Tο μαύρο Ολυμπιακό καλοκαίρι του θεάτρου

Σφαδάζει ο Ηρακλής – Ακύλλας Καραζήσης στις «Τραχίνιες» του ΚΘΒΕ, που υπέστησαν πανωλεθρία στα ταμεία ανά την επικράτεια

Στην έρευνα που δημοσίευσαν «TA NEA» στις 28 Μαΐου, εκφράζοντας τη γενική
ανησυχία στον θεατρικό χώρο μετά την κρίση που σοβούσε και που έδειξε για τα
καλά το πρόσωπό της τον περασμένο χειμώνα, έρευνα για την πορεία της
επερχόμενης θεατρικής περιόδου και μάλιστα σε ένα καλοκαίρι φορτισμένο και
φορτωμένο από τους Αγώνες του Euro αλλά και από τους Ολυμπιακούς της Αθήνας,
οι θεατρικοί παραγωγοί της αθηναϊκής θεατρικής «πιάτσας» εξέφραζαν τους φόβους
τους και τη συγκρατημένη αισιοδοξία τους.

Οι ημέρες που ήρθαν δικαίωσαν τους φόβους και γκρέμισαν τις ελπίδες και την
αισιοδοξία αυτή. Το θεατρικό καλοκαίρι χτύπησε σαν τυφώνας τα θερινά θέατρα
της Αθήνας – επί δικαίους και αδίκους… – αλλά καθόλου άθικτους δεν άφησε και
τους περιοδεύοντες θιάσους.

Ως φαίνεται η κρίση, που μερικοί επέμεναν να την αρνούνται έως και πρόσφατα,
δεν έχει απλώς κρούσει βροντερά τις θύρες του θεάτρου. Μέσα είναι. Και
αλωνίζει. Τα αθλητικά γεγονότα του καλοκαιριού δεν ήταν παρά το «κερασάκι»
στην τούρτα της κρίσης. H οποία, πολύ φοβάμαι – και δεν το φοβάμαι μόνον εγώ,
αλλά και αρκετοί πια άνθρωποι του θεάτρου, ακόμη και οι λιγότερο διορατικοί…
– θα συνεχιστεί και θα οξυνθεί τον χειμώνα.

Στην Αθήνα το θεατρικό «τοπίο» έχει τη γεύση στάχτης. Άδεια θέατρα χιλίων
πεντακοσίων και χιλίων οκτακοσίων θέσεων… Πέντε, μόλις, τα θέατρα που
λειτούργησαν στο κέντρο – κάποιοι μάλιστα από τους θεατρικούς επιχειρηματίες
δεν δείχνουν απόλυτα σίγουροι ότι θα συνεχίσουν να τα λειτουργούν έως το τέλος
Σεπτεμβρίου… – και το καλοκαίρι, των τεσσάρων τουλάχιστον, απεδείχθη μαύρο..

Ο Σωτήρης Μουστάκας και ο Γιώργος Κωνσταντίνου κυνηγούν πελάτες με το… τουφέκι στην επιθεώρηση «Έχει αγώνα αύριο… Τα χρέη από μεθαύριο», που παίζεται στο «Άλσος»

«Νίλα του Δράμαλη» το χαρακτηρίζει ο Τάσος Τζιβουζίδης, ο παραγωγός του
«Άλσους», που φιλοξενεί επιθεωρησιακό θίασο με επικεφαλής τρία μεγάλα ονόματα
– Κώστας Βουτσάς, Γιώργος Κωνσταντίνου, Σωτήρης Μουστάκας. «Το “Άλσος” για
εμένα έχει γίνει ένα πηγάδι χωρίς πάτο. Πόσο να αντέξω; Είναι η τέταρτη χρονιά
που πάει έτσι. Σκέφτομαι να ξαναγυρίσω στις δουλειές που έκανα παλαιότερα,
εκτός θεάτρου».

Απελπισμένος και ο Δημήτρης Μαροσούλης, που παρουσιάζει επιθεώρηση στο
«Δελφινάριο» με Χάρρυ Κλυνν και Έλντα Πανοπούλου: «Καταστράφηκα. Χάνω συνέχεια
τελευταία. Στραγγίστηκα. Αν γλιτώσω τον Κορυδαλλό… Μόνο το IKA είναι 100.000
ευρώ. Θα το αφήσω απλήρωτο; Τι δουλειά να πάω να κάνω τώρα;».

Ο Μάρκος Τάγαρης του «Μετροπόλιταν», που ανέβασε κι αυτός επιθεώρηση με Στάθη
Ψάλτη και Βάσια Τριφύλλη, εμφανίζεται πιο αισιόδοξος: «Εγώ δεν είμαι
απογοητευμένος. Μιλάω βέβαια συγκριτικά με τα άλλα θέατρα. Τα εισιτήρια που
περίμενα ήρθαν. Δεν ξέρω πώς θα πάει έως το τέλος η παράσταση, αλλά πιστεύω
ότι θα βγω “μία η άλλη”».

«Και στην Επίδαυρο υπάρχει μια πτώση της τάξης του 15% με 20% σε σχέση με
πέρσι. Αλλά το περσινό Φεστιβάλ ήταν το καλύτερο των τελευταίων δεκαπέντε
χρόνων», εξηγεί ο ασκών καθήκοντα προέδρου και γενικός διευθυντής του
Ελληνικού Φεστιβάλ, Γιάννης Καραχισαρίδης.

Οι τρεις παραστάσεις του Εθνικού Θεάτρου που περιοδεύουν πάνε καλά, αλλά όχι
όπως πέρσι – ο αναπληρωτής καλλιτεχνικός διευθυντής του θεάτρου και σκηνοθέτης
της «Λυσιστράτης», Κώστας Τσιάνος, υπολογίζει, χωρίς να έχει τα στοιχεία στα
χέρια του, ότι υπάρχει μια μείωση των εισιτηρίων κατά 15%. Το ΚΘΒΕ, όμως, με
τις φετινές «Τραχίνιες» έχει πάθει, σε σχέση με τον περσινό «Ηρακλή» του, μια
καθίζηση που αγγίζει τα όρια της πανωλεθρίας: γύρω στο 70%!

Ο Λάκης Λαζόπουλος, Χρεμύλος στον «Πλούτο» των Νίκου Μαστοράκη – Σταμάτη Κραουνάκη, δεν τράβηξε τον αναμενόμενο κόσμο στην περιοδεία

Ο Γιώργος Λεμπέσης δικαιώθηκε στους υπολογισμούς του και στην απόφασή
του να μη λειτουργήσει φέτος τα θερινά του θέατρα «Αθήναιον» – που
επαναλειτούργησε ως κινηματογράφος – και «Λαμπέτη». Ήταν όμως, μαζί με τη
γυναίκα του Νινέττα Λεμπέση, οι παραγωγοί του «Πλούτου» του Αριστοφάνη, που
περιοδεύει με πρωταγωνιστή τον Λάκη Λαζόπουλο, σε σκηνοθεσία Νίκου Μαστοράκη
και με μουσική του Σταμάτη Κραουνάκη.

H παράσταση έκανε, εν μέσω Euro και βροχών, κακή «εκκίνηση» από τη Θεσσαλονίκη
κι αυτό αποτέλεσε «πρόκριμα» – «αν δεν δουλέψει ο Λαζόπουλος…» –
δημιουργώντας πανικό σε όσους σχεδίαζαν περιοδεία. Στη συνέχεια «ανέκαμψε»,
γέμισε κάποια θέατρα, γέμισε την Επίδαυρο αλλά, ως εξαιρετικά πολυέξοδη
παράσταση που είναι, δεν πρόκειται «να βγει» οικονομικά, κατά τον κ. Λεμπέση.
«Πάει καλά, αλλά δεν κάνει τα εισιτήρια που περιμέναμε να κάνει. Κάποιον φόβο
τον είχα, βέβαια, και έλεγα στη γυναίκα μου “μην είσαι τόσο αισιόδοξη…”».

Από τους παραγωγούς του θεάτρου «Διαδρομή», που παρουσιάζει σε περιοδεία τις
«Τρωάδες» με θίασο ονομάτων, ο Κώστας Μπάλλας δεν παραπονιέται: «Πήγαμε καλά
μέσα στις συνθήκες αυτού του καλοκαιριού».

Ο Γιώργος Κιμούλης – Ετεοκλής – αλλά και σκηνοθέτης – στους «Επτά επί Θήβας»

Ο Γιώργος Κιμούλης έκανε φέτος μια περίεργα επιθετική κίνηση: «Επτά επί
Θήβας» του Αισχύλου σε περιοδεία, χωρίς «πέρασμα» από Επίδαυρο – που όσο να
‘ναι αποτελεί «κολυμβήθρα διαφήμισης», όπως ο ίδιος λέει. «Δεν ήταν μια
δουλειά που θα έμπαινε στον στίβο της αγοράς. Από χέρι. Πήγα ακριβώς όπως
περίμενα. Πέρσι έκανα «μέντια» γύρω στα οκτακόσια εισιτήρια και φέτος κάνω
γύρω στα τριακόσια ογδόντα. Αυτό για εμένα, με τις φετινές συνθήκες, είναι
νίκη».

Ο Γιώργος Ματαράγκας και το Θεατρικό Σανίδι περιοδεύουν με τον «Ασυλλόγιστο»
του Μολιέρου και με πρωταγωνιστή τον Βασίλη Τσιβιλίκα: «Βγήκαμε “μία η άλλη”.
Είμαστε στα περσινά επίπεδα» (πέρσι περιόδευσαν σε συμπαραγωγή με το ΔΗΠΕΘΕ
Βόλου και πάλι με Μολιέρο και με πρωταγωνιστή τον Βασίλη Τσιβιλίκα).

Ο Θέμης Μουμουλίδης, καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας, σκηνοθέτησε
φέτος την «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» – Κλυταιμνήστρα η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη – με
την οποία το θέατρο περιοδεύει: «Πήγαμε καλά, αλλά χαμηλότερα από πέρσι.
Νομίζω, όμως, ότι θα “βγούμε”». «Γενικά τα πράγματα είναι δύσκολα. Αν δεν
είχαμε τον Νικήτα Τσακίρογλου και δεν ήταν καλή η παράσταση θα είχαμε κι εμείς
πρόβλημα», παραδέχεται ο Χρήστος Δημητριάδης, από τους οργανωτές των
παραστάσεων του ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας το οποίο περιοδεύει με τον «Φιλοκτήτη» που
πηγαίνει, όπως μου λέει – εξαίρεση χτυπητή -, πολύ καλά.

«Φοβόμουν πολύ το φετινό καλοκαίρι. Πήγαμε καλύτερα απ’ ό,τι περίμενα», λέει ο
Γιάννης Κακλέας, καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας και σκηνοθέτης
της «Στρίγκλας που έγινε αρνάκι» του Σαίξπηρ, με την οποία το θέατρο επίσης
περιοδεύει.

«Δεν είναι κακή η εμπειρία μου από την περιοδεία φέτος. Μέχρι στιγμής, και αν
δεν βρέξει τον Σεπτέμβριο, οικονομικά “βγαίνουμε”». H σκυτάλη στη Νανά
Νικολάου, διευθύντρια του ΔΗΠΕΘΕ Κοζάνης και συν-σκηνοθέτρια των
«Εκκλησιαζουσών», με τις οποίες το ΔΗΠΕΘΕ είναι σε περιοδεία. «Αλλά, αν ήταν
αλλιώς οι συνθήκες, θα μπορούσε η εμπειρία αυτή να είναι εξαιρετική».

ΕΛΛΗΝΕΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ

Δεν ήρθε η… θεία απ’ το Σικάγο

Και οι ελπίδες για την προσέλευση, στις επιθεωρήσεις με τα πασίγνωστα ονόματα
των κωμικών, ομογενών που θα έρχονταν για τους Ολυμπιακούς; H… θεία απ’ το
Σικάγο τελικά δεν ήρθε. Φοβήθηκε ίσως από την περί τρομοκρατικών επιθέσεων
κινδυνολογία και την, αμερικανικής κυρίως προελεύσεως, τρομολαγνική υστερία…

«Μοίρασα στα ξενοδοχεία προσπέκτους στα αγγλικά, με σχεδιάγραμμα, αλλά
τίποτα…», λέει ο κ. Τζιβουζίδης. «Φαίνεται δεν ήρθαν Έλληνες του
εξωτερικού». «Εδώ δεν ήρθαν για τους Ολυμπιακούς, θα ‘ρθουν στα θέατρα;..»,
συμπληρώνει ο κ. Τάγαρης.

«Έγινε αυτό που φοβόμασταν», ομολογεί ο Βαγγέλης Λιβαδάς, ο «πρύτανης» των
θεατρικών παραγωγών, που επέμεινε εντούτοις να ανοίξει φέτος και το «Παρκ» με
την παράσταση «Μίκης Θεοδωράκης – Μια ζωή Ελλάδα» και το «Σμαρούλα» με την
επανάληψη του νεανικού μιούζικαλ «Grease». «Δεν ξέρω αν γίνει κάτι τον
Σεπτέμβριο, αλλά και πάλι τα πράγματα είναι δύσκολα. Στο “Παρκ” φαίνονται
περίπου τα ίδια σε σχέση με πέρσι. Αλλά πέρσι δεν είχα κάνει επιτυχία… Στο
“Σμαρούλα”, ακόμη χειρότερα. Τα τελευταία χρόνια οι “φάπες” που δέχομαι είναι
απανωτές».

«Θα έχει διάρκεια η κρίση»

«H κρίση έχει αρχίσει εδώ και τρία χρόνια. Εμείς δεν μπορέσαμε να την
καταλάβουμε. Τα ίδια και τα ίδια κάθε καλοκαίρι, ο κόσμος κουράστηκε. Το
καλοκαίρι αυτό, με τα αθλητικά, αποσυντονίστηκαν εντελώς τα πράγματα. Αλλά,
πάνω απ’ όλα, η κατάσταση στο θέατρο είναι αποτέλεσμα της γενικότερης
οικονομικής κρίσης», κατά τον Τάσο Τζιβουζίδη. «H γνώμη μου είναι ότι υπάρχει
μια γενικότερη κρίση. Έχουμε σταθερή μείωση θεατών. Το θέατρο πρέπει να
σκεφτεί πώς θα αντιμετωπίσει την κρίση αυτή, που προσωπικά πιστεύω ότι θα έχει
πολύ μεγάλη διάρκεια, και πώς θα ανασυγκροτηθεί σε όλα τα επίπεδά του. Ίσως
δεν είναι απλώς μια κρίση, αλλά πλήρης αλλαγή των δεδομένων», προσθέτει ο
Κώστας Μπάλλας. «Ο κόσμος δεν έχει χρήματα», επιμένει ο κ. Λιβαδάς. «Βλέπετε
τι γίνεται στα μαγαζιά; Δεν ξέρω και τι χειμώνα θα περάσουμε…». Ο Θέμης
Μουμουλίδης εμβαθύνει: «Το ελληνικό θεατρικό καλοκαίρι – και όχι μόνο το
καλοκαίρι… – πρέπει να το δούμε σοβαρά και να το ξανασυζητήσουμε». «Το κοινό
το χάνουμε»: η άποψη του Γιώργου Κιμούλη. «Και ευθυνόμεθα και εμείς, όχι μόνο
οι εξωτερικοί παράγοντες. Διότι πολλοί τελούν εν πανικώ και οι λύσεις που
βρίσκουν δεν συνάδουν με τον λόγο που έχουν γίνει καλλιτέχνες».

Πτώσεις έως και ιλιγγιώδεις

«Άλσος»: πτώση 55% – 70% σε σχέση με πέρσι. 170 εισιτήρια σε δύο
παραστάσεις Σαββάτου.

«Δελφινάριο»: πτώση 60 – 65% σε σχέση με πέρσι. 120 εισιτήρια σε μία
παράσταση.

Φεστιβάλ Επιδαύρου: μια γενική πτώση της τάξης του 15% – 20%.

«Τραχίνιες» (ΚΘΒΕ – περιοδεία): πτώση 70% σε σχέση με την περσινή
περιοδεία.

Εθνικό Θέατρο (περιοδεία τριών παραστάσεων): πτώση 15% σε σχέση με
πέρσι.

«Τρωάδες» (Θεατρική Διαδρομή – περιοδεία): πτώση 30% σε σχέση με την
περσινή περιοδεία του θιάσου. Μέσος όρος 880 εισιτήρια ανά παράσταση.

«Ιφιγένεια εν Αυλίδι» (ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας – περιοδεία). Πτώση 15% – 20% σε
σχέση με την περσινή περιοδεία με την «Ηλέκτρα» του Ευριπίδη και με την ίδια
πρωταγωνίστρια.

«H στρίγγλα που έγινε αρνάκι» (ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας – περιοδεία): πτώση 15%
– 20% σε σχέση με την περσινή περιοδεία, με κωμωδία και πάλι του Σαίξπηρ.

«Εκκλησιάζουσες» (ΔΗΠΕΘΕ Κοζάνης – περιοδεία): πτώση 40% σε σχέση με πρόπερσι.