Λίγα τα χειροκροτήματα

Μετά τον Δημ. Κουφοντίνα, ο Αλ. Γιωτόπουλος απολογήθηκε κι αυτός μπροστά σε
ένα κατάμεστο ακροατήριο. Αλλά δεν ευτύχησε να ακούσει τα παρατεταμένα
χειροκροτήματα που είχε επιφυλάξει στον «Λουκά» μεγάλη μερίδα του ακροατηρίου.

Για τον «Λάμπρο» το κοινό ήταν πιο μετρημένο. Μόνον δέκα-δεκαπέντε άτομα, εκ
των «συμπαραστατών», έσπευσαν χθες να χειροκροτήσουν κι αυτό λίγο πριν από το
τέλος της διαδικασίας, όταν ο Γιωτόπουλος αποκάλεσε τον συνήγορο της πολιτικής
αγωγής Ηλ. Αναγνωστόπουλο «εκπρόσωπο των ΗΠΑ…».

H αντίδραση στα λιγοστά χειροκροτήματα ήρθε από τον Κώστα Μπακογιάννη, γιο του
δολοφονημένου Παύλου Μπακογιάννη, που μέχρι εκείνη τη στιγμή παρακολουθούσε
αμίλητος και σκυθρωπός την απολογία του «καθοδηγητή». «Αίσχος, αίσχος!…»
φώναξε, για να σπεύσουν να τον καθησυχάσουν ο γιος ενός άλλου θύματος της 17N,
του εκδότη Νικ. Μομφερράτου, αλλά και ο Μιχάλης Περατικός, πατέρας του
προτελευταίου θύματος της οργάνωσης, Κωστή Περατικού.

Ο… Σβαρτσενέγκερ

Ο συνήγορος Ηλ. Αναγνωστόπουλος, πάντως, δεν έχασε την ψυχραιμία του μπροστά
στους απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς του «Λάμπρου». Απεναντίας, επιστράτευσε το
χιούμορ του και απάντησε ότι «σε λίγο θα κατεβεί και υποψήφιος στις ΗΠΑ…».
Και ο Μιχ. Μαργαρίτης δεν το άφησε να περάσει έτσι: «Αν είστε υποψήφιος, θα
του την πάρετε του Σβαρτσενέγκερ!…», σχολίασε – με τον Αλ. Γιωτόπουλο να
κοιτάζει αμήχανος γιατί δεν έπαιρναν τους χαρακτηρισμούς του στα σοβαρά…

Μέρες Μαρτίου, όταν ξεκινούσε η δίκη, θύμιζε χθες ο ειδικά διαμορφωμένος χώρος
στις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού, με τα μέτρα ασφαλείας να είναι
υπερενισχυμένα και τον κόσμο να σχηματίζει ουρές έξω από το σωφρονιστικό
κατάστημα, αναζητώντας μια θέση στο ακροατήριο. Δεκάδες, ωστόσο, δεν τα
κατάφεραν, αφού οι 120 θέσεις που προβλέπονται για το κοινό συμπληρώθηκαν μέσα
σε λίγα λεπτά και ο πρόεδρος, όπως και οι αρχές ασφαλείας (ενθυμούμενοι και
τα… παρατράγουδα που είχαν σημειωθεί με την απολογία του Δημ. Κουφοντίνα,
στην πρεμιέρα των απολογιών), δεν επέτρεψαν την είσοδο σε… ορθίους.

– Φοβάται, τρέμει την αλήθεια… – Είσαστε απομεινάρι του παρελθόντος.

H απολογία του Γιωτόπουλου ξεκίνησε μέσα σε φορτισμένη ατμόσφαιρα, αφού
ο εισαγγελέας της έδρας Χρ. Λάμπρου (σκίτσο) αντέδρασε για τη χρήση
χειρογράφου και ζήτησε από το δικαστήριο να απαγορεύσει την απαγγελία
απολογίας… «Φοβάται, τρέμει την αλήθεια!… Γι΄ αυτό έφερε χειρόγραφο ο,
κατά τα άλλα, λαλίστατος Γιωτόπουλος…», φώναξε ο εισαγγελέας και ο «Λάμπρος»
αντέδρασε άμεσα: «Κι εσείς διαβάζετε από σημειώσεις… Είσαστε απομεινάρι μιας
Ελλάδας που πέρασε πριν από πολλά χρόνια!…», είπε σε υψηλούς τόνους στον
εισαγγελέα, ενώ στον χορό μπήκαν και οι συνήγοροι υπεράσπισής του, που
θεώρησαν «υβριστικές» τις εισαγγελικές παρατηρήσεις. Ο Χρ. Λάμπρου θύμισε στον
Γιωτόπουλο ότι ο ίδιος «δεν είναι κατηγορούμενος», ενώ προς υπεράσπιση του
εισαγγελικού λειτουργού έσπευσαν και συνήγοροι της πολιτικής αγωγής. Μπροστά
στον κίνδυνο η διαδικασία να πάρει φωτιά, ο πρόεδρος ακολούθησε τη γνωστή
συνταγή: Διέκοψε για πέντε λεπτά. Και όταν το δικαστήριο επανήλθε, ο
Γιωτόπουλος διάβασε την απολογία του…

«H Μαϊτέ δεν είναι εδώ…»

Είχε ταξιδέψει στην Πολωνία ο Αλ. Γιωτόπουλος; Είχε, το 1965, όπως είπε ο
ίδιος, αλλά ο πρόεδρος ήθελε και λεπτομέρειες… «E, τώρα, αφού ξέρετε…»,
απάντησε ο «Λάμπρος» με ένα πονηρό χαμόγελο, ωστόσο ο Μιχ. Μαργαρίτης δεν
κάμφθηκε και ζητούσε να μάθει περισσότερα για τη… σχέση με την Πολωνέζα.
«Ελάτε, δεν είναι εδώ η κυρία Μαϊτέ!.. Άλλωστε, άλλο οι πρώην, άλλο οι
επόμενες!…», είπε στον Αλ. Γιωτόπουλο, ο οποίος άλλαξε θέμα. Όσο για τη
Μαϊτέ Πινό, ήταν χθες στη δίκη, αλλά εκείνη τη δύσκολη στιγμή βρισκόταν εκτός
δικαστικής αίθουσας…

«H προκήρυξη ενός δειλού…»

H απολογία Γιωτόπουλου δεν έμεινε ασχολίαστη από το ακροατήριο, αλλά τα
σχόλια ήταν άμεσα συνδεμένα με την πλευρά του ακροατηρίου από την οποία
προέρχονταν. Ο ηθοποιός Νίκος Μπακογιάννης (αδελφός του Παύλου Μπακογιάννη),
θεωρούσε ότι ο Γιωτόπουλος «διάβασε την τελευταία του προκήρυξη…». «Έδωσε
μια γελοία παράσταση», σχολίασε. «Ο Γιωτόπουλος παρουσιάστηκε όπως ακριβώς
είναι: δειλός, προδότης και χαφιές… Όποιος ήταν στη δικαστική αίθουσα την
ώρα της απολογίας του αντιλήφθηκε ότι όλους τους υπολοίπους στο εδώλιο τούς
σκιαγράφησε μια χαρά…».

«Ήταν συγκροτημένος…»

Στον αντίποδα βρέθηκε ο σκηνοθέτης Βίκτωρ Αναγνωστόπουλος, φίλος του Αλ.
Γιωτόπουλου από τα χρόνια του Παρισιού: «H απολογία του Γιωτόπουλου – σχολίασε
– ήταν συγκροτημένη, στη βάση ότι ο άνθρωπος δεν δέχεται τις κατηγορίες. Αυτός
ο όρος “σκευωρία” μπορεί να φαίνεται παράξενος στον κόσμο, παρ’ όλα αυτά οι
μεγάλες πολιτικές δίκες πολλές φορές είχαν να κάνουν με “προκατασκευές”…».

Εικονογράφηση: Σπύρος Ορνεράκης