Οι «μαύρες» τρύπες στην αεροπορική δύναμη

Δύο «μαύρες» τρύπες, 50 αεροσκαφών την περίοδο 2006 έως 2010 και άλλων 80
επιπλέον, την περίοδο 2010 έως 2013, αφήνουν στον στόλο της Πολεμικής
Αεροπορίας οι προγραμματισμένες αποσύρσεις αρχικά των ήδη γερασμένων
«Κουρσάρων» (A-7) και στη συνέχεια των «Φαντασμάτων» (F-4).

Τα κενά αυτά προκαλούν πονοκέφαλο στους επιτελείς της Πολεμικής Αεροπορίας και
στο ΓΕΕΘΑ κατά την εξέταση του ισοζυγίου αεροπορικής ισχύος Ελλάδας – Τουρκίας
στο Αιγαίο. Μάλιστα η διαρροή της πληροφορίας ότι το υπουργείο Άμυνας
εγκαταλείπει τη δέσμευση του ΠΑΣΟΚ για συμμετοχή στην κοινοπραξία παραγωγής
του «Γιουροφάιτερ» και προχωρά στην προκήρυξη διεθνούς διαγωνισμού την άνοιξη
του 2005 για την απόκτηση 60 νέων μαχητικών προηγμένης τεχνολογίας, ενίσχυσε,
αντί να μειώσει, τον πονοκέφαλο των αρμοδίων.

H εξήγηση είναι απλή και σχετίζεται με το μακρύ χρονικό διάστημα που θα
χρειαστεί για την ολοκλήρωση ενός τέτοιου διαγωνισμού-«λουκούμι» για τις
σκληρά ανταγωνιζόμενες αεροδιαστημικές βιομηχανίες Ευρώπης και ΗΠΑ.

Με βάση την εμπειρία της αμέσως προηγούμενης εξίσου μεγάλης αγοράς αεροσκαφών
(των 60 F-16 Block 52 Plus από τις ΗΠΑ και των 15 «Μιράζ 2000-5» από τη
Γαλλία, που έγιναν μαζί το 1999), οι ταχύτεροι σ’ αυτά Αμερικανοί ολοκλήρωσαν
τη διαδικασία σε σχεδόν 4 χρόνια (46 μήνες) χώρια οι παραδόσεις των
αεροσκαφών. Για την ακρίβεια η πρώτη σχετική κίνηση έγινε τον Ιανουάριο του
1997 με την περιγραφή του τι ακριβώς ήθελε η Αεροπορία να κάνει το όπλο
(αεροπλάνο) που θα έπαιρνε. Ακολούθησαν επιχειρησιακές δοκιμές και πτήσεις
αξιολόγησης των διαθέσιμων αεροσκαφών, διακήρυξη, υποβολή προσφορών και
αξιολόγησή τους. H απόφαση του ΚΥΣΕΑ ελήφθη τον Απρίλιο του 1999. Υπάρχει όμως
και συνέχεια που αφορά διάφορες γραφειοκρατικές «δουλείες», εξεύρεση
υποκατασκευαστών, δάνεια κ.λπ. – η τελική σύμβαση για τα F-16 υπεγράφη τον
Αύγουστο του 2000! Με δεδομένα όλα αυτά, και κυρίως την απειλή των «μαύρων»
τρυπών στην Πολεμική Αεροπορία, άρχισαν να εξετάζουν δύο σχέδια:

Το πρώτο σχέδιο. Το πρώτο από τα σχέδια προνοεί για μια «εμβόλιμη»
αγορά χωρίς διαγωνισμό 30 (ή λίγο περισσότερων) αεροσκαφών από τους υπάρχοντες
πιο σύγχρονους τύπους. Δηλαδή τα νέα super «F-16» και τα «Μιράζ 2000-5» – με
τα πρώτα να πλεονεκτούν σε συμπάθειες στην Αεροπορία. Στα υπέρ που έχουν
καταγραφεί περιλαμβάνονται οι γρήγορες παραδόσεις και το χαμηλό κόστος, λόγω
υπάρξεως γραμμών παραγωγής, οι έτοιμοι πιλότοι – τεχνικοί λόγω ομοιοτυπίας
κ.ά. Οι Αμερικανοί θέλουν πολύ μια τέτοια λύση αλλά και η επίσκεψη του
προέδρου της γαλλικής εταιρείας στον κ. Σπηλιωτόπουλο ίσως να μην είναι
άσχετη… Άλλωστε η εμβόλιμη- συμπληρωματική αγορά δεν κλείνει τον δρόμο για
το μεγάλο συμβόλαιο των 60 αεροσκαφών.

Το δεύτερο σχέδιο. Το δεύτερο σχέδιο που εξετάζουν στο υπ. Άμυνας και
την Αεροπορία είναι να τα… βάλουν με τον χρόνο. Δηλαδή να «βγει στον αέρα»
όσο πιο γρήγορα γίνεται ο διαγωνισμός, οι προθεσμίες να είναι «ψαλιδισμένες»
στο απολύτως αναγκαίο και να πιεστούν οι εταιρείες για εξπρές παραδόσεις.
Κάποιοι αισιόδοξοι υποστηρίζουν ότι αυτές μπορούν να γίνουν περί το
2007-2008…

Στους απαισιόδοξους που προβάλουν αρκετές ενστάσεις η απάντηση έχει τη
«σφραγίδα ΠΑΣΟΚ» – αλλά εδώ, σ’ αυτά τα θέματα, δεν φαίνεται να υπάρχουν
προκαταλήψεις. Πρόκειται για την επιτυχημένη «πατέντα» της «ενδιάμεσης λύσης»
που εφαρμόσθηκε επί Άκη Τσοχατζόπουλου στις αγορές των «Πάτριοτ», των
«ιπτάμενων ραντάρ» και, αργότερα, των τανκς. Σύμφωνα μ’ αυτή οι προμηθεύτριες
χώρες δανείζουν με χαμηλό ενοίκιο (ή δωρεάν) ίδια ή παρόμοια συστήματα για τον
ενδιάμεσο χρόνο που θα απαιτηθεί για τις παραδόσεις των νέων όπλων.

Ήδη, σύμφωνα με παράγοντες του υπουργείου, σχετικές προτάσεις έχουν διατυπωθεί
(ανεπισήμως) από τους Γερμανούς για δανεισμό αριθμού «Γιουροφάιτερ» μετά το
2006, αν βέβαια επιλεγεί εκ νέου το αεροσκάφος αυτό. Τις τελευταίες ημέρες
κυκλοφορεί ότι παρόμοια λύση μπορεί να προσφερθεί και για το «Rafale» της
γαλλικής Ντασό, η ηγεσία της οποίας εμφανίστηκε ήδη να κατανοεί την ανάγκη
επίλυσης κάποιων προβλημάτων των «Μιράζ 2000-5»… Από την Ευρώπη ίσως
προέλθει, λέγεται, και πρόταση για ενσωμάτωση στο «πακέτο» αγοράς και μια
συνεργασία «νέου τύπου» με την EAB.

Οι Αμερικανοί, στην περίπτωση του δεύτερου σεναρίου, έχουν αρκετές
εναλλακτικές λύσεις που σχετίζονται κυρίως με την «πλαστικότητα» του F-16
καθώς από τη γραμμή παραγωγής μπορούν να βγουν σχετικά γρήγορα ακόμα πιο
βελτιωμένοι τύποι από τα ελληνικά super «F-16» της Σούδας. Επί αυτού υπάρχει
επίσης το ατού της στρατηγικής συνεργασίας που έχουν ήδη με την EAB, όπου
χωρίς τυμπανοκρουσίες γίνεται ήδη το 35% όλης της ατράκτου για όλα τα F-16 του
κόσμου… Θα προσφερθεί και το JSF (F-35) – βεβαίως για μετά το 2012. Το
ελληνικό ενδιαφέρον γι’ αυτό εξακολουθεί να υπάρχει και ίσως επισημοποιηθεί…