Πώς στήνουν την κερδοσκοπία στα καύσιμα

Καρτέλ κερδοσκοπίας σε τουλάχιστον 18 νομούς της χώρας, από εταιρείες εμπορίας
πετρελαιοειδών που συνεννοούνται για τις αυξήσεις στα καύσιμα, έχει ως
αποτέλεσμα οι τιμές της αμόλυβδης να διατηρούνται στα ύψη. Άμοιρα ευθυνών,
όμως, δεν είναι ούτε τα πρατήρια, αφού στους νομούς αυτούς δουλεύουν με
αδικαιολόγητα υψηλά περιθώρια κέρδους, που φτάνουν στο 10% – 12%, αντί για 6%
που ισχύει στην υπόλοιπη χώρα.

Αυτά καταγγέλλει στην «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ο πρώην γενικός γραμματέας του υπουργείου
Ανάπτυξης Γιώργος Αγραφιώτης, ο οποίος μάλιστα εκφράζει φόβους ότι το
φαινόμενο των εναρμονισμένων τιμών έχει πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις και
τείνει να εξαπλωθεί σε ολόκληρη την επικράτεια.

Σε ανάλογα συμπεράσματα καταλήγει, σύμφωνα με πληροφορίες, και το πόρισμα που
έχει στα χέρια της η Επιτροπή Ανταγωνισμού, για τον τρόπο διαμόρφωσης των
τιμών στα καύσιμα και πρόκειται να δώσει σύντομα στη δημοσιότητα ο υφυπουργός
Ανάπτυξης Γιάννης Παπαθανασίου.

H υπόθεση είχε παραπεμφθεί στην Επιτροπή τον περασμένο Νοέμβριο, κατόπιν
εντολής τού τότε υπουργού Άκη Τσοχατζόπουλου, και αφού υπήρχαν υπόνοιες ότι σε
εννέα περιοχές της χώρας οι τιμές διαμορφώνονται εναρμονισμένα. Έκτοτε, όμως,
το φαινόμενο πήρε διαστάσεις και εξαπλώθηκε σε τουλάχιστον 18 νομούς,
ενδεχομένως και στο Λεκανοπέδιο.

10% ακριβότερα

Οι νομοί στους οποίους υπάρχουν σαφείς ενδείξεις – σύμφωνα με τον κ. Αγραφιώτη
– ότι λειτουργεί «καρτέλ», είναι της Κρήτης, των Δωδεκανήσων, των Κυκλάδων,
της Άρτας, της Θεσπρωτίας, των Ιωαννίνων, της Κέρκυρας, των Επτανήσων, της
Λέσβου, της Φωκίδας και της Χίου, όπου οι τιμές φτάνουν έως και 10% υψηλότερα
από τον μέσο όρο της χώρας.

«Κι αυτό, αφού έχει διαπιστωθεί ότι όλες ανεξαιρέτως οι εταιρείες εμπορίας
καυσίμων παρέχουν έως και 50% χαμηλότερες εκπτώσεις στις χονδρικές τιμές
πώλησης προς τους βενζινοπώλες, ώστε να μεγιστοποιούν τα κέρδη τους. Το
αποτέλεσμα είναι να διαμορφώνεται αυτόματα μια υψηλή τιμή χονδρικής, την οποία
οι πρατηριούχοι μετακυλίουν στον τελικό καταναλωτή», αναφέρει ο πρώην γενικός
του υπουργείου Ανάπτυξης που είχε ασχοληθεί παλαιότερα με το θέμα.

«Ξεχνούν» να τις μειώσουν

Από τα διαθέσιμα στοιχεία προκύπτει, επίσης, ότι τα πρατήρια σπεύδουν να
ανεβάσουν προκαταβολικά τις τιμές τους όταν οι διεθνείς τιμές ανεβαίνουν και
«ξεχνούν» να τις μειώσουν όταν οι τιμές υποχωρούν. H δικαιολογία είναι, ότι το
απόθεμα των δεξαμενών τους έχει πληρωθεί σε υψηλές τιμές.

Από τιμολόγια χονδρικής όμως που έχει στα χέρια της η Επιτροπή Ανταγωνισμού,
φαίνεται ότι σε πάρα πολλές περιοχές οι πρατηριούχοι βάζουν στην ήδη υψηλή
τιμή λιανικής ένα επιπλέον «καπέλο».

Δικαιολογίες

Από την πλευρά τους, οι εταιρείες πετρελαιοειδών επικαλούνται για τις υψηλές
τιμές της βενζίνης στην περιφέρεια το υψηλό μεταφορικό κόστος, επιχείρημα,
όμως, που δεν φαίνεται να «στέκει» σε όλες τις περιπτώσεις. «Πώς είναι
δυνατόν, για παράδειγμα, στα Ιωάννινα και στην Άρτα η βενζίνη να πωλείται
(σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Ανάπτυξης) προς 81,4 λεπτά το λίτρο,
όταν ακριβώς δίπλα, στην Πρέβεζα, δεν ξεπερνά τα 75,1 λεπτά», αναρωτιέται ο κ.
Αγραφιώτης. Αν ίσχυε ο κανόνας «όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση από τα κέντρα
μεταφοράς τόσο αυξάνεται η τιμή της βενζίνης», τότε η Περιφέρεια Ανατολικής
Μακεδονίας – Θράκης θα έπρεπε να έχει τις υψηλότερες τιμές. Όμως, στην Ξάνθη η
μέση τιμή είναι 77,9 λεπτά και στη Ροδόπη μόλις 76,7 λεπτά. Κάτω, δηλαδή, και
από τον μέσο όρο της χώρας, που είναι στα 78,1 λεπτά.

Οι τιμές δεν πέφτουν ποτέ!

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο που προέκυψε από την έρευνα για τον τρόπο
λειτουργίας της αγοράς, είναι ότι τόσο οι εταιρείες παραγωγής και εμπορίας όσο
και οι πρατηριούχοι βρίσκουν τρόπους να κερδίζουν τόσο στην άνοδο όσο και στην
πτώση των διεθνών τιμών του πετρελαίου. Με το ευρώ υπερτιμημένο έναντι του
δολαρίου και την τιμή του πετρελαίου χαμηλότερη, λογικά θα έπρεπε οι τιμές των
καυσίμων να έχουν μειωθεί. Κάτι που δεν συνέβη ποτέ…

Σήμερα, οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου κυμαίνονται στα 32 δολάρια το βαρέλι,
όταν πριν από περίπου έναν χρόνο (στις 3/3/2003) ήταν στα 33,5 δολάρια, δηλαδή
5% ακριβότερα. Στο ίδιο διάστημα, το ευρώ έχει υπερτιμηθεί έναντι του δολαρίου
κατά περίπου 10%.

Με τα δεδομένα αυτά, λοιπόν, οι τιμές των καυσίμων θα έπρεπε να έχουν μειωθεί
περίπου κατά 10%-15%. Αντίθετα, η μέση τιμή πώλησης της βενζίνης ανέρχεται στα
78,1 λεπτά το λίτρο, έναντι 76,9 λεπτών πριν από έναν χρόνο, δηλαδή ακριβότερα
κατά 1,5 λεπτό.