Δρόμοι

Δεν είναι…

… μόνον ο Μάικλ Μουρ. Μετά την επιτυχία του «Φαρενάιτ 9/11», που μέσα σε
μόλις τέσσερις εβδομάδες έσπασε όλα τα ταμεία, ένα νέο κύμα από ντοκιμαντέρ
απευθύνεται σε θεατές που είναι πεινασμένοι για κάτι παραπάνω από το χλιαρό
ποπ κορν που σερβίρει το παραδοσιακό Χόλιγουντ: από το «Το κυνήγι του
προέδρου» για τις επιθέσεις των συντηρητικών κατά του Μπιλ Κλίντον, μέχρι την
«Εταιρεία», μια ταινία που διερευνά τον ρόλο των μεγάλων επιχειρήσεων στον
σύγχρονο πολιτισμό. Οι δημιουργοί των συμβατικών χολιγουντιανών ταινιών «έχουν
συνηθίσει να πιστεύουν πως η νοημοσύνη του αμερικανικού κοινού είναι κάτω του
μετρίου», λέει η Στέισι Περάλτα, σκηνοθέτις της ταινίας «Γίγαντες». «Όμως, με
τη στάση του απέναντι σε αυτά τα νέα ντοκιμαντέρ, το κοινό είναι σαν να λέει
“θέλουμε κάτι παραπάνω”».

Οι νέες…

… ταινίες σε μορφή ντοκιμαντέρ διαφέρουν πολύ από τις παλιές, επειδή έχουν
σπάσει τα παλιά δεσμά του τηλεοπτικού δημοσιογραφικού ύφους και τα στερεότυπα
των ιστορικών, βιογραφικών και επιστημονικών ταινιών που κυριαρχούσαν μέχρι
σήμερα στον χώρο των ντοκιμαντέρ. H νέα ψηφιακή τεχνολογία δίνει τη δυνατότητα
στους δημιουργούς να κάνουν φθηνές παραγωγές και να διηγηθούν πρωτότυπες και
όχι απαραιτήτως εμπορικές ιστορίες, χωρίς τις συνήθεις παρεμβάσεις των μεγάλων
στούντιο.

Από τα 20…

… πιο επιτυχημένα ντοκιμαντέρ όλων των εποχών στην Αμερική και τον Καναδά,
τα 12 έχουν γυριστεί τα δύο τελευταία χρόνια. Το «Festival Express»
χρησιμοποιεί πρωτότυπο υλικό για να διηγηθεί την ιστορία ενός περιοδεύοντος
μουσικού φεστιβάλ το 1970, στο οποίο παρουσιάζονται η Τζάνις Τζόπλιν και τα
συγκροτήματα Greatful Dead και The Band. Το ντοκιμαντέρ «Δένοντας τον κόμπο»
αφηγείται τις προσπάθειες που καταβάλλονται τα τρία τελευταία χρόνια στην
Αμερική για να νομιμοποιηθεί ο γάμος μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου. Δεδομένου
ότι το ζήτημα του γάμου των ομοφυλοφίλων είναι ένα από τα «καυτά» ζητήματα της
προεκλογικής εκστρατείας στις ΗΠΑ, αυτή η ταινία, όπως και το «Φαρενάιτ 9/11»,
αναμένεται να ανάψει πολλές «φωτιές» μόλις προβληθεί τον Οκτώβριο.

H έξοδος…

… από τα δεσμά του Χόλιγουντ όμως δεν τελειώνει εδώ. H «Εταιρεία» είναι μια
δηκτική ματιά στο πώς οι μεγάλες εταιρείες κατάφεραν να γίνουν η κυρίαρχη
δύναμη στον σύγχρονο πολιτισμό. Το «Κυνήγι του προέδρου», που γυρίστηκε από
έναν φίλο του Μπιλ Κλίντον, τον τηλεοπτικό παραγωγό Χάρι Τόμασον, είναι ένα
ντοκιμαντέρ που προσπαθεί να αποδείξει πως «μια εκτεταμένη δεξιά συνωμοσία»
αποπειράθηκε να ανατρέψει τον πρώην πρόεδρο. Ένα άλλο ντοκιμαντέρ, το
«Outfoxed», είναι ιδιαίτερα φορτισμένο με πολιτικά νοήματα. Αρκεί μια ματιά
στον υπότιτλό του: «Ο πόλεμος του Ρούπερτ Μέρντοκ κατά της δημοσιογραφίας». Με
τέτοιο περιεχόμενο είναι ευνόητο γιατί οι νέοι δημιουργοί προτιμούν να μένουν
εκτός των τειχών του Χόλιγουντ. Το νοήμον αμερικανικό κοινό δεν βρίσκεται πια
εκεί.