Eπίθεση ξένων με φθηνά κρασιά

Επίθεση από Ευρωπαίους και άλλους ανταγωνιστές του, ακόμη και μέσα στην ίδια
του την πατρίδα, δέχεται το ελληνικό κρασί. Την ίδια στιγμή, οι συγχωνεύσεις
Γάλλων και Ιταλών οινοποιών, με στόχο τη μείωση του κόστους και τη διάθεση
φθηνών κρασιών στην αγορά, σηματοδοτούν νέα δεδομένα και συνιστούν ακόμη
μεγαλύτερο κίνδυνο για τις ελληνικές μάρκες.

Τα ράφια των σούπερ μάρκετ κατακλύζονται το τελευταίο διάστημα από κρασιά
χωρών που έκαναν την εμφάνισή τους στον παγκόσμιο οινοπαραγωγικό χάρτη μόλις
πριν από 10 χρόνια, καθώς και από φθηνά ιταλικά και γαλλικά, τα οποία λόγω
χαμηλότερου κόστους παραγωγής απειλούν να εκτοπίσουν τα ελληνικά. Και αυτό,
αφού κρασιά ποικιλίας Chardonnay από τη Χιλή και την Καλιφόρνια σε συσκευασία
ιδιωτικής ετικέτας πωλούνται στις αλυσίδες σε τιμές που ξεκινούν από 1,50
ευρώ, όταν το φθηνότερο ελληνικό της ίδιας ποικιλίας δεν κοστίζει κάτω από 2,5
ευρώ. Παράλληλα, εδώ και λίγο καιρό μπορεί κανείς να βρει σε σούπερ μάρκετ
φθηνά γαλλικά κρασιά ακόμη και με 1,60 ευρώ.

Έκρηξη εισαγωγών

Πέρυσι, οι εισαγωγές κρασιού, χύμα και εμφιαλωμένου, έφτασαν τους 28.000
τόνους, από μόλις 11.000 τόνους το 2001, σύμφωνα τουλάχιστον με στοιχεία του
υπουργείου Γεωργίας, δηλαδή αυξήθηκαν κατά 154%. Την τελευταία δεκαετία, από
το 1993 έως το 2003, οι εισαγωγές κρασιού σημείωσαν έκρηξη (άνω του 1.000%).
Την επίθεση αυτή που δέχεται το ελληνικό κρασί, ακόμη και μέσα στην ελληνική
αγορά, παρακολουθούν από μακριά οι Έλληνες οινοπαραγωγοί, αδύναμοι να
αντιδράσουν.

Οι εξαγωγές

Ακόμη πιο δυσοίωνα για το ελληνικό κρασί είναι τα μηνύματα από το εξωτερικό,
όπου οι επιδόσεις μας υποχωρούν συνεχώς. Στο σύνολό τους οι εξαγωγές μας
παραμένουν στα επίπεδα της δεκαετίας του ’90 και κινούνται στα επίπεδα των
59.000 τόνων. Σύμφωνα με στοιχεία του 2003 για την αγορά της Γερμανίας, η
οποία απορροφά ποσοστό άνω του 30% των ελληνικών εξαγωγών οίνου, το μερίδιο
των ελληνικών κρασιών έπεσε από 2,85% το 1990, στο 1,7% το 2002, για να
υποχωρήσει περαιτέρω πέρυσι στο 1,2%. «H πορεία είναι σταθερά καθοδική, αφού
από την 4η θέση που κατείχαμε το 1997 σε εξαγωγές εμφιαλωμένων κρασιών στη
γερμανική αγορά, περάσαμε στην 8η θέση το 2002, για να υποχωρήσουμε στην 11η
πέρυσι» επισημαίνει στην ετήσια έκθεσή της η ελληνική πρεσβεία στο Βερολίνο.

Οι οινοπαραγωγοί

Πώς αντιδρούν μπροστά σε αυτές τις εξελίξεις οι Έλληνες οινοπαραγωγοί; H
απάντηση του γενικού διευθυντή της Κεντρικής Κλαδικής Συνεταιριστικής Ένωσης
Αμπελουργικών Προϊόντων (ΚΕΟΣΟΕ) Παρασκευά Κορδοπάτη είναι χαρακτηριστική:
«Κρούουμε συνεχώς τον κώδωνα του κινδύνου στους συνεταιρισμούς – μέλη μας να
μειώσουν το κόστος τους με επενδύσεις εκσυγχρονισμού και βελτίωση των δικτύων
διανομής, για να παραμείνουν στο παιχνίδι τα επόμενα χρόνια. Όμως, κινήσεις
για συνένωση ομάδων παραγωγών ή και μεγάλων επιχειρήσεων, με στόχο να πέσει
δραστικά το κόστος παραγωγής και διάθεσης στο κρασί, δεν έχουν γίνει. Και όλα
αυτά, όταν ήδη στην εγχώρια αγορά κυκλοφορούν χύμα κόκκινα ιταλικά κρασιά προς
μόλις 0,55 ευρώ, δηλαδή κοντά στην τιμή που εισπράττει ο παραγωγός του ερυθρού
Νεμέας. Αποτέλεσμα, το τελευταίο να φτάνει στην αγορά με τιμή 0,67 – 0,70
ευρώ» σημειώνει ο κ. Κορδοπάτης.

Ευρωπαίοι οινοποιοί ενώνουν τις δυνάμεις τους για να ρίξουν τις τιμές έως και 40%

H κατάσταση επιδεινώνεται για το ελληνικό κρασί, τόσο στην εγχώρια όσο και
στις ξένες αγορές, έπειτα από την απόφαση που πήραν πρόσφατα ορισμένοι από
τους μεγαλύτερους ευρωπαϊκούς συνεταιρισμούς οίνου, να ενώσουν τις δυνάμεις
τους για να συντηρήσουν τα μερίδιά τους στη Γηραιά Ήπειρο. Πρόκειται για τη
μεγαλύτερη οινοποιία στην Ιταλία, την Caviro, με πωλήσεις 221 εκατ. ευρώ, και
τη δεύτερη μεγαλύτερη οινοποιία στη Γαλλία, την Groupe Val d’Orbieu (με τζίρο
άνω των 350 εκατ. ευρώ), που παράγει μόνη της όσο… όλοι οι Έλληνες
παραγωγοί.

H απόφαση των δύο να συνεταιριστούν δεν έχει προηγούμενο στην Ευρώπη και
αποτελεί κίνηση που σηματοδοτεί την προσπάθεια που καταβάλλουν οι ευρωπαϊκές
οινοποιίες να αντισταθούν στην «επίθεση» που δέχονται από Αμερικανούς και
Αυστραλούς ανταγωνιστές, οι οποίοι έχουν πλημμυρίσει με φθηνά προϊόντα τις
αγορές. Μεγάλη ανταγωνίστρια των δύο εταιρειών είναι η Constellation Brands,
με έδρα τη Νέα Υόρκη, που πέρυσι εξαγόρασε την αυστραλιανή BRL Hardy. Με τη
συνεργασία τους, οι δύο ευρωπαϊκές οινοποιίες φιλοδοξούν να μειώσουν το
λειτουργικό τους κόστος καθώς έχουν πλέον κοινό δίκτυο διανομής, ενώ θα
προμηθεύονται μπουκάλια και φελλούς σε μεγαλύτερες ποσότητες και, άρα, σε
χαμηλότερες τιμές. Σκοπεύουν μάλιστα να κατακλύσουν την αγορά με ποιοτικά
κρασιά που θα είναι προσιτά σε κάθε νοικοκυριό, καθώς θα πωλούνται προς
περίπου 3 ευρώ το λίτρο, από 4-5 ευρώ που κοστίζουν σήμερα. Ρίχνουν, δηλαδή,
τις τιμές κατά 25%-40%.

Στροφή στα ποτά με λιγότερο αλκοόλ

Στροφή του Έλληνα καταναλωτή στη βότκα χαμηλής περιεκτικότητας σε αλκοόλ και
σε άλλα ελαφριά ποτά, εις βάρος του ουίσκι και των άλλων «σκληρών»
αλκοολούχων, καταγράφεται με βάση τη φετινή κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών.
Αιτία, τόσο η αύξηση του κόστους ζωής όσο και η γενικότερη προσπάθεια που
καταβάλλουν οι εταιρείες -με νέες μάρκες και έντονη διαφημιστική προβολή -να
αποσπάσουν μεγαλύτερο κομμάτι από την πίτα των 680 εκατ. ευρώ που υπολογίζεται
ότι είναι η αξία της ετήσιας συνολικής κατανάλωσης οινοπνευματωδών στην
Ελλάδα.

Πτωτικές τάσεις

Στελέχη της αγοράς σημειώνουν ότι από την αρχή του έτους οι συνολικές πωλήσεις
αλκοολούχων ποτών κινούνται ελαφρώς πτωτικά σε σχέση με πέρυσι ακολουθώντας
τις τάσεις της τελευταίας διετίας. Εκτιμούν, μάλιστα, ότι, εφόσον η φετινή
τουριστική χρονιά κινηθεί στα περυσινά επίπεδα, η συνολική κατανάλωση θα
κλείσει με μείωση 2% – 3%, αφού μεγάλο μέρος του τζίρου γίνεται το καλοκαίρι.

Βάσει στοιχείων του 2003, αύξηση 3,3% σε σχέση με το 2002 σημείωσε η
κατανάλωση βότκας και 4% του τζιν. Αντίθετα, κάμψη σημείωσε η κατανάλωση του
ουίσκι (-1,5%), που συνεχίζει όμως να κατέχει τη μερίδα του λέοντος στην
αγορά. Μικρή πτώση σημείωσε και η κατανάλωση εισαγόμενης μπίρας. Για τις
εισαγόμενες μπίρες, που ξεπερνούν τις 160 μάρκες, τα περιθώρια ανάπτυξης
φαίνεται ότι είναι ασφυκτικά περιορισμένα και, σύμφωνα με εκτιμήσεις, οι
μάρκες εγχώριας παραγωγής κατέχουν μερίδιο που προσεγγίζει το 95% της
συνολικής κατανάλωσης. Σε ό,τι αφορά τις ποιότητες, η μπίρα lager (ελαφριά)
είναι αυτή που κερδίζει την προτίμηση του 90% των Ελλήνων καταναλωτών.