Πρόσωπα Eιδικός στην επιβίωση

Έχει επιβιώσει κυρώσεων, συγκρούσεων με τους ισλαμιστές, ακόμη κι ενός
αμερικανικού βομβαρδισμού. Πολλοί πιστεύουν πως ο αλ-Μπασίρ θα επιβιώσει και
της κρίσης στο Νταρφούρ.

Όμαρ Χάσαν αλ-Μπασίρ. Το σκίτσο του Σπρινγκς από τους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς»

Χθες έληξε η προθεσμία που είχε δώσει ο ΟΗΕ στην κυβέρνηση του Σουδάν για να
αφοπλίσει τους ενόπλους και να αποκαταστήσει την ασφάλεια στο Νταρφούρ. Ωστόσο
οι βιασμοί γυναικών και οι επιθέσεις εναντίον προσφύγων συνεχίζονται, δήλωσε
στο Ναϊρόμπι ο εκπρόσωπος των Ηνωμένων Εθνών, τονίζοντας πως η σουδανική
κυβέρνηση του Όμαρ Χάσαν αλ-Μπασίρ δεν εκπλήρωσε τις δεσμεύσεις της. Ο Γενικός
Γραμματέας του ΟΗΕ πρόκειται τώρα να υποβάλει έκθεση στο Συμβούλιο Ασφαλείας
του ΟΗΕ για την κατάσταση στο Νταρφούρ και η σουδανική κυβέρνηση απειλείται
και πάλι με κυρώσεις.

Ο 60χρονος Μπασίρ, ο οποίος αυτό το μήνα «προήχθη» από στρατηγό σε στρατάρχη,
καταφέρνει να ξεπερνάει σχετικά ανώδυνα τις διεθνείς επικρίσεις. Πρόκειται για
ένα δικτάτορα που κυβερνά με σιδηρά πυγμή το Σουδάν αφότου ανέβηκε στην
εξουσία με πραξικόπημα, πριν από 15 χρόνια. H κυβέρνηση του Μπασίρ είχε
φιλοξενήσει στη δεκαετία του 1990 τον Οσάμα Μπιν Λάντεν και βρίσκεται στον
αμερικανικό κατάλογο με τις χώρες που υποστηρίζουν την τρομοκρατία. Οι ΗΠΑ
επέβαλαν κυρώσεις όταν ο Μπασίρ ανέλαβε την εξουσία και το 1997 επέβαλαν και
εμπορικό εμπάργκο. Ένα χρόνο μετά, αμερικανικοί Κρουζ κατέστρεψαν μια
φαρμακοβιομηχανία στο Χαρτούμ. H Ουάσινγκτον ισχυρίστηκε χωρίς καμιά απόδειξη
πως επρόκειτο για εργοστάσιο χημικών όπλων, αλλά ο κόσμος πίστεψε πως ο
Κλίντον βομβάρδισε στο Χαρτούμ για να αποσπάσει την προσοχή από την «ανάρμοστη
σχέση» του με τη Μόνικα Λιουίνσκι.

H πρόκληση τώρα για τον Μπασίρ είναι να επιβιώσει και της κρίσης στο Νταρφούρ.
Ωστόσο ελάχιστοι παρατηρητές θεωρούν πως αυτός έχει την πραγματική εξουσία στο
Σουδάν. Οι περισσότεροι θεωρούν πως είναι η «βιτρίνα» της ισλαμιστικής κλίκας
που ελέγχει τη χώρα. Το πραξικόπημα που τον έφερε στην εξουσία υποκινήθηκε από
τον ισλαμιστή ιδεολόγο Χάσαν αλ-Τουραμπί, ο οποίος κυριάρχησε στα δέκα πρώτα
χρόνια της εξουσίας του Μπασίρ. Αλλά το 1999 ο στρατιωτικός συγκρούσθηκε με
τον ιδεολόγο και προς έκπληξη όλων επιβίωσε ο πρώτος. Ο Μπασίρ απέλυσε τον
Τουραμπί από τη θέση του προέδρου της βουλής, την οποία και διέλυσε
κηρύσσοντας κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Και πάλι όμως, λίγοι πίστεψαν πως ο
πρόεδρος έγινε ο κυρίαρχος του παιγνιδιού. Στο ρόλο αυτό βλέπουν τώρα τον
αντιπρόεδρο Άλι Οσμάν Μοχάμεντ Τάχα, πρώην δικηγόρο και υποστηρικτή του
Τουραμπί.

Οι επικριτές του θεωρούν τον Μπασίρ άνθρωπο απλοϊκό που χειραγωγείται από τους
ισλαμιστές. Κάποιοι που τον γνωρίζουν λένε πάντως πως αυτό συνιστά
υπεραπλούστευση, πως ο Μπασίρ δημιούργησε το θέμα στο Νταρφούρ, θέλοντας να
εκδικηθεί τους αντάρτες για τις επιθέσεις εναντίον του στρατού. Και πως είναι
πλέον αρκετά ισχυρός για να ξεπεράσει κι αυτή την κρίση.