερα. Σε
μακροοικονομικό επίπεδο οι δείκτες είναι καλοί, ο πληθωρισμός μειώνεται, το
Χρηματιστήριο βρίσκεται σε αρκετά υψηλά επίπεδα και οι επενδυτές έχουν ήδη
αγοράσει εν όψει των μελλοντικών εξελίξεων».

«Αυτό όμως που είναι ακόμα πιο σημαντικό είναι ότι θα αυξηθούν οι άμεσες ξένες
επενδύσεις στην Τουρκία και αυτό θα είναι μια μεγάλη ανακούφιση για την
ανεργία». Στον τοίχο πίσω του υπάρχει ένας πίνακας ζωγραφικής όπου ο Μουσταφά
Κοτς κάθεται όρθιος δίπλα στον παππού του, τον Βεχμπί Κοτς.

Μέλος της νέας ελίτ της Άγκυρας, ο δαιμόνιος Βεχμπί Κοτς ξεκίνησε τις
δραστηριότητές του το 1926 στην καινούργια πρωτεύουσα της κεμαλικής Τουρκίας.
Το 1948 η εταιρεία Κοτς αρχίζει συνεργασία με την General Electric και τη
δεκαετία του ’50 ιδρύει εταιρείες όπως η Arcelik (ηλεκτρικά είδη) και η Migros
(καταστήματα τροφίμων) που σήμερα ανθούν. Το 1963, ο Βεχμπί Κοτς ιδρύει τον
Όμιλο Εταιρειών Κοτς, τον πρώτο επιχειρηματικό Όμιλο της Τουρκίας και το 1968,
σε συνεργασία με τη Fiat, ιδρύεται η αυτοκινητοβιομηχανία TOFAS.

Στον Βόσπορο. H τουρκική σημαία «κοιτάζει» την ευρωπαϊκή πλευρά της Κωνσταντινούπολης

Τα στοιχεία. Ορισμένοι οικονομικοί αναλυτές στην Τουρκία εκτιμούν ότι ο
Όμιλος Κοτς, όπως και άλλοι μεγάλοι όμιλοι, όπως της οικογένειας Σαμπαντζί,
έχουν παραδοσιακά στενές σχέσεις με το κράτος και θα αντιμετωπίσουν δυσκολίες
με την προσαρμογή της Τουρκίας στα ευρωπαϊκά δεδομένα. Ο κ. Κοτς χαμογελά: «H
εταιρεία του Ομίλου μας, η Arcelik, είναι η πέμπτη μεγαλύτερη εταιρεία
ηλεκτρικών ειδών στην Ευρώπη, η Beko είναι η δεύτερη μεγαλύτερη εταιρεία
παραγωγής τηλεοράσεων στην Ευρώπη, οι δραστηριότητές μας στο εξωτερικό
αυξάνονται καθημερινά και η Τουρκία είναι χώρα που παράγει αυτοκίνητα. Τα
στοιχεία αυτά αποτελούν μια σημαντική ένδειξη ότι δεν έχουμε απολύτως κανένα
δεσμό με το κράτος», σχολιάζει ευγενικά. «Μην ξεχνάμε ότι η Τουρκία είναι η
μόνη χώρα που έχει υπογράψει συμφωνία τελωνειακής ένωσης με την E.E. χωρίς να
είναι μέλος. Από το 1996 που υπεγράφη η συμφωνία έχουμε διανύσει μεγάλη
απόσταση στην προσαρμογή των εταιρειών μας στο ευρωπαϊκό επιχειρηματικό
περιβάλλον και δεν βλέπω κανένα πρόβλημα στο θέμα αυτό».

«Αυτοκράτορας» 54.000 εργαζομένων

Σήμερα, ο Μουσταφά Κοτς, που πήρε τα ηνία του Ομίλου το 2003 όταν ο πατέρας
του απεσύρθη από την ενεργό διοίκηση και έγινε επίτιμος πρόεδρος του Ομίλου,
διοικεί μια αυτοκρατορία που παρουσίασε το 2003 έναν κύκλο εργασιών
(ενοποιημένο) της τάξεως των 8,884 δισ. ευρώ και ενοποιημένο λειτουργικό
κέρδος της τάξεως των 477 εκατ. ευρώ. Ο Όμιλος Κοτς έχει 96 θυγατρικές
εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην αυτοκινητοβιομηχανία, τα ηλεκτρικά είδη,
τα τρόφιμα, τον τραπεζικό τομέα και τις υπηρεσίες, την ενέργεια και τη
ναυτιλία και απασχολεί συνολικά 54.000 εργαζομένους.

H Τουρκία είναι μεγάλη αγορά για να αγνοηθεί από την Ελλάδα

Όσον αφορά τις ελληνοτουρκικές σχέσεις στο οικονομικό επίπεδο, ο Μουσταφά Κοτς
πιστεύει ότι πολλά μπορούν να γίνουν. «H Ελλάδα και η Τουρκία πρέπει να
συνυπάρξουν. Το μέγεθος των εμπορικών συναλλαγών μας είναι σχεδόν μηδαμινό,
υπάρχουν πολλά που μπορούμε να εκμεταλλευτούμε. Και οι δύο χώρες πρέπει να
κάνουν προσπάθειες προς αυτή την κατεύθυνση. H Ελλάδα είναι μια μικρή αγορά,
που όμως ευδοκιμεί όλο και περισσότερο. H Τουρκία είναι μεγάλη αγορά για να
αγνοηθεί από την Ελλάδα σε οικονομικό επίπεδο. Θα είναι προς όφελος και των
δύο χωρών να υπάρχει μια Τουρκία που θα είναι στραμμένη προς τη Δύση, παρά μια
Τουρκία απομονωμένη που θα κοιτά προς την Ανατολή».

Δεν αισθάνεται «ισλαμικό» κίνδυνο

Όσον αφορά την κυβέρνηση του Κόμματος της Δικαιοσύνης και της Ανάπτυξης, ο
Μουσταφά Κοτς είναι θετικός. «Ο τρόπος με τον οποίο χειρίζονται τα πράγματα
τώρα είναι απρόσμενα θετικός. Ορισμένοι είχαν αμφιβολίες λόγω του παρελθόντος
των μελών του AKP, αλλά αποδείχθηκε ότι το κόμμα κινείται προς την
Κεντροδεξιά. Με τις τελευταίες εκλογές το AKP έδιωξε τους παλιούς πολιτικούς,
κάτι που ήταν αναμενόμενο καθώς ο κόσμος είχε απαυδήσει από τη διαφθορά και τα
παλιά πρόσωπα που δεν διοικούσαν καλά τη χώρα για χρόνια. Το AKP είναι αρκετά
επιτυχημένο στο θέμα των μεταρρυθμίσεων και εργάζεται σκληρά για την E.E.».

«Το έδαφος που είχε προετοιμάσει η προηγούμενη κυβέρνηση με τις μεταρρυθμίσεις
δεν πρέπει να υποτιμάται και είχαμε άμεση βελτίωση στον οικονομικό τομέα»,
προσθέτει ο Μουσταφά Κοτς: «Δυστυχώς, η αντιπολίτευση σήμερα δεν είναι ισχυρή,
είναι σχεδόν ανύπαρκτη και αυτό δεν είναι καλό για ένα υγιές δημοκρατικό
σύστημα».

H θρησκεία. Ο πρόεδρος του Ομίλου Κοτς δεν αισθάνεται κάποιον
«ισλαμικό» κίνδυνο. «Έχουμε περάσει αυτό το σημείο. Υπάρχουν τόσα πολλά
πράγματα που πρέπει να αντιμετωπίσει η Τουρκία και το ζήτημα της
χρησιμοποίησης της θρησκείας σε ένα κοσμικό κράτος δεν πρέπει να τίθεται πια».
H τουρκική οικονομία συνεχίζει τη φιλελευθεροποίησή της, αλλά υπάρχουν πολλά
που πρέπει να βελτιωθούν, κυρίως όσον αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις, αναφέρει.
«Οι ιδιωτικοποιήσεις είναι το μαλακό υπογάστριο της Διοίκησης. Δεν πρέπει να
καταλογίζουμε πάντα τα λάθη στην κυβέρνηση γιατί το νομικό σύστημα και τα
γραφειοκρατικά εμπόδια κάνουν δύσκολα τα πράγματα», καταλήγει ελπίζοντας πως
τον επόμενο χρόνο θα υπάρξουν θετικές εξελίξεις.