Mετά την επέτειο…

ΓΕΛΑΣΤΟΣ ήρθε ο γιος μου από το σχολείο, την επομένη της επετείου:

– Μαμά, ένα παιδί στην τάξη μου νομίζει ότι, στις 17 Νοέμβρη γιορτάζουμε τον
Κουφοντίνα!

Ως καλή μητέρα, φρόντισα να βεβαιωθώ ότι το δικό μου παιδί γνωρίζει την τύφλα
του. Πολυτεχνείο, κατάληψη, χούντα; ΟΚ τα ξέρει! Νομική, Ιωαννίδης, Κύπρο;
ΨιλοΟΚ! Τα ψιλοξέρει! Ωραία! Έκανα το καθήκον μου! Πάει κι αυτό! Εκείνος στο
κομπιούτερ του, εγώ στο δικό μου! Ψωμί, παιδεία, ελευθερία και μην ξεχάσω να
αγοράσω παναντόλ.

Ντρέπομαι που το ομολογώ! Τίποτα δεν ένιωσα! Τίποτα! Ήλθε και απήλθε αυτή η
επέτειος, χαμπάρι δεν πήρα. H μόνη μου πολιτική ανησυχία ήταν αν τα φαρμακεία
είναι ανοιχτά γιατί είχα ξεμείνει από παυσίπονα. (Όχι τίποτα άλλο, δηλαδή,
αλλά λέμε ότι τα παιδιά είναι αδιάφορα στις εθνικές επετείους. Γιατί εμείς τι
είμαστε;).

Κι εδώ δεν μιλάμε για το ’21 ή για Κατοχή. Εδώ μιλάμε για πράγματα που έζησα.
H δικιά μου γενιά έπεται της γενιάς του Πολυτεχνείου. Εκείνη τη νύχτα ήμουνα
μέσα στο Πολυτεχνείο. Μέσα εγώ, έξω από την πύλη η Σύλβα. Εκεί πέρασα τη
νύχτα. Δίπλα στο τανκ μ’ έφερε η μοίρα μου, όταν μπουκάρισε μέσα. Μαζί με τους
φοιτητές τρέχαμε κι εμείς. Οι μικρότεροι, οι έντρομοι, οι αλαλιασμένοι.
Βγήκαμε στη Στουρνάρη σαν αποκεφαλισμένα κοτόπουλα. Μου βαράει μια με το κλομπ
ο μπάτσος και πάει να με χώσει μέσα στην κλούβα.

Εκεί σκάει μύτη ο από μηχανής θεός. Ο Πάνος ο Γιανναρόπουλος. Ο νεαρός
φοιτητής που μου έκανε ιδιαίτερα στα φυσικομαθηματικά που ήμουνα στουρνάρι.
(Το στουρνάρι της Στουρνάρη.) Είμαι στο πρώτο σκαλί της κλούβας και – πώς
σπρώχνει τον μπάτσο, με αρπάζει απ’ το μπράτσο και με κατεβάζει κακήν- κακώς.
Τρέχαμε, τρέχαμε, τρέχαμε χωρίς να έχουμε ιδέα πού πάμε.

Από ένα διαμέρισμα, μας κάνουν νόημα να μπούμε μέσα. Τι ήταν τώρα αυτοί; Δικοί
μας ή χαφιέδες; Τέτοια ώρα, τέτοια λόγια. Τίγκα το τριάρι από παιδιά.
Στριμωγμένα όλα, το ένα πάνω στ’ άλλο. Οι ιδιοκτήτες μάς άφησαν να
χρησιμοποιήσουμε το τηλέφωνο. Κάναμε ουρά να πάρουμε τα σπίτια μας. Με το
πρώτο κουδούνισμα, όλοι οι γονείς αρπάζανε το ακουστικό. Ποιος κοιμότανε,
τέτοια νύχτα; «Είμαι καλά», λέγαμε και το κλείναμε για τον επόμενο.

BOYBOI ΞΗΜΕΡΩΘΗΚΑΜΕ. Τώρα θα μας ξετρυπώσουν! Τώρα θα χιμήξουν μέσα!
Κάθε ήχος, ένας εφιάλτης. Κάθε βήμα, κίνδυνος. Χάραξε. Έρχεται η ιδιοκτήτρια
με μια βούρτσα κι ένα κραγιόν για τα κορίτσια. Να σουλουπωθούμε. Μη φαινόμαστε
δημόσιοι κίνδυνοι, ρεμάλια, κομμούνια. Τους ευχαριστήσαμε και φύγαμε. Μας
έσωσαν τη ζωή εκείνη τη νύχτα και δεν τους ξαναείδαμε ποτέ.

Με τον Πάνο περπατήσαμε στενό – στενό, γωνιά – γωνιά. Τα μπλόκα ακόμα παντού.
Μέχρι την Ακαδημίας. Με την ψυχή στο στόμα περιμέναμε το λεωφορείο. Το 24.
Πέρασε ένας αιώνας…δυο…τρεις.. Κάποτε έφτασε. Μπήκαμε μαζί. Μια πόλη
παγωμένη, ασπρόμαυρη. Μια πόλη – απειλή. Ο Πάνος με πήγε μέχρι την πόρτα του
σπιτιού μου. Μέχρι την αγκαλιά της άγρυπνης μάνας μου. Κι έφυγε. Κι η μάνα μου
έκλεισε. Και κλείδωσε. Και τότε… μόνο τότε έγειρα στον ώμο της κι έβαλα τα
κλάματα….

ME TON ΠΑΝΟ ΧΑΘΗΚΑΜΕ. (Δεν ξέρω αν τώρα έχεις μεταλλαχθεί, όπως εγώ σε
αξιοσέβαστο αστό, Πάνο. Αν έχεις φαλάκρα, κοιλίτσα, δυο παιδιά και δυο αμάξια.
Για μένα «πάγωσες» στο χρόνο. Πάγωσες στην εικόνα του νεαρού φοιτητή που με
πέταξε έξω από την κλούβα. Εκείνη τη νύχτα…).

Κι όλες αυτές οι μνήμες μου ‘ρχονται τώρα. Τώρα που γράφω την τελευταία
σελίδα. Δυο μέρες μετά την επέτειο – θυμάμαι. Δυο μέρες μετά – ξαναζώ.

Δυο μέρες μετά… Γιατί ανήμερα της επετείου, εγώ καιγόμουνα αν είναι κλειστά
τα φαρμακεία…