Στεφανόπουλος: Nα μην είμαστε μεμψίμοιροι

Έξι μήνες πριν κλείσει τον κύκλο παραμονής του στο ύπατο αξίωμα της
Προεδρίας της Δημοκρατίας, ο Κωστής Στεφανόπουλος ετοιμάζεται για τους
Ολυμπιακούς Αγώνες. Έχει να υποδεχθεί πολλούς ξένους ηγέτες την ερχόμενη
Παρασκευή το μεσημέρι, λίγο πριν από την επίσημη έναρξη των Αγώνων, στους
κήπους του Προεδρικού Μεγάρου.

«Νιώθω χαρά που φθάσαμε ως χώρα να γιορτάσουμε την Ολυμπιάδα», είπε προ
ημερών, σε φίλο του στην Πάτρα, ο Πρόεδρος.

«Αυτό δεν σας εμπόδισε όμως να μιλήσετε στις 24 Ιουλίου για τη φτώχεια που
υπάρχει σε τμήματα του πληθυσμού», σημείωσε ο συνομιλητής του.

H ομιλία του Προέδρου της Δημοκρατίας κατά το επίσημο δείπνο προς τιμήν του Προέδρου Κλίντον με αιχμές για την αμερικανική πολιτική στα ελληνοτουρκικά και το Κυπριακό προκάλεσε αισθήματα ικανοποίησης στον ελληνικό λαό

Ο κ. Στεφανόπουλος εξήγησε ότι η Ελλάδα έχει κάνει πολλά βήματα προόδου. Και
ότι ήταν τυχερός που ως Πρόεδρος έζησε αυτή την εξέλιξη. «Να αναγνωρίζουμε τα
προβλήματα. Αλλά να μην είμαστε μεμψίμοιροι. Να χαιρόμαστε που πήγαμε μπροστά.
Να είμαστε ευχαριστημένοι όλοι οι Έλληνες. Όλα τα κόμματα συνέβαλαν και στη
Δημοκρατία και στην οικονομική πρόοδο».

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δεν άλλαξε στο θέμα αυτό άποψη. Είπε – όπως θυμίζει
συνεργάτης του – τα ίδια που είχε τονίσει παλιότερα στο «Newsweek».

«H Ελλάδα – είχε δηλώσει στο αμερικανικό περιοδικό πριν από τη διεύρυνση της
Ευρωπαϊκής Ένωσης με τους 10 – είναι η φτωχότερη χώρα στην E.E., μαζί με την
Πορτογαλία. Δεν είναι όμως η φτωχότερη των Βαλκανίων ή στην Ευρώπη γενικά ή
στον κόσμο. H Ελλάδα έχει αποκτήσει μία πολύ ανεπτυγμένη οικονομία. Έχει
επιτύχει μεγάλες προόδους. Μπορεί να κάνει μεγάλα έργα, όπως αποδεικνύει και
γενικώς υπάρχει μία μεγάλη αισιοδοξία για την ανάπτυξη της χώρας. Αλλά πρέπει
να ομολογήσουμε ότι υστερεί σε σχέση με τον μέσο ευρωπαϊκό όρο του ακαθάριστου
εισοδήματος. Είμαστε περίπου το 70% του ακαθάριστου ευρωπαϊκού εισοδήματος.
Και κάνουμε κάθε δυνατή προσπάθεια να καλύψουμε τη διαφορά το συντομότερο
δυνατόν».

Ανοιχτή πόρτα. Τι απομένει – για τον κ. Στεφανόπουλο – μέχρι το τέλος
της δεύτερης πενταετούς Προεδρίας του; Ο ίδιος δεν θέλει… μεγάλα πράγματα.
«Ουκ εν τω πολλώ το ευ», λέει συχνά. Τον ενδιαφέρει να υπάρχει σταθερότητα, να
λειτουργεί το πολίτευμα, «να υπάρχει συνεχής επικοινωνία με τον πολίτη, με τις
αγωνίες του». Και «να βρίσκει και ο πιο απλός άνθρωπος ανοιχτή την πόρτα της
Προεδρίας».

«Θυμάστε τι είχε πει πριν από χρόνια στην Ουγγαρία σε Έλληνες πρώην πολιτικούς
πρόσφυγες», σημειώνει συνεργάτης του. «Όταν θα έρθετε στην Αθήνα και δηλώσετε
στον φρουρό ότι είσθε από το χωριό “Νίκος Μπελογιάννης” θα σας αφήσει να με
δείτε». Δεν το είπε τυχαία ο κ. Στεφανόπουλος. Ήθελε να δείξει στον Ελληνισμό,
ότι η Προεδρία είναι ανοιχτή για όλους, εξίσου, ότι η Ελλάδα τιμά όλους το
ίδιο. Στη ζωή δεν μπορούσε να φέρει κανέναν, ούτε από τη μία πλευρά ούτε από
την άλλη. Ήθελε όμως να συμβάλει να κλείσουν πληγές. Και το αντάλλαγμα το πήρε
στην Τασκένδη. Ένας γέροντας του είπε: «Μας δώσατε μεγάλη χαρά, έστω στο τέλος
της ζωής μας».

H αλήθεια είναι ότι τα εννιάμισι χρόνια στην Προεδρία της Δημοκρατίας ο κ.
Στεφανόπουλος δεν τα πέρασε και τόσο ανέφελα, όπως ο ίδιος προσπαθεί να πείσει
τον συνομιλητή του. Δύο, τουλάχιστον, φορές τον εμφάνισαν και πρωτοσέλιδα –
παρά το ότι ως ποδηλάτης συνέχιζε να «τρέχει» στο Ρίο της Πάτρας -, ότι «δεν
έχει παρά λίγους μήνες ζωή μπροστά του», για να αναγκαστεί ακόμα και στο
επίσημο ταξίδι του στη Μόσχα να προβεί σε σχολιασμό: «Δεν ξέρω από πού
προέρχονται αυτές οι φήμες», είχε πει. «Ίσως ορισμένοι το κάνουν από
υπερβολική συμπάθεια προς το πρόσωπό μου. Είμαι καλά όπως βλέπετε, ας τους
αφήσουμε να λένε ψέματα».

Έπειτα, ήρθαν και οι καταγγελίες με τα «φρουτάκια» στην Πάτρα, ότι δήθεν
επενοικίασε κατάστημα που του ανήκε σε νονό της νύχτας. Ήταν από τις σπάνιες
φορές που σήκωσε το τηλέφωνο να μιλήσει σε φίλο του – για να το μάθουν όλοι οι
δημοσιογράφοι – και για να διαμαρτυρηθεί: «Θα κάνω μία δήλωση για να μπει κάθε
κατεργάρης στον πάγκο του. Υπάρχει Σύνταγμα, υπάρχει Βουλή, υπάρχουν νόμοι».

Πριν από 4 χρόνια καταγράφηκε και μία ψύχρανση στις σχέσεις του με την
κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Αυτό συνέβη όταν ανακοινώθηκε η επίσκεψη του Αμερικανού
Προέδρου Μπιλ Κλίντον, χωρίς ο ίδιος ούτε καν να ενημερωθεί. Ήταν τότε σε
επίσημη επίσκεψη στη Λιουμπλιάνα και πληροφορήθηκε το θέμα από το CNN! Δεν το
άντεξε και το ανέφερε στους δημοσιογράφους.

Με τον πλανητάρχη. Ωστόσο, τα πάντα διορθώθηκαν γρήγορα. Ο κόσμος είδε
στην τηλεόραση τις προσφωνήσεις και τις αντιφωνήσεις. Άκουσε μάλιστα τον
Έλληνα Πρόεδρο να μιλάει ανοιχτά μπροστά στον πλανητάρχη και στην υπουργό
Εξωτερικών Μαντλίν Ολμπράιτ για τα προβλήματα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και
το Κυπριακό.

Ωστόσο, προϋπήρξε πριν από την προσφώνηση εκείνη ένα μικρό παρασκήνιο. Ο κ.
Στεφανόπουλος τηλεφωνήθηκε με τον Κώστα Σημίτη. Και τον ρώτησε αν θα ήθελε να
βάλει κάτι στην προσφώνησή του στο δείπνο για να προάγει καλύτερα κάποια
θέματα. «Ό,τι νομίζετε εσείς καλύτερο να το κάνετε», ήταν η απόκριση του
πρωθυπουργού. Αυτό ικανοποίησε τον Πρόεδρο και το αποτέλεσμα φάνηκε στο δείπνο
με την ομιλία του, για την οποία μόνο συγχαρητήρια πήρε ο κ. Στεφανόπουλος από
όλες τις πτέρυγες της Βουλής.

Επικριτικός. Όταν τον ρώτησαν γιατί ήταν εμμέσως επικριτικός προς τους
Αμερικανούς, απάντησε με απλότητα: «Ήθελα να είμαι δίκαιος». Ανάλογη πολιτική
ακολούθησε και σε άλλες περιπτώσεις, ακόμα και όταν επισκέφθηκε δύο φορές το
Ισραήλ και τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη. «Θέλει τα πάντα να τα
ισορροπεί», παρατηρεί συνεργάτης του. «Δεν μπορούσε να μην αναφερθεί στο
πρόβλημα των Παλαιστινίων που δεν έχουν πατρίδα».

Ο κ. Στεφανόπουλος ξεπέρασε πολλά ταμπού της σκληρής περιόδου της EPE αλλά και
της εποχής της N.Δ. του Κωνσταντίνου Καραμανλή που ακολούθησε. Έδωσε μέχρι
σήμερα ένα παράδειγμα μιας λιτής ζωής, την οποία δεν εγκατέλειψε ποτέ, ούτε
για να μεταφερθεί στο Προεδρικό Μέγαρο από το σπίτι του στο Ψυχικό. Και
κράτησε ένα μέτρο στην πολιτική του, εκτός της περίπτωσης – του καταλογίζουν
ορισμένοι – που έριξε το βάρος του υπέρ του «ναι» στο σχέδιο Ανάν.

Προ ημερών, φίλος του τον ρώτησε πώς καταφέρνει να ζυγίζει τα πράγματα. Και
εκείνος προτίμησε να μιλήσει αλληγορικά: «Θυμάμαι – του απάντησε – τους
διαλόγους του Πλάτωνα, όπου ο Σωκράτης προσπαθεί να δώσει τον ορισμό της
αρετής. Έπειτα από πολλές προσπάθειες και απορρίψεις – διότι αυτό συμβαίνει
πάντα με τους ορισμούς – καταλήγει να πει ότι μεγάλη αρετή είναι η
δικαιοσύνη».