Δρόμοι

Τα ράφια…

… στο γραφείο του Ντέιβ Μόρις, στο Λονδίνο, τρίζουν κάτω από το βάρος των
ντοσιέ. Υπάρχουν μέσα σε αυτά πολλές χιλιάδες έγγραφα και όλα τους έχουν σχέση
με την πιο μακροχρόνια δίκη στα βρετανικά δικαστικά χρονικά. Πριν από επτά
χρόνια, η υπόθεση μπήκε στο αρχείο από τη βρετανική δικαιοσύνη, ύστερα από 313
μέρες επεισοδιακών καταθέσεων. Όμως, τώρα, ο Μόρις και η Έλεν Στιλ, που
κατηγορήθηκαν για συκοφαντική δυσφήμηση των Μακντόναλντς με ένα φυλλάδιο που
είχαν διανείμει έξω από τα εστιατόρια της αλυσίδας φαστ φουντ το 1990, φέρνουν
την υπόθεσή τους στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, στο
Στρασβούργο, στις 7 Σεπτεμβρίου.

Οι Μόρις…

… και Στιλ είχαν καταφέρει να αποδείξουν, γράφει η «Ίβνινγκ Στάνταρντ», πως
η πιο γνωστή πολυεθνική εταιρεία του κόσμου εκμεταλλευόταν τα παιδιά στις
διαφημίσεις της: διαφήμιζε ψευδώς τη θρεπτική αξία των προϊόντων της. Όμως,
στο τέλος έχασαν τη δίκη και τους επιβλήθηκε η καταβολή αποζημίωσης 90.000
ευρώ. Αυτή τη φορά, ο Μόρις και η Στιλ ζητούν αλλαγή του βρετανικού δικαίου
ώστε να μην επιτρέπεται στις πολυεθνικές εταιρείες να ασκούν αγωγές
συκοφαντικής δυσφήμησης (όπως ακριβώς δεν επιτρέπεται και στις κυβερνητικές
υπηρεσίες). Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο θα εξετάσει επίσης αν υπήρξε περίπτωση
κακοδικίας στην πρώτη δίκη.

Στο τέλος…

… της πρώτης δίκης, το 1997, και οι δυο πλευρές ισχυρίστηκαν πως είχαν
δικαιωθεί. Μερικά από τα σημεία του φυλλαδίου είχαν αποδειχτεί, άλλα όχι. Οι
Μόρις και Στιλ αρνήθηκαν να πληρώσουν τα 90.000 ευρώ και δυο μέρες μετά το
τέλος της δίκης ξαναβρέθηκαν πάλι έξω από τις χρυσές αψίδες των Μακντόναλντς
να μοιράζουν το ίδιο φυλλάδιο. Για τα Μακντόναλντς, αυτή η μαραθώνια δίκη
αποδείχτηκε καταστροφική από την άποψη των δημοσίων σχέσεων. Έκτοτε, με βιβλία
όπως «H χώρα του φαστ φουντ» του Έρικ Σλόσερ και με την αυξανόμενη επίγνωση
για τους κινδύνους από την παχυσαρκία, η βρετανική στάση απέναντι σε αυτή την
αμερικανόφερτη κουλτούρα φαγητού έχει αλλάξει ριζικά. Το 2002, τα Μακντόναλντς
ανακοίνωσαν τις πρώτες τους απώλειες ύστερα από 47 χρόνια και έσπευσαν να
τροποποιήσουν τα μενού τους. Το «δίδυμο» Μόρις και Στιλ, 38 και 50 ετών
αντιστοίχως, θεωρούνται σήμερα ήρωες του κινήματος κατά της παγκοσμιοποίησης.
Όμως υπάρχει ένα πολύ ευρύτερο κοινό που τους θαυμάζει, άνθρωποι που εκτίμησαν
την άρνησή τους να καμφθούν παρά τη συντριπτική ισχύ της πολυεθνικής
επιχείρησης (σε μια σύγκρουση Δαβίδ και Γολιάθ, γνωρίζουμε όλοι με ποιον
πηγαίνει πάντα το κοινό).

H φούσκα…

… έσκασε, λέει ο Μόρις. «Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν βλέπουν πια τα
Μακντόναλντς σαν έναν καλοκάγαθο οργανισμό που κάνει τα παιδιά ευτυχισμένα. Τα
βλέπουν πιο ρεαλιστικά, σαν μια μέτρια εταιρεία που πουλάει μέτρια προϊόντα».