Όπου φτωχός κι η μοίρα του

Λιγότερα προβλήματα υγείας αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι με υψηλό εισόδημα
και μορφωτικό επίπεδο σε σχέση μ’ εκείνους που έχουν χαμηλή μόρφωση και
εισόδημα.

«Τα οικονομικά προβλήματα μάς έχουν οδηγήσει σε πολύ δύσκολη κατάσταση, αφού όταν βγάζεις λίγα χρήματα και τα μισά τα δίνεις στο ενοίκιο πώς να μην έχεις άγχος», λέει η κ. Στέλλα, 74 ετών, σύζυγος του κ. Αλέκου Λαμπρινίδη, 83 ετών.

Σύμφωνα με τα συμπεράσματα έρευνας μεταξύ ηλικιωμένων από έντεκα ευρωπαϊκές
χώρες, στην Ελλάδα παρατηρείται μεγάλη ανισότητα στη νοσηρότητα μεταξύ των
ηλικιωμένων που είναι μορφωμένοι και οικονομικά ευκατάστατοι και εκείνων που
έχουν γραμματικές γνώσεις Δημοτικού ή Γυμνασίου και το εισόδημά τους είναι
χαμηλό.

H έρευνα με τίτλο «Κοινωνικο-Οικονομικές Ανισότητες Μεταξύ Ατόμων της Τρίτης
Ηλικίας» έγινε από το Τμήμα Δημόσιας Υγείας του ολλανδικού Πανεπιστημίου
Έρασμους με δείγμα 31.687 Ευρωπαίων από 11 χώρες, στις οποίες
συμπεριλαμβάνεται και η χώρα μας με δείγμα 3.246 ερωτηθέντων. Μάλιστα, όπως
επισημαίνει στα «NEA» ο ερευνητής κ. Μάρτιν Χάισμαν, «η Ελλάδα βρίσκεται στις
πρώτες θέσεις των χωρών που παρουσιάζουν ανισότητες στη νοσηρότητα των
ηλικιωμένων».

«’Όταν βγάζεις λίγα χρήματα και τα μισά τα δίνεις στο ενοίκιο, πώς να μην
έχεις άγχος. Τα προβλήματα μάς έχουν φέρει σ’ αυτή την κατάσταση. Με δυσκολία
κάνω τις δουλειές στο σπίτι, ό,τι μπορώ δηλαδή. Ο σύζυγος δεν μπορεί να
βοηθήσει. Βγαίνει όμως από το σπίτι κάθε απόγευμα και πηγαίνει να βρει τους
φίλους του στη γειτονιά – πάλι καλά!», λέει η κ. Στέλλα, 74 ετών, σύζυγος του
κ. Αλέκου Λαμπρινίδη, 83 ετών.

Οι ηλικιωμένοι Έλληνες με χαμηλό εισόδημα έχουν κατά 11,5% περισσότερα
προβλήματα υγείας σε σχέση με εκείνους που βρίσκονται σε καλύτερη οικονομική
κατάσταση. Σε ποσοστό 15% μεγαλύτερο οι ηλικιωμένοι με χαμηλό μορφωτικό
επίπεδο (απόφοιτοι της υποχρεωτικής εκπαίδευσης) αναφέρουν πως έχουν μειώσει
τις καθημερινές δραστηριότητές τους μέσα ή έξω από το σπίτι λόγω ασθενείας –
σωματικής ή ψυχικής. Στην ερώτηση αν πάσχουν από χρόνια σωματική ή ψυχική
αναπηρία που δυσχεραίνει τόσο την κίνησή τους όσο και την απόδοσή τους, η
διαφορά ανάμεσα σε εκείνους που έχουν υψηλό και σε εκείνους που έχουν χαμηλό
εισόδημα φθάνει το 16%, με τους φτωχότερους να είναι στη δυσμενέστερη θέση.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, τα υψηλότερα ποσοστά νοσηρότητας
εμφανίζονται αποκλειστικά στους ηλικιωμένους που βρίσκονται σε πιο μειονεκτική
θέση (οικονομική και κοινωνική).

Δυσχεραίνει τη ζωή και το χαμηλό μορφωτικό επίπεδο

Τα αποτελέσματα της έρευνας είναι εξίσου αποκαλυπτικά και για τις
Ελληνίδες άνω των 60 ετών, με τη διαφορά όμως πως τα στοιχεία αφορούν μόνο την
οικονομική τους κατάσταση και όχι το μορφωτικό τους επίπεδο: από το δείγμα που
συμμετείχε στην έρευνα μόλις το 3% έχει πτυχίο Πανεπιστημίου ή ανώτερης σχολής
(το αντίστοιχο ποσοστό για τους άνδρες ξεπερνά το 11%). Το χαμηλό ποσοστό
ανώτερης εκπαίδευσης στις γυναίκες αποτελεί από μόνο του σημαντικό στοιχείο
που καταδεικνύει έντονες κοινωνικές ανισότητες, οι οποίες γίνονται εντονότερες
στις μεγαλύτερες ηλικίες. Όπως τονίζει η κοινωνιολόγος κ. Αφροδίτη Τεπέρογλου,
«από έρευνες που έχουν διεξαχθεί από το EKKE (Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών
Ερευνών) έχει διαπιστωθεί ότι το χαμηλό μορφωτικό επίπεδο των γυναικών
δυσχεραίνει τη ζωή τους και τις οδηγεί σε κοινωνικό αποκλεισμό».

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, οι πλουσιότερες ηλικιωμένες Ελληνίδες
δηλώνουν σε ποσοστό 21,3% λιγότερα προβλήματα υγείας σε σχέση με εκείνες που
έχουν χαμηλά εισοδήματα. Επιπλέον, οι ηλικιωμένες με χαμηλό εισόδημα αναφέρουν
πως έχουν μειώσει τις καθημερινές τους δραστηριότητας λόγω ασθενείας κατά
10,3% περισσότερο. Αναφορικά με τα ποσοστά των ηλικιωμένων Ελληνίδων που
πάσχουν από χρόνιες αναπηρίες, η ψαλίδα μεταξύ πλουσίων και φτωχών φτάνει το 13,8%.