ΣE ΠPΩTO ENIKO «Kαλά» και «κακά» θύματα…

Σκηνή πρώτη. Μια εγκυμονούσα σέρνει ένα καρότσι σούπερ μάρκετ. Δίπλα της
απλωμένα πλεκτά γυναικεία γιλέκα (ροζ χρώματος) με εξωτερικές θήκες, σαν αυτά
που φορούν οι Παλαιστίνιες στις επιθέσεις αυτοκτονίας. Στη δεύτερη σκηνή ένα
ανατιναγμένο σούπερ μάρκετ. Ράφια, προϊόντα και ανθρώπινα μέλη έχουν γίνει
ένα. Για την εγκατάστασή του, που παρουσιάστηκε στην Αθήνα, ο καλλιτέχνης
εμπνεύστηκε από μια 18χρονη Παλαιστίνια, που έκανε επίθεση αυτοκτονίας τον
περασμένο Μάρτιο σε σούπερ μάρκετ του Ισραήλ.

Σε συνέντευξή του ο καλλιτέχνης είχε χαρακτηρίσει «το πείραμα του Ισραήλ
αποτυχημένο», ενώ δεν παρέλειψε να δηλώσει πως οι γυναίκες νιώθουν οικειότητα
και πληρότητα στο σούπερ μάρκετ (!), πως το σούπερ μάρκετ είναι γυναικείος
χώρος (!) και αν οι Παλαιστίνιες καμικάζι επιλέγουν να ανατιναχθούν εκεί, ίσως
να νιώθουν πως μεγεθύνουν την υπόσταση και την πράξη τους (!).

Πολιτική παρέμβαση; Άγνοια; Δικαιολόγηση του τρόμου; Συγγνώμη που δεν κατανοώ,
αλλά θεωρώ την παρέμβαση προσβλητική και για τους θύτες και για τα θύματα.

Οι «καλοί» και οι «κακοί» ήταν πάντα μια απ’ τις αγαπημένες κατασκευές της
Ιστορίας. Στην αιματοχυσία των Βαλκανίων, οι Βόσνιοι και οι Αλβανοί βρίσκονταν
στην κορυφή της πυραμίδας των θυμάτων. Όταν οι Σέρβοι γίνονταν θύματα, ήταν οι
«κακοί», αυτοί που έφταιγαν για ό,τι είχε γίνει και ίσως τους άξιζε να
πεθάνουν!

H 11η Σεπτεμβρίου άλλαξε τους όρους. «Στον εικοστό αιώνα, για να κερδίσεις τη
θανατική σου καταδίκη, αρκούσε να είσαι Αρμένιος, Εβραίος ή Τούτσι. Την 11η
Σεπτεμβρίου αρκούσε να είσαι Αμερικανός», γράφει η Σαμάνθα Πάουερ στο «Α
Problem from Hell. America and the Age of Genocide» (New York, Basic Books,
2002). Μετά την 11η Σεπτεμβρίου, ίσως εκτός από Αμερικανός αρκεί και πάλι να
είσαι Εβραίος…