Στα ίχνη του «οίκου» του Hρακλή

![]() |
![]() |
|
Γεμάτος με στάχτη και αγγεία της γεωμετρικής και αρχαϊκής εποχής ήταν ο βωμός |
Στην «καρδιά» της Θήβας (στην οδό Πολυνείκους 13) και λίγα μόλις 200 μ. νοτίως
των Ηλεκτρών Πυλών, έξω από τα τείχη της αρχαίας πόλης οι αρχαιολόγοι
πιστεύουν πως βρίσκονται τα ίχνη του «σπιτιού», όπου σύμφωνα με τον μύθο
γεννήθηκε ο ημίθεος Ηρακλής, του λεγόμενου οίκου του Αμφιτρύωνα. Το ιδιαιτέρως
σημαντικό εύρημα, όπως χαρακτηρίζεται, μαζί με έναν εντυπωσιακό γεμάτο στάχτη
και αγγεία μαντικό βωμό, που ήταν αφιερωμένος στον Απόλλωνα, δεκάδες χάλκινα
αγαλματίδια, ελάσματα με επιγραφές και αρχιτεκτονικά κατάλοιπα συνθέτουν την
εικόνα ενός χώρου με πολλές και διαφορετικές λατρείες, που αναφέρεται και από
τον περιηγητή της αρχαιότητας, Παυσανία.
«Υπάρχουν σοβαρότατα στοιχεία που μας οδηγούν στο συμπέρασμα πως
βρισκόμαστε στον χώρο όπου όχι απλώς θεωρείται πως γεννήθηκε ο Ηρακλής, αλλά
πως εκεί σκότωσε τα παιδιά και τη γυναίκα του όταν βρέθηκε σε κατάσταση
μανίας. Ο μύθος μάλιστα θέλει τη θεά Αθηνά να του πετά τον “σωφρονιστήρα
λίθο”, μία πέτρα για να τον συνεφέρει και να μη σκοτώσει και τον πατέρα του»,
λέει στα «NEA» ο προϊστάμενος της Θ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών
Αρχαιοτήτων, Βασίλης Αραβαντίνος, ο οποίος διευθύνει και τη συγκεκριμένη
ανασκαφή.
![]() |
|
Το χάλκινο ειδώλιο που απεικονίζει τον Ηρακλή να παλεύει με το λιοντάρι της |
«Σπάνια στη Θήβα έχουμε τέτοια ευρήματα. Πρόκειται για ένα εκτεταμένο
ιερό που, όπως δείχνουν τα ευρήματα, συνδέεται τόσο με τον οίκο του Αμφιτρύωνα
και τον ναό του Ηρακλή που κοσμούνταν με έργα του σπουδαίου γλύπτη Αλκαμένη –
τα οποία και αναφέρει ο Παυσανίας πως είδε αριστερά του, καθώς έμπαινε στην
πόλη της Θήβας».
Ένα χάλκινο αγαλματάκι της αρχαϊκής εποχής, το οποίο απεικονίζει τον Ηρακλή να
παλεύει με το λιοντάρι της Νεμέας, αποτελεί ένα από τα «κλειδιά» που δείχνουν
τον δρόμο στους αρχαιολόγους, ενώ μοναδικό θεωρείται και το δωρικό ναϊκό
οικοδόμημα της ύστερης αρχαϊκής εποχής, από το οποίο σώζονται ίχνη του. Από το
μικρό οικόπεδο των 335 τ.μ. η αρχαιολογική σκαπάνη έχει αποκαλύψει (από τον
Φεβρουάριο μέχρι σήμερα) όμως και δεκάδες αναθηματικές επιγραφές χαραγμένες σε
χάλκινα ελάσματα, που ακόμη δεν έχουν διαβαστεί, μονολιθικούς βωμούς, αγγεία,
το πάνω μέρος του κορμού μιας πώρινης δαιδαλικής κόρης, αρχιτεκτονικά μέλη με
ανάγλυφες και ζωγραφιστές παραστάσεις, αλλά και ευρήματα που μαρτυρούν τη
χρήση του χώρου από τους πρωτοελλαδικούς χρόνους μέχρι και τη βυζαντινή εποχή.
Στάχτες ύψους 2,5 μ.
Τα 2,5 μ. ύψος φθάνουν οι στάχτες που αποτελούσαν και τον πυρήνα του βωμού
του Απόλλωνα Σποδίου (της στάχτης), που εντοπίστηκε στο ίδιο οικόπεδο και
συνεχίζεται και κάτω από τον δρόμο. «Είχε μαντικό χαρακτήρα ο βωμός και
μάλιστα οι χρησμοί δίνονταν με κλήδονες, με ήχους», εκτιμά ο κ. Αραβαντινός.
Ανάμεσα στις στάχτες βρέθηκαν 380 ακέραια αγγεία και εκατοντάδες θραύσματα
μαζί με χάλκινα κοσμήματα, ειδώλια και μία σφραγίδα, της γεωμετρικής και της
αρχαϊκής εποχής. «Δεν έχουμε όμως εντοπίσει τα όριά του, γι’ αυτό και
απευθύνουμε έκκληση στον Δήμο Θήβας να μας επιτρέψει τη συνέχιση της ανασκαφής
και στο υπόλοιπο του δρόμου».
















