Θύμα δικαστικής πλάνης η Mάτα Xάρι

Μάτα Χάρι. Την εκτέλεσαν για προδοσία

H Μάτα Χάρι, η ημίγυμνη καλλιτέχνις που εκτελέστηκε από τους Γάλλους ως
κατάσκοπος των Γερμανών στον A’ Παγκόσμιο Πόλεμο, είχε πέσει θύμα δικαστικής
πλάνης. Το υποστηρίζει ο δισέγγονος του Γάλλου δικαστή που την είχε στείλει
στο εκτελεστικό απόσπασμα.

Ο ιστορικός Φιλίπ Κολάς λέει ότι η Μάργκρετ Γκέρτρουντ Τσέλε, που έγινε
διάσημη με το καλλιτεχνικό ψευδώνυμο Μάτα Χάρι, ήταν και πράκτορας των Γάλλων.
Ο ιστορικός έχει γράψει το σενάριο μιας τηλεοπτικής ταινίας, στην οποία η Μάτα
Χάρι παρουσιάζεται ως αφελής και ευάλωτη γυναίκα η οποία χειραγωγείται από τις
ανελέητες γαλλικές αρχές, που ενσαρκώνονται στο πρόσωπο του δικαστή Πιερ
Μπουσαρντόν. Τον ρόλο της χορεύτριας που έγινε κατάσκοπος παίζει η Μαρούσκα
Ντέτμερς, Ολλανδή ηθοποιός που γεννήθηκε 50 χιλιόμετρα από το Λεουβάρντεν, την
πόλη όπου έζησε τα παιδικά της χρόνια η Μάτα Χάρι.

Ο δισέγγονος

H πρεμιέρα της ταινίας το Σάββατο συνέπεσε με την έκδοση σχετικού βιβλίου του
Κολάς, του δισέγγονου του Γάλλου δικαστή. Ο ιστορικός υποστηρίζει ότι οι
γαλλικές μυστικές υπηρεσίες χρειάζονταν έναν αντιπερισπασμό για να αποσπάσουν
την προσοχή από τις αποτυχίες των τριών πρώτων ετών του πολέμου. Οι Γερμανοί
είχαν διεισδύσει στις τάξεις τους και οι Γάλλοι ήταν ανίκανοι να συλλέξουν
αξιόλογες πληροφορίες. Έτσι συνέλαβαν τη Μάτα Χάρι, την κατηγόρησαν για
προδοσία και την εκτέλεσαν ύστερα από δίκη που έγινε κεκλεισμένων των θυρών. Ο
λοχαγός Ζορζ Λαντού της γαλλικής αντικατασκοπίας απέκρυψε στοιχεία από τον
δικαστή, λέει ο Κολάς. Παρέλειψε να πει ότι μολονότι η χορεύτρια είχε δεχτεί
να κάνει κατασκοπεία για λογαριασμό των Γερμανών στις αρχές του πολέμου, είχε
περάσει στην άλλη όχθη το 1917 και έδινε πληροφορίες στους Γάλλους.

Οι δικηγόροι της Μάτα Χάρι είχαν πει στον δικαστή Μπουσαρντόν την αλήθεια,
αλλά εκείνος δεν την έλαβε υπόψη. Ένα από τα μυστήρια της υπόθεσης ήταν αυτή η
στάση του δικαστή. Ερευνώντας τα οικογενειακά αρχεία, ο Κολάς κατέληξε στο
συμπέρασμα ότι ο προπάππος του, που είχε πρόσφατα ανακαλύψει ότι η σύζυγός του
είχε εραστή, είχε στρέψει όλη την οργή του εναντίον της χορεύτριας, την οποία
θεωρούσε εξ ορισμού ελαφρών ηθών. Τώρα, ο δισέγγονος του δικαστή έρχεται να
αποκαταστήσει το θύμα του.

© The Times, 2003