MAΣIMO NT’ AΛEMA O αγώνας κατά της τρομοκρατίας πρέπει να είναι πολιτικός

Πόση αλήθεια και πόσο ψέμα κρύβει «η αμερικανική εκστρατεία κατά της
τρομοκρατίας»; Πού συμφωνούν και πού διαφωνούν οι Ευρωπαίοι; Τι έγινε στη
Γιουγκοσλαβία και στο Αφγανιστάν; Τι συνέβη στο Ιράκ; Πώς δόθηκε το πράσινο
φως στα αεροπλάνα του ΝΑΤΟ να πετάνε από το αεροδρόμιο Αβιάνο της Ιταλίας για
να βομβαρδίζουν τη Σερβία;

ΣΤΡΑΣΒΟΥΡΓΟ

Στον μεγάλο διάλογο που έχει ανοίξει για όλα αυτά τα θέματα στους κόλπους των
Σοσιαλιστών, κυρίως για το «πώς αντιμετωπίζεται η τρομοκρατία» (αυτό είναι και
ένα από τα θέματα στη σημερινή Σύνοδο της Εκτελεστικής Επιτροπής της
Σοσιαλιστικής Διεθνούς στην Αθήνα), ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας και
τελευταίος γραμματέας του Ιταλικού Κομμουνιστικού Κόμματος που το οδήγησε στη
συμμαχία της Ελιάς, ο κ. Μάσιμο Ντ’ Αλέμα, καταθέτει τις δικές του σκέψεις.
Στη συνέντευξη που έδωσε στα «NEA» από το γραφείο του στον έκτο όροφο του
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στο Στρασβούργο, ο 55χρονος Ιταλός πολιτικός –
αποφάσισε να κρατήσει την έδρα του στην Ευρωβουλή – γιος κομμουνιστή βουλευτή
από τον Νότο της Ιταλίας, πρώην πρωθυπουργός κατά την κρίσιμη για τον πόλεμο
στη Γιουγκοσλαβία περίοδο 1988-1990, μιλάει για πολλά θέματα, ακόμη και για
την «τύχη του σοσιαλισμού στην Ευρώπη».

Αλλαγές

Πέρασε καιρός από τότε που ήσασταν πρωθυπουργός…

Ναι, πέρασαν τέσσερα χρόνια. Και από τότε αρκετά πράγματα άλλαξαν στον κόσμο.
H οικονομία, η κοινωνία… Υπάρχουν και οι αριθμοί που το αποδεικνύουν. Αλλά
το σημαντικότερο νομίζω ότι είναι η εμφάνιση της τρομοκρατίας. Διότι η
τρομοκρατία αποτελεί έναν συνεχή κίνδυνο για τον πολίτη. Δεν γνωρίζει σύνορα
και δεν έχεις να κάνεις με έναν στρατό. Πρόκειται για έναν κίνδυνο που
καραδοκεί στο τρένο, στη δουλειά, στο πλοίο, στο αεροπλάνο. Αυτό προκαλεί φόβο
και συνεχή αγωνία.

Είστε ένας άνθρωπος που προέρχεται από την Αριστερά. Αντιμετωπίζετε με τον
ίδιο τρόπο που το αντιμετωπίζει και ο Αμερικανός πρόεδρος αυτό που λέτε
τρομοκρατία;

Κοιτάξτε, το θέμα δεν είναι ότι υπάρχουν αυτοί που είναι υπέρ της τρομοκρατίας
και αυτοί που είναι κατά. Δεν μας χωρίζει αυτό με τις ΗΠΑ. Είμαστε όλοι
εναντίον της τρομοκρατίας. Το θέμα είναι πώς θα την πολεμήσουμε. Νομίζω ότι η
Δεξιά έχει επιλέξει μια λανθασμένη τακτική, οδηγώντας τον κόσμο στη λογική ότι
με τον πόλεμο θα μπορούσαμε να τη σταματήσουμε. Αποδείχθηκε όμως ότι,
αντίθετα, ο πόλεμος την τρέφει, οδηγώντας σε επικίνδυνες ατραπούς. Οι ΗΠΑ και
οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις που ακολούθησαν αυτόν τον δρόμο οδήγησαν τον κόσμο
σε μια τραγική κατάσταση. Αντιθέτως, νομίζω ότι ο αγώνας κατά της τρομοκρατίας
πρέπει να είναι πολιτικός και πολιτιστικός.

Ακούγεται λίγο γενικόλογο. Θα θέλατε να μας πείτε τι εννοείτε;

Για μας στην Αριστερά υπάρχουν δύο ζητήματα. Κατ’ αρχάς θα πρέπει να
καταλάβουμε ότι οι ΗΠΑ είναι μια δημοκρατική χώρα. Μπορεί να μην συμφωνούμε με
την πολιτική του Μπους, αλλά αυτό δεν μπορούμε να το παραβλέψουμε. Πρέπει να
τη σεβόμαστε.

Έπειτα, πρέπει να καταλάβουμε τι είναι ο ισλαμικός φονταμενταλισμός. Πρόκειται
για μια αντιεκσυγχρονιστική δύναμη, θα έλεγα ότι είναι μια δεξιά δύναμη. Είναι
ενάντια στη γυναίκα, στη δημοκρατία, στην πρόοδο, ενάντια στα ανθρώπινα
δικαιώματα. Πρόκειται για ένα πραγματικό εχθρό, δυνατό. Στην Αριστερά
νομίζουμε ότι η τρομοκρατία είναι αποτέλεσμα των λαθών της Δύσης, της
συμπεριφοράς της Δύσης. Αλλά δεν είναι αυτό.

Μα δεν τροφοδοτείται η τρομοκρατία και από τις επιλογές ορισμένων δυτικών
χωρών;

«Με τους σοσιαλιστές η Ελλάδα εκσυγχρονίσθηκε. Και νομίζω ότι έχασαν τις εκλογές γιατί είχαν να πληρώσουν ένα τίμημα για τις μεγάλες αλλαγές που έκαναν», λέει ο κ. Ντ’ Αλέμα. Στη φωτογραφία με τον πρώην πρωθυπουργό K. Σημίτη

H τρομοκρατία είναι μια αντιδημοκρατική επιλογή. Δεν είναι μια επιλογή κατά
της Δύσης, όπως ορισμένοι θέλουν να παρουσιάσουν ή όπως λένε κάποιοι
αριστεροί. H τρομοκρατία είναι ένας εχθρός κατά της ανθρωπότητας. Το πρώτο
θύμα της μάλιστα είναι ο μουσουλμανικός κόσμος. Σκεφθείτε πόσοι μουσουλμάνοι
έχουν σκοτωθεί. Δείτε το παράδειγμα της Αλγερίας, πόσοι δολοφονήθηκαν…
Γυναίκες, παιδιά… Άρα τι πρέπει να κάνουμε; Να απομονώσουμε την τρομοκρατία
πολιτικά φτιάχνοντας μια μεγάλη διεθνή συμμαχία, χωρίς να λέμε ότι είναι μια
διαμάχη Ανατολής – Δύσης.

Ας πάρουμε επίσης το παράδειγμα της Τσετσενίας… Εκεί ετέθη θέμα αυτονομίας.
Και η Ρωσία το αντιμετώπισε με τον στρατό, όχι πολιτικά. Έτσι είδαμε αυτή την
τραγωδία με τα παιδιά.

Τέλος, ας δούμε και το παράδειγμα της Παλαιστίνης. Ο λαός της είναι ο πιο
μοντέρνος μέσα στον αραβικό κόσμο, θα έλεγα θέλουν ένα πιο λαϊκό – όχι
ισλαμικό – κράτος. Εκεί δεν μπορούμε να μιλάμε για φονταμενταλισμό. Φυσικά
υπάρχει η τζιχάντ και η Χαμάς. Αλλά το πρόβλημα υφίσταται επειδή δεν έχει
δοθεί απάντηση στο μεγάλο εθνικό ζήτημα του παλαιστινιακού λαού.

Θέλετε να πείτε με τα παραδείγματα αυτά…

Ότι οι φονταμενταλιστές ενεργούν εκεί όπου δεν υπάρχουν πολιτικές απαντήσεις
στα προβλήματα και στις νόμιμες διεκδικήσεις των λαών.

Μιλήσατε για μια συμμαχία κατά της τρομοκρατίας. Μα αυτό τελικά δεν ζήτησαν
και οι Αμερικανοί κάνοντας τον πόλεμο στο Ιράκ; Αυτό δεν έγινε ουσιαστικά με
τη συμμαχία ΗΠΑ, Ισπανίας, Βρετανίας, Ιταλίας;

Μετά το χτύπημα στους Πύργους ετέθη αυτό το θέμα της συμμαχίας. Και νομίζω ότι
οι ΗΠΑ τότε λειτούργησαν σωστά. Ζήτησαν από τον ΟΗΕ τη συνδρομή όλων. Όταν
πήγαν και χτύπησαν το Αφγανιστάν είχαν δίκιο αφού εκεί «ζούσε» η τρομοκρατία.
Μην ξεχνάτε πως όταν έγινε η επίθεση υπήρχε μια πλατιά συμμαχία και με τη
συμμετοχή Αράβων. Κατόπιν όμως έγιναν επιλογές που αδυνάτισαν την ισχύ της.
Για παράδειγμα δεν προχώρησαν μέσω του ΟΗΕ…

Καταστροφικές απόψεις. Στην αμερικανική διοίκηση επικράτησαν απόψεις
που ήταν καταστροφικές για τις ΗΠΑ, και όχι μόνο! Θυμάμαι πως δέκα ημέρες πριν
από τον τελευταίο πόλεμο (του Ιράκ) συζήτησα με τον Μπλερ και μου είπε πως οι
Αμερικανοί έχουν δίκιο. Επίσης μου είπε ότι έχουν στοιχεία και ντοκουμέντα για
τα όπλα του Σαντάμ. Και πως με αυτήν την τακτική τους θα βελτιωθούν και οι
σχέσεις ανάμεσα σε Παλαιστινίους και Ισραηλινούς. Το θέμα όμως δεν ήταν η
ανατροπή του Σαντάμ Χουσεΐν. Αποδείχθηκε ότι ο πόλεμος αυτός στηρίχθηκε σ’ ένα
μεγάλο ψέμα με τα δήθεν χημικά και τα μεγάλα όπλα του Ιράκ. H ανθρωπότητα από
τότε είδε βομβαρδισμούς και βασανιστήρια Ιρακινών. Και φυσικά ο
φονταμενταλισμός κέρδισε έδαφος στον αραβικό κόσμο.

Πρόκειται για μια τραγική ιστορία για τον λαό του Ιράκ, αλλά και για τον
λεγόμενο Τρίτο Κόσμο…

Ασφαλώς. Θα πρέπει να καταλάβουμε ότι η τρομοκρατία δεν είναι ένας δικτάτορας
ή κάτι παρόμοιο που μπορείς να το κάνεις στόχο και να το αντιμετωπίσεις.
Επιμένω ότι χρειάζεται πολιτική αντιμετώπιση. Δεν λέω βέβαια, ως ειρηνιστής,
πως δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί στρατιωτική δύναμη. Όμως μπορείς να
απομονώσεις τον στόχο και τότε να τον χτυπήσεις στρατιωτικά. Δεν βομβαρδίζεις
μια πόλη για να εξαφανίσεις έναν τρομοκράτη!

Στη Γιουγκοσλαβία έπρεπε να σταματήσουμε την εθνοκάθαρση

Νόμιμη και απαραίτητη η απόφαση για τον βομβαρδισμό του Βελιγραδίου, λέει ο κ.
Ντ’ Αλέμα, εξηγώντας την ιταλική στάση στον κρίσιμο πόλεμο κατά της
Γιουγκοσλαβίας.

Επιτρέψτε μου να σας κάνω μία ερώτηση για ένα θέμα, για το οποίο εμείς
τουλάχιστον στην Ελλάδα απορούμε ακόμα. Εσείς, ο γιος ενός κομμουνιστή
βουλευτή και ηγέτης της ιταλικής Αριστεράς, πώς πήρατε την απόφαση να
βομβαρδιστεί το Βελιγράδι; Δεν ξέρω αν ενοχλεί η ερώτηση…

Όχι, όχι. Κατ’ αρχήν, η απόφαση που πάρθηκε ήταν νόμιμη και απαραίτητη. Έπρεπε
να παρέμβουμε σε έναν μακρύ εμφύλιο πόλεμο, στον οποίο είχαν εξαφανισθεί
χιλιάδες άνθρωποι. Εδώ δεν είχαμε να αντιμετωπίσουμε έναν απλό τρομοκράτη.
Ήταν ένα κράτος, το σερβικό, που έστειλε στρατό στο Κόσοβο. Κι αυτός ο στρατός
περιβαλλόταν από παραστρατιωτικές δυνάμεις. Ήθελαν να κάνουν εθνοκάθαρση.
Σκότωναν ανθρώπους και υπήρχαν εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες.

Εμείς αποφασίσαμε να σταματήσουμε αυτήν την τραγωδία. Γι’ αυτό και
παρενέβημεν. Στόχος μας δεν ήταν η ανατροπή της σερβικής κυβέρνησης.
Εργασθήκαμε στο πλαίσιο της διεθνούς νομιμότητας. Κάναμε πόλεμο με ένα κράτος
που καταργούσε τα ανθρώπινα δικαιώματα. Φτάσαμε σε διαπραγματεύσεις. Ο στρατός
του ΝΑΤΟ έφτασε κατόπιν στο Κόσοβο και μάλιστα, ύστερα από απόφαση του
Συμβουλίου Ασφαλείας.

Στην ελληνική Ιστορία θα γραφτούν με τα καλύτερα γράμματα οι σοσιαλιστικές
κυβερνήσεις

Για άνοιξη των σοσιαλιστών μιλάει ο Μάσιμο Ντ’ Αλέμα. Παρ’ όλα αυτά σημειώνει:
«Ασφαλώς πρέπει να ξαναδούν αρκετά πράγματα».

Πηγαίνετε στην Αθήνα για μία συνεδρίαση της Εκτελεστικής Γραμματείας της
Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Αλήθεια, σ’ αυτόν τον κόσμο των πολέμων και της
τρομοκρατίας, υπάρχει μέλλον για τον σοσιαλισμό και μάλιστα στην Ευρώπη;

Μα τι λέτε, υπάρχει – έτσι το βλέπω εγώ – η άνοιξη των σοσιαλιστών…

Ναι, αλλά ήδη στη Γερμανία περικόπτονται κοινωνικά προγράμματα…

Ασφαλώς οι σοσιαλιστές πρέπει να ξαναδούν αρκετά πράγματα. Πρέπει να δούμε πώς
χτίζεται η ειρήνη, πώς μπορούμε να συνομιλήσουμε με άλλους πολιτισμούς…
Πρέπει να δούμε πώς θα τακτοποιήσουμε ζητήματα που αφορούν στην
παγκοσμιοποίηση, στη βάση πάντα της Δικαιοσύνης… Υπάρχει πάντα η ανάγκη του
σοσιαλισμού. Θα έλεγα ότι η μεγαλύτερη αδυναμία μας είναι ότι δεν
παγκοσμιοποιήσαμε την πολιτική μας. Υπάρχουν διάφορες τάσεις στα σοσιαλιστικά
κόμματα. Υπάρχουν και τα αποτελέσματα των εκλογών που έπαιξαν έναν ρόλο, αν
και τα αποτελέσματα των ισπανικών εκλογών μάς ενδυναμώνουν. Ακόμα και το
παράδειγμα της Ελλάδας είναι σημαντικό. Με τους σοσιαλιστές η χώρα
εκσυγχρονίσθηκε. Και νομίζω ότι έχασαν τις εκλογές γιατί είχαν να πληρώσουν
ένα τίμημα για τις μεγάλες αλλαγές που έκαναν. Μερικές φορές αναγκάζεσαι να
περνάς και από ένα αυστηρό δημοσιονομικό πρόγραμμα, και όλα αυτά δεν είναι
λαοφιλή. Στην ελληνική Ιστορία θα γραφτούν με τα καλύτερα γράμματα οι
σοσιαλιστικές κυβερνήσεις.