Aυτοδύναμη κυβέρνηση με 41%

Σε μεικτό σύστημα εκλογής των βουλευτών φαίνεται να καταλήγει η κυβέρνηση.
Μεικτό θα είναι και το εκλογικό σύστημα. Θα συνδυάζει απλή αναλογική σε ένα
επίπεδο, και ενισχυμένη σε ένα δεύτερο επίπεδο.

Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν στο γεύμα εργασίας που θα έχει ο
Πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης με τα μέλη της διευρυμένης Κυβερνητικής Επιτροπής
(θα μετάσχουν ακόμη οι Απ. Κακλαμάνης, E. Βενιζέλος, Μιχ. Χρυσοχοΐδης), την
προσεχή Πέμπτη, στο Μέγαρο Μαξίμου. Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες που
διέρρευσαν, η κυβερνητική πρόταση για τον εκλογικό νόμο θα περιλαμβάνει την
εκλογή βουλευτών δύο ταχυτήτων. Συγκεκριμένα, θα εκλέγονται βουλευτές στην
περιφέρεια (η χώρα είναι χωρισμένη σήμερα σε 13 διοικητικές περιφέρειες, αλλά
ενδέχεται να μειωθούν σε 9), αλλά θα εκλέγονται βουλευτές και στον νομό.
Έναντι του Συντάγματος και του νόμου, οι βουλευτές θα θεωρούνται ισοδύναμοι,
παρ’ ότι ο τρόπος εκλογής τους θα είναι διαφορετικός.

Κατά τις ίδιες πηγές η κυβέρνηση δεν έχει καταλήξει ακόμη αν οι βουλευτές που
θα εκλέγονται στη (διοικητική) περιφέρεια θα αναδεικνύονται από λίστα ή θα
εκλέγονται και αυτοί με σταυρό προτίμησης, όπως θα συμβαίνει με τους
συναδέλφους τους στις (ταυτισμένες με τον νομό) εκλογικές περιφέρειες. Το πιο
πιθανό είναι να ισχύσει και στα δύο επίπεδα ο σταυρός προτίμησης. Αυτό θα
αποτρέψει την πιθανότητα ένας ψηφοφόρος να ψηφίζει το κόμμα του στην
περιφέρεια και υποψήφιο άλλου κόμματος στον νομό – ενδεχόμενο που ενδιαφέρει
άμεσα τα δύο κόμματα εξουσίας, αφού θα λειτουργήσει αποτρεπτικά για διαρροές
προς μικρότερα κόμματα.

Με δικαίωμα επιλογής. Ένα μεγάλο ζήτημα στο οποίο η κυβέρνηση δεν έχει
καταλήξει σε οριστική απόφαση είναι πόσοι βουλευτές – εκ των 300 που είναι οι
θέσεις στην ελληνική Βουλή – θα αναδεικνύονται από τις (διοικητικές)
περιφέρειες και πόσοι από τις εκλογικές περιφέρειες (νομούς). Μια πρόταση που
εξετάζεται σοβαρά είναι οι 200 βουλευτές να εκλέγονται από τις (διοικητικές)
περιφέρειες, και οι υπόλοιποι 100 από τις εκλογικές περιφέρειες-νομούς. Άλλη,
παρεμφερής πρόταση, που εξετάζεται είναι να αναδεικνύονται από τις
(διοικητικές) περιφέρειες 180 βουλευτές και οι υπόλοιποι 120 από τους νομούς.
Με τον τρόπο αυτό όμως δίνεται λύση – άνευ ουσιαστικών αντιδράσεων – στο μέγα
πολιτικό πρόβλημα της κατάτμησης των τεσσάρων μεγάλων εκλογικών περιφερειών
της χώρας (A’ και B’ Αθηνών, A’ Θεσσαλονίκης και υπόλοιπο Αττικής), για το
οποίο διατηρούν ισχυρές επιφυλάξεις πολλά κορυφαία στελέχη του ΠΑΣΟΚ και της
N.Δ. Πολύ περισσότερο διότι θα δοθεί στους σημερινούς βουλευτές η δυνατότητα
να επιλέξουν σε ποιο επίπεδο εκλογής επιθυμούν να θέσουν υποψηφιότητα: στη
(διοικητική) περιφέρεια ή στην εκλογική περιφέρεια (νομό)…

Μεικτό σύστημα. H κυβερνητική πρόταση για τον εκλογικό νόμο θα μεριμνά
για τη θέσπιση μεικτού εκλογικού συστήματος. Συγκεκριμένα, και πάντα με τις
ίδιες πηγές, στο επίπεδο της (διοικητικής) περιφέρειας η εκλογή θα γίνεται με
απλή αναλογική – ενδέχεται «άδολη και ανόθευτη». Στο επίπεδο της εκλογικής
περιφέρειας που ταυτίζεται με τον νομό όμως θα ισχύει ενισχυμένη αναλογική. Κι
αυτό, γιατί κατά την κυβέρνηση πρέπει να ληφθεί μέριμνα για τον σχηματισμό
αυτοδύναμης κυβέρνησης με ένα μίνιμουμ ποσοστό πλειοψηφίας. Όλα δείχνουν ότι
αυτό το ποσοστό θα είναι το 41%, και θα γίνει προσπάθεια ώστε να μη συναρτάται
η ανάδειξη αυτοδύναμης κυβέρνησης από το πόσο κοντά θα είναι το ποσοστό του
δεύτερου κόμματος. Πρόκειται ίσως για τη δυσκολότερη εξίσωση στην οποία
καλείται να δώσει λύση το «τρίο» που σχηματίζουν ο υπουργός K. Σκανδαλίδης και
οι συνεργάτες του Πρωθυπουργού Σωκρ. Κοσμίδης (γενικός γραμματέας του
Υπουργικού Συμβουλίου) και Γ. Παπαδημητρίου (νομικός σύμβουλος).

Για την Αριστερά. Για τα κόμματα της Αριστεράς η «προσφορά» της
κυβέρνησης για τη συμμετοχή στον διάλογο για το εκλογικό σύστημα θα είναι η
αύξηση του ποσοστού αντιπροσωπευτικότητας της ψήφου που πηγαίνει σ’ αυτά από
το 70%, που είναι σήμερα, σε ένα ποσοστό που θα είναι κοντά στο 80%. Εκείνο
που δεν πρόκειται να αλλάξει είναι το πλαφόν για την είσοδο ενός μικρού
κόμματος στη Βουλή: για λόγους όχι μόνο πολιτικούς, αλλά και άλλους, το
ποσοστό θα διατηρηθεί στο 3%…

Ωστόσο, κατά τις πηγές που προαναφέρθηκαν, η κυβέρνηση «δεν έχει αυταπάτες»
για τον διάλογο περί τον εκλογικό νόμο. Εκτιμούν ότι δύσκολα τα κόμματα της
προοδευτικής αντιπολίτευσης θα προσέλθουν στον διάλογο – για τη Νέα
Δημοκρατία, ούτε λόγος. Απλώς η κυβέρνηση θεωρώντας ότι η υπόθεση του
εκλογικού νόμου είναι μια θαυμάσια ευκαιρία να στριμώξει τη Νέα Δημοκρατία
πρωτίστως, και τα κόμματα της Αριστεράς δευτερευόντως, θα παίξει γερά το χαρτί
της αλλαγής του εκλογικού νόμου. Στόχος της είναι να δείξει στην κοινωνία ότι
οι διακηρύξεις της N.Δ. για τη διαφάνεια και την εξυγίανση του πολιτικού
συστήματος είναι κενές περιεχομένου, και πως όλα όσα τονίζει γι’ αυτά είναι
στο πλαίσιο της τυφλής αντιπολίτευσης που διεξάγει…