«Φάτε μάτια ψάρια…»

Αφιλόξενες έχουν γίνει οι ελληνικές θάλασσες για τα… ψάρια. Πολλά είδη –
και μάλιστα γνωστά – έχουν μειωθεί εντυπωσιακά σε αριθμό. Τόσο η υπεραλίευση
από επαγγελματίες και ερασιτέχνες ψαράδες, όσο ακόμα και το… ανακάτεμα του
βυθού σε σχετικά ρηχά νερά από μεγάλα ταχύπλοα σκάφη (τύπου Χάισπιντ) τα έχουν
μειώσει αρκετά.

Τα στοιχεία, που προέρχονται από το ελληνικό γραφείο της Greenpeace και το
Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, είναι ανησυχητικά. Μελανούρια, συναγρίδες,
ξιφίες, καραβίδες, σαργοί, σκαθάρια, ροφοί κινδυνεύουν να εξαφανιστούν από το
Αιγαίο και το Ιόνιο. «Ακόμα και η γνωστή μαρίδα που υπήρχε σε αφθονία σε όλες
τις ελληνικές ακτές κινδυνεύει», εκτιμά ο επικεφαλής του ελληνικού τμήματος
της Greenpeace κ. Νίκος Χαραλαμπίδης. «Δεν είναι παράξενο. Κάθε χρόνο
ψαρεύουμε περισσότερους από 4.500 τόνους μαρίδας».

Νεογέννητα

Το πρόβλημα είναι τόσο έντονο που, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Θαλασσίων
Βιολογικών Πόρων, οι επαγγελματίες ψαράδες στο Αιγαίο έχουν στραφεί πλέον,
προκειμένου να επιβιώσουν, στον… γόνο! «Μεγαλύτερα ψάρια των 10 ή των 12
εκατοστών δεν υπάρχουν. Εκείνα που ψαρεύονται είναι πια τα νεογέννητα ψάρια,
(πολλές φορές έχουν γεννηθεί πριν από λίγες μόνο ώρες) και τα οποία, ελλείψει
άλλων μεγαλύτερων, αλιεύονται κατά χιλιάδες, με τράτες που χρησιμοποιούν
παράνομα δίχτυα. Οι ψαράδες αντίθετα με τη σχετική νομοθεσία που θέτει ως όριο
τα τρία μίλια, ψαρεύουν πολύ κοντά στις ακτές», αναφέρουν οι επιστήμονες του
Ινστιτούτου.

Ψαροντουφεκάδες

Αλλά και οι ερασιτέχνες ψαράδες έχουν τις δικές τους ευθύνες. Τα ροφοειδή –
όπως ο βλάχος και ο μπαλάς – αποτελούν τα συνήθη θηράματα στο καμάκι των
ψαροντουφεκάδων. Μάλιστα, οι περισσότεροι από αυτούς, όπως λέει ο κ. Ιωάννης
Μαρούλης, ιδιοκτήτης συνοικιακής ψαροταβέρνας στον Πειραιά, είναι
επαγγελματίες «ερασιτέχνες». «Έρχονται ψαροντουφεκάδες και μου ζητάνε να
αγοράσω από την ψαριά τους», λέει ο ίδιος. Οι ερασιτέχνες ψαρεύουν εντατικά
ακόμη και κατά την περίοδο της αναπαραγωγής των ψαριών. «Κανείς δεν
ενδιαφέρεται αν, για παράδειγμα, τα μπαρμπούνια πρέπει να γεννήσουν την άνοιξη
και μετά να ξεκινήσει η αλιεία τους».

Τα ψάρια κινδυνεύουν και από τις αλλαγές που έγιναν στην ακτοπλοΐα τα
τελευταία χρόνια. Οι δυνατές μηχανές των ταχύπλοων αναστατώνουν τόσο πολύ τη
θάλασσα όπου περνούν, με αποτέλεσμα η ρότα αυτών των πλοίων να αφήνει πίσω της
«νεκρές ζώνες».

Ήρθαν λαγοκέφαλοι από τον Ατλαντικό!

Ενώ ο πληθυσμός των περισσότερων ειδών μειώνεται, υπάρχει ένα και μόνο
είδος που ο πληθυσμός του έχει παρουσιάσει μεγάλη αύξηση τα τελευταία χρόνια.
Πρόκειται για τον λαγοκέφαλο. Μέχρι και πριν από λίγα χρόνια δεν σύχναζε καν
στα ελληνικά νερά. Υπήρχε σε αφθονία στον Ατλαντικό Ωκεανό. Τώρα οι
επιστήμονες του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών έχουν εντοπίσει
λαγοκέφαλους σε όλο το Αιγαίο, ακόμα και στον Σαρωνικό. Οι βιολόγοι του
κέντρου προσπαθούν να ερμηνεύσουν τον ερχομό του νέου είδους, χωρίς να έχουν
καταλήξει μέχρι τώρα σε συμπεράσματα.

Παραβάσεις

Οι λιμενικές αρχές παραδέχονται ότι κατά τη διάρκεια των ελέγχων – που
πραγματοποίησαν από τις αρχές Οκτωβρίου (από τότε, δηλαδή, που άρχισε και η
αλιευτική περίοδος για τις τράτες και τις ανεμότρατες) μέχρι και τον Μάρτιο –
πιστοποιήθηκαν δεκάδες παραβάσεις. «Οι περισσότερες από αυτές αφορούν τη χρήση
παράνομων αλιευτικών εργαλείων, διχτυών δηλαδή, το “μάτι” των οποίων έχει
άνοιγμα μικρότερο από 20 χιλιοστά, με αποτέλεσμα να εγκλωβίζουν ψάρια
απελπιστικά μικρά», επισημαίνουν οι αξιωματικοί του λιμενικού.