Πρόσωπα H ισχύς εν τη ενώσει

H νοτιοαμερικανική αρμονία που έχει επιτευχθεί τελευταία φτάνει και στον
ΟΗΕ: η Βραζιλία και η Αργεντινή συγκροτούν μια άνευ προηγουμένου συμμαχία με
στόχο να μοιραστούν – με την ευρεία έννοια, βέβαια – μία έδρα στο Συμβούλιο
Ασφαλείας.

H συμμαχία. Ο Λούις Ινάσιο «Λούλα» ντα Σίλβα (δεξιά) με τον Νέστορ Κίρσνερ

Πρωτεργάτες αυτής της συμμαχίας οι δύο χαρισματικοί πρόεδροι. Οι δύο
μεγαλύτερες χώρες της νότιας Αμερικής έχουν ανακοινώσει μια ευρύτατη
συνεργασία στην εξωτερική πολιτική, που μπορεί να οδηγήσει σε κοινές θέσεις
και αποφάσεις στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών. Πρώτη εκδήλωση αυτής της
συνεργασίας θα είναι η συμμετοχή ενός εκπροσώπου της Αργεντινής στις εργασίες
του Συμβουλίου Ασφαλείας, μέλος του οποίου θα είναι για τα δύο επόμενα χρόνια
η Βραζιλία του προέδρου Λούλα. Στη συνέχεια, όταν θα έλθει η σειρά της
Αργεντινής, θα κάνει το ίδιο ένας εκπρόσωπος της Βραζιλίας.

H συνεργασία αυτή είναι προϊόν διαδοχικών συναντήσεων των δύο προέδρων, του
Λούλα και του Νέστορ Κίρσνερ, και ανακοινώθηκε επισήμως την περασμένη Τετάρτη.
Οι δύο πρωτεύουσες μίλησαν για “ιστορική” συμφωνία, που αποτελεί ένα πρώτο
βήμα για μια κοινή διπλωματική δράση. Ορισμένοι ξένοι παρατηρητές, ιδίως στην
Αργεντινή, εκφράζουν τις αμφιβολίες τους. Οι δύο χώρες δεν έχουν δεσμευτεί να
ψηφίζουν μαζί σε όλες τις περιπτώσεις ούτε είναι δυνατόν να ληφθεί
προκαταβολικά μια τέτοια απόφαση. Παρά ταύτα, η συνεργασία των δύο χωρών
αποτελεί ένα μοντέλο που κινεί το ενδιαφέρον, καθώς στοχεύει στην υπέρβαση
παλαιών εντάσεων, τόσο στο διπλωματικό όσο και στο οικονομικό πεδίο.

H σχεδόν ταυτόχρονη εκλογή δύο χαρισματικών ηγετών όπως ο Κίρσνερ και ο Λούλα
οδήγησε στη ριζική αναθεώρηση των σχέσεων των δύο χωρών, που τα τελευταία
χρόνια ήταν αρκετά τεταμένες. Και οι δύο ηγέτες εξελέγησαν στη βάση ενός
προγράμματος περιφερειακής υπερηφάνειας: όχι αυτόματη ευθυγράμμιση με τις ΗΠΑ,
μεγαλύτερο βάρος στις εμπορικές σχέσεις και αναθέρμανση της Mercosur, της
οικονομικής ένωσης που τον τελευταίο καιρό παρέπαιε.

Τα αποτελέσματα είναι ήδη εμφανή. Οι δύο χώρες κράτησαν ενιαία στάση στη
σύνοδο του Κανκούν, ενώ οι εμπορικές τους συναλλαγές αυξήθηκαν ύστερα από την
υποτίμηση του πέσο, που κατέστησε την ανταγωνιστικότητα της Αργεντινής ανάλογη
μ’ εκείνη της Βραζιλίας. Στη συνέχεια, το Μπουένος Άιρες εγκατέλειψε την
πολιτική πλήρους ταύτισης με την Ουάσινγκτον, την οποία ακολουθούσε ο Κάρλος
Μένεμ, και ευθυγραμμίστηκε με την Μπραζίλια.

Αντίθετα με τις προβλέψεις, ο άνθρωπος που όρθωσε το ανάστημά του απέναντι
στους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς για το θέμα του εξωτερικού
χρέους δεν ήταν ο σοσιαλιστής Λούλα, αλλά ο μετριοπαθής περονιστής Κίρσνερ. Ο
τελευταίος αρνήθηκε και την πρόταση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου να
ακολουθήσει μια πολιτική λιτότητας ώστε να επιταχυνθεί η διευθέτηση παλαιών
εκκρεμοτήτων. Τα αποτελέσματα αυτής της πολιτικής είναι εμφανή στην κοινή
γνώμη, όπου η δημοτικότητα του Κίρσνερ φτάνει το 90%.