15 αλλαγές στο φορο – σύστημα

Δεκαπέντε ριζικές αλλαγές στο φορολογικό σύστημα που θα οδηγήσουν στη
επιβάρυνση σημαντικής μερίδας των φορολογουμένων, αλλά και σε ελάφρυνση άλλων
κατηγοριών, επεξεργάζεται η επιτροπή αναμόρφωσης του φορολογικού συστήματος, η
οποία συνεδρίασε χθες στο υπουργείο Οικονομίας.

Οι προτάσεις θα παραδοθούν στην κυβέρνηση στις αρχές Αυγούστου και οι τελικές
αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν στη συνέχεια. H προεκλογική εξαγγελία της
κυβέρνησης για μείωση του συνολικού φορολογικού βάρους στην οικονομία έχει ήδη
εγκαταλειφθεί, λόγω της επιδείνωσης της δημοσιονομικής κατάστασης μετά τη
δημοσιονομική απογραφή. Το νέο δόγμα των αλλαγών στη φορολογία θα είναι το
«μηδενικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα». Με άλλα λόγια τις όποιες φοροελαφρύνσεις
καρπωθούν ορισμένες κατηγορίες φορολογουμένων θα κληθούν να πληρώσουν άλλοι
φορολογούμενοι.

Οι βασικές αλλαγές που επεξεργάζεται η επιτροπή αναμόρφωσης του φορολογικού
συστήματος και αναμένεται να προωθήσει η κυβέρνηση είναι:

1 H αύξηση του αφορολόγητου ορίου και η καθιέρωση ενιαίας φορολογικής
κλίμακας για όλους τους φορολογουμένους. Σήμερα το όριο εισοδήματος για το
οποίο δεν καταβάλλεται φόρος είναι 8.400 ευρώ για τους αυτοαπασχολουμένους και
10.000 ευρώ για τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους. Μελετάται η αύξηση του
αφορολόγητου ορίου στα 12.000 ευρώ για όλους τους φορολογουμένους.

2 H αύξηση του αριθμού των κλιμακίων στην κλίμακα φορολογίας
εισοδήματος. Συγκεκριμένα, μελετάται να προστεθούν δύο φορολογικά κλιμάκια το
ένα μεταξύ των φορολογικών συντελεστών 15% και 30% (πιθανόν με συντελεστή 20%)
και το άλλο μεταξύ του 30% και του 40% (πιθανόν με συντελεστή 35%).

3 H κατάργηση των περισσότερων δαπανών που μειώνουν τον φόρο
εισοδήματος και η διατήρηση ορισμένων, οι οποίες όμως θα εκπίπτουν στο σύνολό
τους από το εισόδημα, αντί να μειώνουν τον φόρο, όπως ισχύει σήμερα.

Ειδικότερα, προς κατάργηση οδεύουν οι φοροαπαλλαγές για δωρεές χρηματικών
ποσών και ακινήτων προς το Δημόσιο, ενοίκιο κύριας κατοικίας και παιδιών που
σπουδάζουν, δίδακτρα και καταναλωτικές δαπάνες (ισχύει μόνο για μισθωτούς και
συνταξιούχους). Αντίθετα, θα παραμείνει η φοροαπαλλαγή για ασφαλιστικές
εισφορές, ενώ θα επιστρέψει η έκπτωση από το εισόδημα του συνόλου της δαπάνης
για τόκους δανείου πρώτης κατοικίας και ιατρικοφαρμακευτική περίθαλψη.

4 H κατάργηση των τεκμηρίων διαβίωσης που ισχύουν σήμερα για την
κατοχή και χρήση πολύ ακριβών I.X., αεροσκαφών, σκαφών αναψυχής και μεγάλης
επιφάνειας κατοικιών.

H κατάργηση των τεκμηρίων προωθείται, καθώς το υπουργείο έχει διαπιστώσει ότι
η εφαρμογή τους δημιουργεί μεγάλο γραφειοκρατικό κόστος στην Εφορία και τους
φορολογουμένους, χωρίς ωστόσο να αποφέρουν σημαντικά φορολογικά έσοδα. H
κατάργηση των τεκμηρίων διαβίωσης θα συνοδευτεί από ενίσχυση των μηχανισμών
ελέγχου των τεκμηρίων απόκτησης περιουσιακών στοιχείων, του λεγόμενου πόθεν
έσχες.

5 H κατάργηση της αυτοτελούς φορολόγησης για όλα τα εισοδήματα. Σήμερα
εφαρμόζεται αυτοτελής φορολόγηση για διάφορες κατηγορίες εισοδημάτων, όπως
είναι οι τόκοι από καταθέσεις και ρέπος, οι αποζημιώσεις απόλυσης, τα
επιδόματα ορισμένων κατηγοριών εργαζομένων στο Δημόσιο, τα κέρδη από λαχεία
κ.λπ. H επιτροπή αναμένεται να προτείνει την κατάργηση της αυτοτελούς
φορολόγησης και την προσθήκη όλων των εισοδημάτων στη φορολογική κλίμακα.

Ακίνητα

6 H επιβολή του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας στα νεόδμητα ακίνητα και η
κατάργηση του φόρου μεταβίβασης. H εφαρμογή του φόρου έχει αναβληθεί έως το
τέλος του 2004. H επιτροπή αναμένεται να προτείνει την εφαρμογή του με στόχο
τον εξορθολογισμό και την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής στον κλάδο της
οικοδομής. Πάντως, δεν αποκλείεται να ματαιωθεί εκ νέου η εφαρμογή του φόρου,
προκειμένου να αποφευχθούν οι αναταράξεις στην αγορά ακινήτων.

7 H συγχώνευση των φόρων που βαρύνουν τα ακίνητα σε έναν ενιαίο φόρο
κατοχής ακινήτων. Σύμφωνα με πληροφορίες, η επιτροπή πρόκειται να προτείνει
την κατάργηση των περίπου 20 τοπικών και εθνικών φόρων που βαρύνουν τα ακίνητα
(π.χ. δημοτικά τέλη, Φόρος Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας, Τέλος Ακίνητης
Περιουσίας κ.λπ.) και την αντικατάστασή τους με έναν ενιαίο φόρο κατοχής
ακινήτων.

8 H αύξηση των αντικειμενικών αξιών. H τελευταία φορά που αυξήθηκαν οι
αντικειμενικές αξίες ήταν τον Μάρτιο του 2001. Από τότε οι αγοραίες τιμές των
ακινήτων έχουν ανέβει σημαντικά, με αποτέλεσμα να προηγούνται των
αντικειμενικών έως και 70%. H αύξηση των αντικειμενικών αξιών αποτελεί
προϋπόθεση για την επιβολή και του ΦΠΑ στα νέα ακίνητα, καθώς ο νέος φόρος θα
αποδώσει μόνο εφόσον εφαρμοστεί σε πραγματικές τιμές.

9 Μείωση των φόρων γονικής παροχής, κληρονομιών και δωρεών. Το
υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών προσανατολίζεται στην αύξηση του
αφορολόγητου ορίου των κληρονομιών στα 80.000 ευρώ από 20.000 ευρώ που είναι
σήμερα.

Επιχειρήσεις

10 H μείωση των φορολογικών συντελεστών για όλες τις επιχειρήσεις,
ανεξαρτήτων του κλάδου στον οποίο δραστηριοποιούνται. Ο φορολογικός
συντελεστής για τις Ο.E. και E.E. θα μειωθεί στο 20% από 25% που ισχύει
σήμερα. Για τις A.E. και ΕΠΕ θα μειωθεί στο 25% ο συντελεστής των αδιανέμητων
κερδών.

11 H μείωση της προκαταβολής φόρου για τις νεοϊδρυόμενες επιχειρήσεις.
H προκαταβολή φόρου θα μειωθεί κατά 50% για τα πρώτα χρόνια λειτουργίας μιας
επιχείρησης.

12 H κατάργηση της έκπτωσης δαπανών χωρίς δικαιολογητικά που ισχύει για
ορισμένες κατηγορίες επιχειρήσεων.

13 H καθιέρωση νέου συστήματος φορολογικών ελέγχων για τις μικρομεσαίες
επιχειρήσεις. Ειδικότερα θα απαλλάσσονται από τον φορολογικό έλεγχο οι
μικρομεσαίες επιχειρήσεις που θα δηλώνουν κέρδη υψηλότερα από αυτά που
προκύπτουν με βάση τους Μοναδικούς Συντελεστές Καθαρού Κέρδους. Όλες οι
υπόλοιπες επιχειρήσεις θα υπόκεινται σε τακτικό φορολογικό έλεγχο.

Άλλοι φόροι

14 H κατάργηση του χαρτοσήμου που επιβάλλεται σε δεκάδες συναλλαγές. H
κατάργηση του χαρτοσήμου θα προταθεί για λόγους απλοποίησης του φορολογικού
συστήματος και μείωσης του κόστος στην οικονομία.

15 H επανεξέταση των συντελεστών ΦΠΑ με μετάταξη ορισμένων προϊόντων
στο χαμηλότερο συντελεστή (4%). Επίσης, αναμένεται να προταθεί από την
επιτροπή η κατάργηση του προνομιακού καθεστώτος ΦΠΑ (μειωμένοι συντελεστές)
που ισχύουν στα νησιά του Αιγαίου.

Όσα δώσουν τόσα θα πάρουν

Οι καταθέτες, τα μεσαία και υψηλά εισοδήματα και οι ιδιοκτήτες ακινήτων
θα κληθούν να πληρώσουν τις φοροελαφρύνσεις που θα καρπωθούν τα χαμηλά
εισοδήματα και οι επιχειρήσεις, από τις αλλαγές οι οποίες θα γίνουν στα
πλαίσια της φορολογικής μεταρρύθμισης.

Με βάση τις κατευθύνσεις που έχει δώσει η κυβέρνηση στην επιτροπή αναμόρφωσης
του φορολογικού συστήματος, προκύπτει ότι οι αλλαγές θα είναι μηδενικού
δημοσιονομικού αποτελέσματος, δηλαδή όσα δοθούν από τον προϋπολογισμό σε
φοροελαφρύνσεις θα πληρωθούν από άλλες κατηγορίες φορολογουμένων. Στους
χαμένους περιλαμβάνονται οι ιδιοκτήτες ακινήτων, καθώς η ενοποίηση των τοπικών
φόρων σε έναν ενιαίο φόρο κατοχής ακίνητης περιουσίας θα τους επιβαρύνει.

Παράλληλα περισσότερο φόρο θα κληθούν να πληρώσουν και τα μεσαία και υψηλά
εισοδήματα λόγω της κατάργησης ορισμένων φοροαπαλλαγών, αλλά κυρίως λόγω της
κατάργησης της αυτοτελούς φορολόγησης των τόκων και της προσθήκης τους στη
φορολογική κλίμακα.

Στους κερδισμένους της φορολογικής μεταρρύθμισης θα συμπεριλαμβάνονται τα πολύ
χαμηλά εισοδήματα, λόγω της αύξησης του αφορολόγητου ορίου. Παράλληλα
κερδισμένες θα είναι σε μεγάλο βαθμό και οι επιχειρήσεις λόγω της μείωσης των
συντελεστών φορολόγησης των κερδών τους.