Διαστάσεις Ο Aπντάικ δεν είναι μισογύνης

Εντάξει, το βιβλίο της Χίλαρυ μπορεί να έχει ξεπεράσει ήδη σε πωλήσεις τα
600.000 αντίτυπα, για τον Τζων Απντάικ όμως δεν αξίζουν παρά οι 30 πρώτες
σελίδες. Το υπόλοιπο είναι μια ανειλικρινής πολιτική πλατφόρμα.

Τζάκσον Πόλακ: «Το Κλειδί» (1946)

Το τελευταίο βιβλίο του Τζων Απντάικ λέγεται Seek my face και διηγείται τη ζωή
μιας 80χρονης επιτυχημένης ζωγράφου, της Χόουπ Άντερκερκ. Ο πρώτος της άνδρας
λεγόταν Ζακ ΜακΚόυ, μέγας ζωγράφος κι αυτός, που πέθανε σε τροχαίο εξαιτίας
υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ. H ζωή του – και το τέλος του – θυμίζουν πολύ
τον Τζάκσον Πόλακ. Ο δεύτερος άνδρας της λεγόταν Γκάι Χόλογουεϊ και παραπέμπει
στον Άντυ Γουώρχολ. Μόνο ο τρίτος, ένας πλούσιος χρηματιστής, είναι
«αυθεντικός». Το βιβλίο αυτό, λέει ο συγγραφέας στην Κοριέρε, «είναι
μια προσπάθεια να αξιοποιήσω την εμπειρία μου ως κριτικού τέχνης και ζωγράφου
για να αναζητήσω κάτι που υπερβαίνει τη ζωική μας διάσταση». Αλλά στους
Νιου Γιορκ Τάιμς δεν άρεσε, η γνωστή βιβλιοκριτικός της εφημερίδας
Μισίκο Κακουτάνι δεν βρήκε καθόλου εύστοχη την υπαινικτική παρουσίαση του
Πόλακ ως ενός ομοφυλόφιλου μέθυσου που χάνει τον έλεγχο.

Αυτός ο «κλασικός Αμερικανός αφηγητής», όπως χαρακτήριζε πριν από μερικά
χρόνια ο Κώστας Γαλανόπουλος τον Απντάικ από τη γειτονική του στήλη, έχει
δεχθεί βέβαια στη ζωή του κι άλλες επιθέσεις. Να, οι φεμινίστριες τον
κατηγόρησαν ότι είναι μισογύνης, όπως ο Νόρμαν Μέιλερ. Ίσως γι’ αυτό να έγραψε
το τελευταίο του βιβλίο από τη σκοπιά δύο γυναικών: της κοσμογυρισμένης
ζωγράφου και της νεαρής δημοσιογράφου από τη Νέα Υόρκη στην οποία δίνει
συνέντευξη. Τι χάσμα χωρίζει όμως αυτά τα δύο πρόσωπα! H πρώτη έζησε με πάθος
τη ζωή της, ανακατεύτηκε με τους μεγάλους ζωγράφους της εποχής της, ταξίδεψε,
αγάπησε και αγαπήθηκε. H δεύτερη είναι όμορφη, μορφωμένη, φιλόδοξη, αλλά τόσο
κενή και τόσο μονότονη! H αντιπαράθεση των δύο χαρακτήρων αποτελεί μια έμμεση
κριτική στη σημερινή νεολαία, ο Απντάικ το παραδέχεται. Οι σημερινοί νέοι –
τονίζει – δεν έχουν τον χώρο, τις ευκαιρίες ή την ενέργεια που χρειάζεται για
να ακολουθήσουν τα ίχνη των μεγάλων αφηρημένων εξπρεσιονιστών. Αλλά πουριτανοί
δεν είναι. Ο Μπους κάνει λάθος αν νομίζει ότι μπορεί να ποινικοποιήσει τις
αμβλώσεις, οι περισσότεροι Αμερικανοί δεν θα δεχθούν να γυρίσουν οι δείκτες
του ρολογιού πίσω. Όπως δεν ήθελαν και να δικαστεί ο Κλίντον για τις απιστίες
του.

Ο σημερινός πρόεδρος βέβαια έχει κάποια δικαιολογία για τον θρησκευτικό του
ζήλο: ήταν αλκοολικός και ο Θεός τον έσωσε, οπότε προσπαθεί τώρα να ξεπληρώσει
το χρέος του επικαλούμενος συνεχώς το όνομά Του. Ο πραγματικός κίνδυνος όμως
δεν είναι αυτός, είναι ότι θεωρεί εαυτόν σταυροφόρο. Και οι σταυροφορίες έχουν
κάνει μεγάλο κακό, τελευταία απόδειξη η περιπέτεια στο Ιράκ.