Γύρισαν από την Kόλαση

Ναυτική βάση Γκουαντάναμο, 18 μήνες αργότερα. «Ήταν αυτοκτονική η απελπισία
που νιώθαμε» δηλώνουν ορισμένοι από τους περίπου 680 Αφγανούς και Πακιστανούς,
που χωρίς να τους απαγγελθούν κατηγορίες, κρατούνταν ατέλειωτους μήνες, μετά
τον πόλεμο του Αφγανιστάν, από τον Αμερικανικό στρατό στη ναυτική βάση του
Γκουαντάναμο στην Κούβα.

«Εγώ προσπαθούσα να σκοτωθώ», δήλωσε ο Πακιστανός Σα Μοχάμεντ. «Το Ισλάμ είναι εναντίον της αυτοκτονίας, αλλά ήταν πολύ δύσκολο να ζεις εκεί»

Από όσα λένε κάποιοι από τους 32 Αφγανούς και 3 Πακιστανούς που είναι τώρα
ελεύθεροι, αυτό που οδήγησε ορισμένους από αυτούς σε απόπειρες αυτοκτονίας
ήταν η αβεβαιότητα για τη τύχη τους, σε συνδυασμό με τον εγκλεισμό τους σε
μικρά κελιά 5 τετραγωνικών μέτρων. Ένας Πακιστανός είπε ότι είχε προσπαθήσει
να αυτοκτονήσει 4 φορές. Ένας άλλος πρώην αιχμάλωτος, που πέρασε 14 μήνες στη
βάση, περιέγραψε την αβεβαιότητα και τον φόβο που ένιωθαν οι φυλακισμένοι.

«Ορισμένοι έλεγαν ότι αυτή είναι μια φυλακή για… 150 χρόνια» δήλωσε ο
Σουλεϊμάν Σα, ένας πρώην πολεμιστής των Ταλιμπάν από το Κανταχάρ, στους «New
York Times».

Τα κελιά είχαν ξύλινη οροφή και μεταλλικά κάγκελα αντί τοίχων. Έτσι ήταν
εκτεθειμένα στα στοιχεία της φύσης.

Τους φυλακισμένους έβγαζαν έξω οι Αμερικανοί δεσμοφύλακες μονάχα μία φορά την
εβδομάδα για ένα ντους διάρκειας ενός λεπτού. «Ύστερα από τεσσερισήμισι μήνες
διαμαρτυρηθήκαμε και κάποιοι έπαψαν να τρώνε, οπότε μας είπαν ότι μπορούσαμε
να κάνουμε ντους για πέντε λεπτά και να γυμναζόμαστε μία φορά την εβδομάδα για
δέκα λεπτά. Άσκηση σήμαινε να περπατάνε οι αιχμάλωτοι μέσα σε ένα κλουβί
μήκους δέκα μέτρων».

«Εγώ προσπαθούσα να σκοτωθώ» δήλωσε ο Σα Μοχάμεντ, ένας Πακιστανός που
αιχμαλωτίστηκε στο Βόρειο Αφγανιστάν τον Νοέμβριο του 2001, παραδόθηκε σε
Αμερικανούς στρατιώτες και μεταφέρθηκε στη ναυτική βάση τον Ιανουάριο του
2002. «Επιχείρησα να σκοτωθώ τέσσερις φορές επειδή ήμουν αηδιασμένος με τη ζωή
μου». «Το Ισλάμ είναι εναντίον της αυτοκτονίας» συνέχισε, «αλλά ήταν πολύ
δύσκολο να ζεις εκεί. Πολλοί άνθρωποι το επιχείρησαν. Μου συμπεριφέρονταν σαν
να ήμουν ένοχος, ενώ ήμουν αθώος».

Τα στοιχεία επιβεβαιώνουν όσα λένε οι πρώην φυλακισμένοι. Μέσα στους 18 μήνες
από τότε που εστάλησαν οι πρώτοι κρατούμενοι στο στρατόπεδο, υπήρξαν 28
απόπειρες αυτοκτονίας – οι περισσότερες εκ των οποίων έγιναν φέτος, όπως
αποκαλύπτει ο λοχαγός Γουόρεν Νίρι εκπρόσωπος του στρατοπέδου. Από τους
επίδοξους αυτόχειρες ωστόσο, κανένας δεν τα κατάφερε – μόνο ένας υπέστη σοβαρή
βλάβη εγκεφάλου, σύμφωνα με τον δικηγόρο του.

Από τον Ιανουάριο του 2002 τουλάχιστον 32 Αφγανοί και 3 Πακιστανοί έχουν
απελευθερωθεί. Πέντε Σαουδάραβες πρόσφατα παραδόθηκαν στις σαουδαραβικές αρχές
από τους Αμερικανούς. Ο Γιάσερ Εσάμ Χαμντί, ένας Σαουδάραβας που γεννήθηκε
στην Αμερική, μετακινήθηκε από το στρατόπεδο σε μια στρατιωτική φυλακή στη
Βιρτζίνια, τον Απρίλιο του 2002. Ο Γ. Νίρι δήλωσε ότι 41 άνθρωποι έχουν
απελευθερωθεί, χωρίς ωστόσο να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες.

Οι οργανώσεις προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν εκφράσει
επανειλημμένως τις ανησυχίες τους για τις συνθήκες στη ναυτική βάση στην Κούβα
και για το αβέβαιο νομικό καθεστώς των φυλακισμένων. Ο αμερικανικός στρατός
αρνείται να τους συμπεριφερθεί σαν να είναι αιχμάλωτοι πολέμου – παρ’ όλο που
οι περισσότεροι εξ αυτών αιχμαλωτίστηκαν στο πεδίο της μάχης – και δεν τους
επιτρέπει πρόσβαση σε δικηγόρο. Κατηγορίες δεν έχουν απαγγελθεί εναντίον τους.
H αβεβαιότητα τούς τρελαίνει.