Έχουν και οι γιάπηδες τη στρατηγική τους

Επεισόδιο στην Μπάνχοφστρασε

Μπάνχοφστρασε Ζυρίχης, κοντά στην Παράντεπλατς, lunch hour. Ο Μπέρχτολντ
βρίσκεται με τους Financial Times παραμάσχαλα καθ’ οδόν για ένα
κλαμπ-σάντουιτς. Γλυκός καιρός, πολλές δουλειές κλείνονται στα όρθια.

Και τότε βλέπει τον Έκερτ σε απόσταση σαράντα μέτρων να προχωρεί προς το μέρος
του. Συνοδευόμενος από δύο κυρίους αγνώστου ταυτότητος. Πρέπει νά ‘πε μόλις
κάτι αστείο κι εκείνοι γελούν.

Αυτά για εισαγωγή.

Ο Μπέρχτολντ δεν αλλάζει ούτε βηματισμό ούτε κατεύθυνση. Απλώς προχωρά
κανονικά. Θα τους συναντήσει με δύο μέτρα απόσταση, κατά προσέγγιση. Να σταθεί
και να ανταλλάξει δύο κουβέντες μαζί τους; «Κι εσείς για να τσιμπήσετε κάτι
πηγαίνετε;». Ή: «E, πού και πού πρέπει να τρώμε κιόλας».

Άσ’ το καλύτερα. Μπορεί αυτοί οι δύο να ‘ναι γαλλόφωνοι. Και δε χρειάζεται να
κάνει βούκινο στον Έκερτ το πρόβλημά του με τα γαλλικά. «Το ξέρατε ότι ο
Μπέρχτολντ δε μιλά λέξη γαλλικά;». – «Τι; Με τέτοια θέση;».

Καλύτερα να συνεχίσει το δρόμο του με αποφασιστικότητα και να τους χαιρετήσει
από μακριά. «Καλή όρεξη!». Σαν κάποιος που έχει ραντεβού για φαγητό. Γεύμα
εργασίας.

Ο Μπέρχτολντ επιταχύνει λοιπόν το βήμα του. Μοναδικό κώλυμα: οι Financial
Times. Κάποιος που προχωρά στην Μπάνχοφστρασε σε lunch hour χωρίς
χαρτοφύλακα και με τους FT παραμάσχαλα, δεν πηγαίνει σε γεύμα εργασίας.
Επομένως έχει χρόνο. Θα μπορούσε να το θεωρήσει κανείς αγένεια αν δεν
σταματήσει μια στιγμή να ανταλλάξει δυο-τρεις κουβέντες με έναν συνάδελφο του
ίδιου κλάδου πηγαίνοντας για φαγητό μια τέτοια ωραία μέρα. Ο Μπέρχτολντ μπορεί
να αδιαφορεί για τη γνώμη του Έκερτ για το άτομό του, γιατί όμως να τον θίξει;
Δεν του έχει κάνει και τίποτα. Κι ίσως να κάνει χάρη στον Έκερτ, αν δεν τον
χαιρετήσει απλώς φευγαλέα περνώντας πλάι του. Ίσως οι δυο συνοδοί του να
εντυπωσιαστούν που κάποιος σαν τον Μπέρχτολντ τον αντιμετωπίζει με τόσο
σεβασμό. Ίσως να είναι πιθανοί πελάτες του Έκερτ. Ή σημαίνοντες προϊστάμενοι.
Ή δημοσιογράφοι. Ή άλλοι άνθρωποι που μπορούν να τον βλάψουν.

Ο Μπέρχτολντ επιβραδύνει τώρα το βήμα του. Βλέποντας και κάνοντας. Θα
χαιρετήσει και θα αποφασίσει επί τόπου ανάλογα με την αντίδραση του Έκερτ. Με
τον τρόπο που θα χαιρετήσει θα αφήσει να εννοηθεί ότι είναι ανοιχτός για μια
σύντομη κουβεντούλα, αλλά και ότι θα έδειχνε κατανόηση, αν ο Έκερτ δεν είχε
χρόνο.

Πέντε μέτρα ακόμη. Ο Μπέρχτολντ βάζει τους FT κάτω από το αριστερό του
μπράτσο και κοιτάζει προς την κατεύθυνση του Έκερτ. Εκείνος είναι αφοσιωμένος
στη συζήτηση με τους δύο αγνώστου ταυτότητος, τώρα όμως ρίχνει μια ματιά προς
την κατεύθυνση του Μπέρχτολντ.

Ο Μπέρχτολντ υψώνει το δεξί του χέρι και χαμογελά. Αλλά ο Έκερτ δεν τον βλέπει
και στρέφεται πάλι προς τους δύο άνδρες.

Τώρα έχουν φτάσει περίπου στο ίδιο ύψος. Πάλι μοιάζει ο Έκερτ να κοιτάζει προς
το μέρος του. Ο Μπέρχτολντ υψώνει το χέρι: «A, κι εσείς για να τσιμπήσετε κάτι
πηγαίνετε;».

Ο Έκερτ όμως είναι τόσο αφοσιωμένος στη συζήτησή του, που παραβλέπει το
χαιρετισμό του Μπέρχτολντ. Κι είναι ο μόνος σε όλη την Μπάνχοφστρασε. Όλοι οι
άλλοι βλέπουν πολύ καλά ότι ο χαιρετισμός του Μπέρχτολντ μένει χωρίς
ανταπόδοση. Όλοι οι υπόλοιποι έχουν την εντύπωση ότι πήγε δυο φορές να
φορτωθεί σε κάποιον χωρίς επιτυχία. Σαν κάποιος που έχει ανάγκη να υποκριθεί
ότι ξέρει κόσμο.

Ο Μπέρχτολντ αφήνει να πέσει το υψωμένο του χέρι και κάνει ότι στρώνει προς τα
πίσω τα μαλλιά του. Το επαναλαμβάνει αρκετές φορές για να δώσει την εντύπωση
ότι πρόκειται για παλιό τικ. Διατηρεί λίγο ακόμη το χαμόγελο στο πρόσωπό του
σαν να σκεφτόταν κάτι αστείο.

Προχωρά στην Μπάνχοφστρασε και παραβλέπει το χαιρετισμό του Χάγκμαν.

Μερικές πασχαλινές σκέψεις

«Περάσατε καλά το Πάσχα;».

«Βέβαια, πολύ καλά, ευχαριστώ, κι εσείς;».

«Επίσης, πολύ καλά, βέβαια».

«Φύγατε;».

«Όχι, προς Θεού, χαλαρά στο σπίτι. Κι εσείς;».

«Κι εμείς επίσης, δεν τρελάθηκα. Στρες έχω κι εδώ».

«Πράγματι. Είδατε τα ρεπορτάζ; Τι σόι άνθρωποι είναι αυτοί που βάζουν τον
εαυτό τους σε αυτή τη διαδικασία;».

«Αυτοί δεν έχουν στρες στη δουλειά τους».

«Λέτε, ε;».

«Πάρτε εμάς για παράδειγμα. Γιατί να περάσουμε τις λιγοστές ελεύθερες μέρες
μας διασχίζοντας το Γκότχαρντ* με βήμα σημειωτόν και με τα παιδιά να
γκρινιάζουν μες στ’ αμάξι;».

«Ή να προσπαθούμε επί ώρες να διασκεδάσουμε τα παιδιά στην αίθουσα αναχωρήσεων
της Πάλμα ντε Μαγιόρκα με κρύες πατάτες τηγανητές και ζεσταμένα παγωτά ανάμεσα
σε μεθυσμένους απ’ το Μπέρμινγχαμ και το Λεβερκούζεν;».

«Σας λέω: Αυτοί οι άνθρωποι δεν έχουν στρες στη δουλειά τους, αλλιώς θα έμεναν
σπίτι τους και θα έβαφαν αυγά».

«Ο κανακάρης μου έβαψε ένα αυγό μαύρο. Μας βγήκε το λάδι μέχρι να το βρούμε
στον κήπο**! Έξυπνη ιδέα. Μαύρο…, κι είναι μόνο τεσσάρων».

«H μικρή, η δική μας, αφού έφαγε το σοκολατένιο λαγό, έβαλε τα κλάματα. “Γιατί
κλαις; ” τη ρώτησα. “Το καημένο το λαγουδάκι”, απάντησε. Αλλά το ‘φαγε παρ’
όλ’ αυτά».

«Κάτι τέτοιες μέρες καταλαβαίνεις πόσο λίγο ξέρεις τα ίδια σου τα παιδιά».

«Περνάμε πολύ λίγο χρόνο στα σπίτια μας».

«Απ’ τη μια μέρα στην άλλη έχουν μεγαλώσει».

«Κι η σημαντικότερη ηλικία είναι μεταξύ τεσσάρων και δώδεκα».

«Και τη θυσιάζουμε για τη δουλειά».

«Τέτοιοι ηλίθιοι είμαστε».

«Ναι, αλλά κι η ηλικία μεταξύ 30 και 40 είναι σημαντική επαγγελματικά».

«Αν δεν πιάσεις τότε την καλή, μετά ξέχνα το».

«Ειδικά τώρα».

«Θα τύχει βέβαια και να καθυστερήσεις καμιά φορά, δεν μπορείς να είσαι στο
γραφείο με το ρολόι στο χέρι».

«Έχω φτάσει στις εξήντα ώρες γεμάτες. Κι εσεις το ίδιο;».

«Τουλάχιστον».

«Εννοώ κατά μέσο όρο».

«Κατά μέσο όρο, έτσι κι αλλιώς».

«Φυσικά η οικογένεια υποφέρει».

«Οπωσδήποτε».

«Προσπαθώ να είμαι σπίτι πριν πάνε στο κρεβάτι, τουλάχιστον κάθε δεύτερο
βράδυ».

«Εμένα μου είναι δύσκολο. Τεσσάρων και έξι. Τουλάχιστον όμως τα
Σαββατοκύριακα. Δηλαδή τις Κυριακές. Αλλά αυτό δε φτάνει φυσικά».

«’Όλα αυτά τα κάνουμε όμως για την οικογένεια. Και για την οικογένεια, και
λόγω της οικογένειας».

«Αυτή είναι η ειρωνεία. Για χάρη τους τούς παραμελούμε».

«Μερικές φορές αναρωτιέσαι».

«Ειδικά μετά τις γιορτές του Πάσχα στο σπίτι».

«Έτσι όπως κάθεσαι με τη γυναίκα και τα παιδιά στο τραπέζι της κουζίνας και
τυλίγεις με το νήμα φυλλαράκια και κρεμμυδόφλουδες γύρω απ’ τα αυγά,
αναρωτιέσαι μήπως υπάρχουν στη ζωή σημαντικότερα πράγματα απ’ την καριέρα».

«Αχ, φτιάχνετε και με φυλλαράκια; Εγώ δεν έχω υπομονή, η γυναίκα μου όμως
φτιάχνει αληθινά αριστουργήματα».

Χούνολντ, μάνατζερ και οικογενειάρχης

Κι ο Χούνολντ μπορεί να κατεβάσει τους διακόπτες και να υπάρχει μόνο για την
οικογένεια. Κατά κανόνα τέλη Ιουλίου. Αφήνει την εταιρεία και πηγαίνει
καλοκαιρινές διακοπές. Όχι βέβαια τέσσερις εβδομάδες όπως η Λίντα και τα
παιδιά, σίγουρα πάντως δέκα μέρες. Το θέμα δεν είναι η διάρκεια· η ένταση
είναι που μετράει. Και στο ζήτημα της έντασης είναι καλός ο Χούνολντ.

Έτσι καταφτάνει στα μέσα περίπου της δεύτερης εβδομάδας και μ’ αυτόν τον τρόπο
αποφεύγει τις απεχθείς πρώτες μέρες. Κατά την άφιξή του οι δείκτες προστασίας
έχουν ήδη πέσει στο δέκα κι η Ανίνα (7 ετών) κι ο Τέρυ (9 ετών) ξέρουν πού
έχει την καλύτερη πίτσα και πώς να ζητάνε «ένα Μάγκνουμ με τριμμένο αμύγδαλο»
στην τοπική γλώσσα. H Λίντα είναι αρκετά μαυρισμένη για την καινούργια
γκαρνταρόμπα των διακοπών και κινείται με την ανέμελη αδιαφορία μιας
εξαντλημένης μητέρας δύο μικρών παιδιών μετά από δέκα μέρες μάχης με την
υπέρυθρη ακτινοβολία, τις μέδουσες, τη ζέστη και τις διαφορετικές αντιλήψεις
σε κάθε σχεδόν τομέα της καθημερινότητας. Όταν καταφθάνει ο Χούνολντ, η
οικογένεια είναι έτοιμη να τον δεχτεί.

Το πρώτο βράδυ μετά την άφιξή του το αφιερώνει στη Λίντα. Μόλις βάλει
τα παιδιά στο κρεβάτι, έχει την αμέριστη προσοχή του. Τότε μπορεί επιτέλους να
του πει όλα όσα τα καθήκοντα του μάνατζερ (και σε τελική ανάλυση τα καθήκοντα
του κουβαλητή) δεν του αφήνουν συνήθως χρόνο να ακούσει. Είναι η στιγμή όπου
εκείνος την ακούει με προσοχή, όπου θέλει να μάθει τα πάντα για τις
μικρές έγνοιες και τα μικροεπεισόδια της καθημερινότητας μιας μητέρας δυο
παιδιών και συζύγου ενός executive vice president της ελβετικής θυγατρικής
ενός επώνυμου διεθνούς προϊόντος. Αν δεν πάει πολύ αργά ή δεν οδηγήσει σε
διαφωνία κάποια από τις πρακτικές συμβουλές του για το νοικοκυριό και την
ανατροφή των παιδιών, η σχέση τους εντατικοποιείται μετά την κατάκλιση και
πέραν του καθαρά πνευματικού.

H επόμενη μέρα ανήκει σε ολόκληρη την οικογένεια. Ξεκινά με κοινό
πρωινό. Να καθίσει, να ασχοληθεί με τα παιδιά. «Πώς γράφεται η μέδουσα,
Ανίνα;». – «Τέρυ, πώς λέγεται η χώρα στην οποία βρισκόμαστε, και ποια η
πρωτεύουσά της;». Τα παιδιά έχουν άλλωστε τόσο μεγάλη δίψα για μάθηση.

Το πρόγραμμα της πρώτης μέρας δεν προβλέπει εξόρμηση στην παραλία. Κυρίως για
παιδαγωγικούς λόγους. Με αυτό το αντιλαϊκό μέτρο ο Χούνολντ θέλει να
αποκαταστήσει εκ νέου την εξουσία του· τα παιδιά χρειάζονται καθοδήγηση,
θέλουν κάποιον να τους λέει πότε το παρακάνουν. Φυσικά υπό κανονικές συνθήκες
αυτός ο κάποιος είναι η Λίντα, μπορεί όμως μια μητέρα να αντικαταστήσει
μακροπρόθεσμα τον πατέρα; Μια μέρα χωρίς τον αντιπερισπασμό της παραλίας θα
επιτείνει την αίσθηση της συνύπαρξης. Και την προσωπική επαφή κατά την πρώτη
μέρα της απουσίας του από την εταιρεία.

Ο Χούνολντ ασχολείται λοιπόν ασύστολα με τα παιδιά του. Τι μικρά
ανθρωπάκια είναι αυτά που έχει να καθοδηγήσει και να φροντίσει, τα οποία
προσβλέπουν σ’ αυτόν, τον εμπιστεύονται. Ποια από τα
χαρακτηριστικά του, από τα ταλέντα του, ποιες από τις κινήσεις του, από τις
ιδιότητες του χαρακτήρα του θα ανακαλύψει πάλι σ’ εκείνα; Πώς μπορεί να
τους εγείρει το ενδιαφέρον, να τα παρακινήσει, να τα
προάγει;

Προσπαθεί να τα εξοικειώσει με τη γλώσσα του τόπου διακοπών τους, γιατί τα
παιδιά μαθαίνουν τόσο εύκολα τις γλώσσες. Αγωνίζεται να τα κάνει να
υπερνικήσουν την αηδία τους για το ψάρι, γιατι τα παιδιά χρειάζονται φώσφορο
και μαγνήσιο. Τους εξηγεί λεπτομερώς τις δραστηριότητές του ως executive vice
president, γιατί τα παιδιά θέλουν να ξέρουν: Τι άνθρωπος είναι ο μπαμπάς μου;
Τι κάνει όταν φεύγει νωρίς το πρωί και γυρίζει αργά το βράδυ;

Μετά την πρώτη κοινή ημέρα διακοπών ρωτάει η Ανίνα την μητέρα της πριν
κοιμηθεί: «Πόσες φορές θα πάμε για ύπνο μέχρι ο μπαμπάς να πρέπει πάλι να
δουλέψει;».

«Οκτώ φορές», απαντά η Λίντα Χούνολντ χωρίς να χρειαστεί να κάνει το
λογαριασμό.

——————

* Τούνελ που ενώνει την Ελβετία με την Ιταλία (Σ.τ.M.)

** Στις γερμανόφωνες χώρες συνηθίζεται το Πάσχα να κρύβουν αυγά σε
διάφορα σημεία του κήπου και μετά ολόκληρη η οικογένεια να τα αναζητά και να
ανταλλάσσει δώρα (Σ.τ.M.).

INFO

Μάρτιν Ζούτερ, «Business Class», θα κυκλοφορήσει από τις Εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Έφη Φαλίδα