BIM MEPTENΣ «Mε ενδιαφέρει η αντήχηση της μουσικής»

Αποφασισμένος για μουσικές κόντρες έρχεται αυτή τη φορά ο Βιμ Μέρτενς κοντά μας… Συνεπής, όπως πάντα, στα ραντεβού του με το ελληνικό κοινό

Είναι σαν να ακούς θορύβους, βροντές, εκρήξεις, σαν να τρέχουν πέτρες από το
βουνό σε τρελή κατολίσθηση. Είναι μόλις η μουσική του Βιμ Μέρτενς. Έχεις
παραισθήσεις, θα νομίσουν όλοι. Όλοι, εκτός από εκείνον. Ο Μέρτενς… έχει
αρχίσει πόλεμο. Λίγο πριν βουτήξει για τα καλά στην προετοιμασία τού
καινούργιου του άλμπουμ – με τίτλο ελληνικό – «Skopos».

«Σωστά. Πρόκειται για πόλεμο». Το λέει στα ελληνικά: «πο-λε-μος». «Αυτή τη
φορά θα παίξουμε μουσική με έναν πολύ ζωηρό τρόπο. Πιάνο, φωνή και σαξόφωνο.
Αλλά σε κόντρα. Θα γίνεται ένας αγώνας. Θέλω να οδηγήσω τα πράγματα σε ρήξη».
Ο Βιμ Μέρτενς, συνθέτης «εσωτερικών συγκρούσεων», ανταποκρίνεται στους καιρούς
στους οποίους ζει. Το πολεμικό κλίμα που δοκιμάσαμε όλοι τον έχει αγγίξει.
Διαφορετικά.

Αν ψάχνετε για συμβιβαστική πολιτική στη μουσική του Βιμ Μέρτενς, του μαέστρου
της «σιωπής», δεν θα τη βρείτε εδώ. Ακόμη και στην επιφάνεια υπήρχε ανέκαθεν
μόνο φαινομενική ηρεμία. Ο άνθρωπος που θα μπορούσε να επιπλήξει τον Φίλιπ
Γκλας και τον Μάικλ Νάιμαν ότι κάνουν θόρυβο μας αποκαλύπτει τα ενδιαφέροντά
του:

«Μου αρέσουν η ένταση και η δράση. Με απωθεί η ακινησία. Βλέπω την πρόκληση
στον τρόπο με τον οποίο κινείται η μουσική, η πίεση στα πλήκτρα, ο αέρας στα
πνευστά, το νερό στις χορδές. Τα στοιχεία της φύσης βρίσκουν απόλυτη αρμονία
στα μουσικά όργανα». Και μετά έρχεται η φωνή. «Το καθοριστικό στοιχείο, αυτό
που θα οδηγήσει την υπόθεση του έργου».

Τον βλέπεις, μετά, στη σκηνή. Σκυμμένος στο πιάνο. Αδιάφορος για την εντύπωση
που θα δώσει στο κοινό. Σχεδόν αόρατος… ένας μικροσκοπικός Βέλγος, κρυμμένος
μέσα στο άσπρο/μαύρο των πλήκτρων. Πάνω από μία δεκαετία τώρα, έρχεται τακτικά
στην Ελλάδα, σε διαφορετικούς χώρους, για τη συναυλία του. Από το Μέγαρο
Μουσικής εμφανίζεται στον Λυκαβηττό, από εκεί σε μια μικρή σκηνή. Και
συγκεντρώνει γύρω από τα μινιμαλιστικά του σχέδια μεγάλα ακροατήρια. Μέσα σε
αυτά και ένας πιστός ροκ πυρήνας. Αν δεν υπήρχαν οι Tuxedo Moon, μπορεί ο
Μέρτενς να ήταν ο πιο… ροκ του χώρου.

Στην άλλη άκρη της τηλεφωνικής σύνδεσης ο Μέρτενς και πάλι:

«Μη νομίζετε πως με ενδιαφέρει η μουσική ως μουσική μόνο. Για μένα η μουσική
είναι ένα όχημα. Με ενδιαφέρει περισσότερο η αντήχησή της. Είναι ένα πολιτικό
γεγονός. Θέλω να βλέπω τη μουσική μου σε ένα πλαίσιο, από χώρα σε χώρα, πώς
γίνεται αντιληπτή στην Ελλάδα, στην Ισπανία, αλλού. Όχι σαν κάτι αδιαπέραστο,
αλλά πάντα σαν κάτι σε συνάρτηση».

Και από εκεί, ο συνθέτης της μουσικής του Πίτερ Γκρίναγουεϊ (της «Κοιλιάς του
Αρχιτέκτονα») ανοίγει τα χαρτιά του για το επόμενο σχέδιο. «Θα στρέφεται γύρω
από τη σχέση μας με τους άλλους. Με τους μετανάστες, στην αλληλεπίδρασή μας,
στις γέφυρες που μας ενώνουν». Μια γέφυρα είναι η μουσική. H δράση μέσα από
αυτή και «ο ορίζοντας» ο «σκοπός», λέει ο Μέρτενς με τα μετρημένα αλλά
προσεκτικά ελληνικά του. Αυτός θα είναι ο τίτλος του επόμενου άλμπουμ του,
«Scopos»!

Στη συνέχεια, χαμηλώνει τη φωνή του, έτσι όπως κάνεις όταν εκμυστηρεύεσαι
κάτι. «Πρέπει να πω πως τελευταία νιώθω πως περνάω σε μια καινούργια φάση, σε
μια νέα κατεύθυνση στην πορεία μου στη μουσική. Αν το δει κάποιος από
απόσταση, ίσως “διαβάσει” μια πιο ανοιχτή, πιο σφαιρική ματιά από την πλευρά
μου στον κόσμο. Μεγάλο κομμάτι της διαδικασίας απορροφά ο τρόπος της
ερμηνείας». Λέει, μάλιστα, πως τον έχουν επηρεάσει ιδιαίτερα οι ελληνικές
τραγωδίες. Παρατηρεί τον ρόλο του χορού σε αυτές και δανείζεται στοιχεία.
Βλέπει καθετί σαν πρόκληση, κάτι που μπορεί να παίξει ρόλο στη μουσική του.

Άλλωστε, ο Βιμ Μέρτενς έκανε την είσοδό του στη μουσική σκηνή στην καρδιά της
δεκαετίας του ’80, τη στιγμή που το new wave μεταμορφωνόταν σε no-wave, που οι
στυλιστικές υπερβολές μετέφεραν πλήξη και αμηχανία και που εσωτερικές
διαδρομές άρχισαν να παρουσιάζουν ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ο Μέρτενς
εμφανίστηκε τότε δυναμικά.

Με μια ματιά…

Γεννήθηκε το 1953, στο Βέλγιο.

Σπούδασε Κοινωνιολογία, Πολιτικές Επιστήμες και Μουσικολογία.

Στα 28 του φτιάχνει το συγκρότημα Soft Verdict.

Η πρώτη του δουλειά, «For Amusement Only», το 1981. H επόμενη το «Vergessen»
(1982).

To «Struggle For Pleasure» τιμάται ιδιαίτερα από την κριτική.

Με το «Maximizing The Audience» (1985) εισάγει και φωνή στις συνθέσεις.

Ακολουθούν «Α man of no fortune and with a name to come», «After Virtue»,
«Strategie de la rupture».

Γράφει τη μουσική για την ταινία του Πίτερ Γκρίναγουεϊ «H κοιλιά του
Αρχιτέκτονα» και το «Father Damien» του Πολ Κοξ.

«Alle Dinghe»: 5 ώρες μουσική σε 7 CD, εμπνευσμένα από τη λαϊκή μουσική του
Βελγίου.

INFO

Ο Βιμ Μέρτενς εμφανίζεται αύριο, στον πολυχώρο «Ark» (Θέμιδος 18, στον Ρέντη).
Πληροφορίες τηλ. 210-3388.400. Είσοδος 30 ευρώ.