Αναζητεί τα νέα πρόσωπα

«Για τα θέματα της επικαιρότητας θα εκδοθεί ανακοίνωση αύριο. Παρακαλώ να
προχωρήσουμε στη συζήτηση των υπολοίπων θεμάτων». Ο Πρωθυπουργός είχε μόλις
επιστρέψει, Τετάρτη απόγευμα, από τις πασχαλιάτικες διακοπές του στην Ηλεία –
τις πιο πικρές και στενάχωρες των τελευταίων ετών – και στο Μέγαρο Μαξίμου τον
περίμεναν για σύσκεψη οι Χρ. Πρωτόπαπας, Τηλ. Χυτήρης, Σ. Κοσμίδης και Ν.
Θέμελης. Όσοι τον γνωρίζουν καλά, διέγνωσαν πίσω από τα μισά χαμόγελα για τις
ανάγκες των τηλεοπτικών καμερών, θυμό, απογοήτευση, και κυρίως έντονο
προβληματισμό. Το ύφος του την Τετάρτη, μπαίνοντας στο Μέγαρο Μαξίμου,
φανέρωνε ότι τίποτε δεν είχε αλλάξει. Η διάθεσή του ήταν το ίδιο κακή…

Με την ολοκλήρωση της σύσκεψης, του αποδεκατισμένου «πρωινού καφέ», ζήτησε από
τον κ. Χυτήρη και τον κ. Θέμελη «να μείνουν». Τους ανακοίνωσε λίγο-πολύ το
περιεχόμενο της δήλωσης που θα έκανε την επομένη. Και πρόσθεσε ότι «θα τη
γράψει μόνος του». Αντάλλαξαν μερικές απόψεις, και την Πέμπτη νωρίς το
απόγευμα δόθηκε στη δημοσιότητα η δισέλιδη δήλωσή του, η οποία από μόνη της
συνιστά μείζον πολιτικό γεγονός, καθώς:

Α. Ο Πρωθυπουργός προανήγγειλε ότι η παρούσα κυβέρνηση έχει χρόνο ζωής δύο
μήνες, και πως με την ολοκλήρωση του διμήνου (και της ελληνικής προεδρίας) θα
επιχειρήσει δραστικό ανασχηματισμό της κυβέρνησης.

Β. Άφησε ορθάνοιχτες τις πόρτες για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες,
προσδιορίζοντας ότι η διεξαγωγή των εκλογών εντός των συνταγματικών προθεσμιών
αποτελεί «σταθερό του στόχο» – και όχι ας πούμε «σταθερή απόφαση» ή σκέτη
απόφαση.

Γ. Απέφυγε να καλύψει τους συνεργάτες του (που εδώ και μέρες δέχονται τα πυρά
της «Αυριανής»), δηλώνοντας με έμφαση ότι «δεν θα χαριστεί» σε κανέναν, φίλο,
συνεργάτη ή τρίτο.

Κέρδισε χρόνο. Για πολλούς, ο κ. Σημίτης με τη δήλωση αυτή, ουσιαστικά
κέρδισε ένα δίμηνο πολύτιμου πολιτικού χρόνου, κατά τη διάρκεια του οποίου
μπορεί να σκεφθεί αποτελεσματικές λύσεις για να ξεφύγει από τη χειρότερη κρίση
που αντιμετωπίζει η κυβέρνησή του εδώ και χρόνια. Στο διάστημα αυτό ελπίζει
ότι θα έχουν συμβεί δύο πράγματα:

· Πρώτον, θα έχει κατακαθήσει ο «κουρνιαχτός» της σκανδαλολογίας και ως εκ
τούτου θα έχουν αμβλυνθεί οι εντυπώσεις για τα πρόσωπα και τις καταστάσεις.

· Δεύτερον, θα έχει ολοκληρωθεί ο κύκλος των κατηγοριών, όπως και των
εμπλεκομένων πολιτικών προσώπων, έτσι ώστε και εκείνος να έχει ολοκληρωμένη
εικόνα για το τι έγινε, πώς έγινε, και τι από όλα αυτά είναι μεμπτά και
καταδικαστέα.

Τα κυβερνητικά και κομματικά στελέχη που συνομίλησαν μαζί του, υποστηρίζουν
ότι «ο πρόεδρος έκανε το αυτονόητο», αλλά εκείνοι που επιμένουν ότι τον
γνωρίζουν καλά, θεωρούν ότι «αν οι συνθήκες ήταν άλλες, θα λειτουργούσε
εντελώς διαφορετικά». Και πως τώρα ενήργησε «κάτω από την πίεση των εντυπώσεων
και των γεγονότων».

Η δήλωση. Η αλήθεια είναι ότι αν διαβάσει κανείς προσεκτικά τη δήλωση
του Πρωθυπουργού, μπορεί εύκολα να διαγνώσει σε πόσο δύσκολη θέση βρίσκεται. Η
αναφορά του για παράδειγμα ότι «δεν θα χαριστεί σε κανέναν», απευθύνεται
ευθέως στα στελέχη που εμπλέκονται ή πρόκειται να εμπλακούν από την «Αυριανή»
στην υπόθεση αυτή. Τα στελέχη αυτά δεν είναι κάποια από τα εκατοντάδες στελέχη
του ΠΑΣΟΚ. Είναι οι άνθρωποι που τον στήριξαν σε καιρούς δύσκολους και
βοήθησαν σημαντικά τόσο να κερδίσει την εσωκομματική μάχη για να γίνει
Πρωθυπουργός όσο και για να κερδίσει όλες τις υπόλοιπες μάχες που ακολούθησαν.
Πρόκειται, υποστηρίζουν οι γνωρίζοντες τα πράγματα, «για μια εξαιρετικά
οδυνηρή ιστορία», για την οποία ο κ. Σημίτης θα ευχόταν χίλιες φορές να την
είχε αποφύγει. Από την άλλη πλευρά, υπάρχει το πραγματικό γεγονός ότι, όπως
υποστήριζε προχθές ένα μέλος της κυβέρνησης, «όλο αυτό, έτσι όπως εξελίσσεται,
μοιάζει σαν κάποιο χέρι να απομακρύνει από γύρω του όλους τους ανθρώπους
του»…

Είναι πρόωρο να εκτιμήσει κανείς τι επιπτώσεις θα έχει για τον ίδιο τον κ.
Σημίτη, και για την εξέλιξη του εσωκομματικού παιχνιδιού με επίκεντρο την
ηγεσία του κόμματος, αυτή η αποψίλωση από αφοσιωμένα σ’ αυτόν στελέχη. Αλλά
είναι εξαιρετικά επίκαιρο να αναφέρει κανείς ότι δυστυχώς γι’ αυτόν, ούτε ο κ.
Σημίτης διέφυγε από την «κατάρα» των ηγετών, να μη μπορούν να επιλέξουν τους
στενούς συνεργάτες τους…

Προς ανασχηματισμό και του Εκτελεστικού

Σε ό,τι αφορά τα γενικότερα πολιτικά ζητήματα που ανακύπτουν από τη δήλωση
Σημίτη, προφανώς το ενδιαφέρον πλέον εστιάζεται σε δύο θέματα:

1. Στο τι κυβέρνηση θα δημιουργήσει στις αρχές Ιουλίου.

2. Στο περιεχόμενο του πακέτου πολιτικών – κυβερνητικών και θεσμικών –
με το οποίο θα συνοδεύσει τον ανασχηματισμό.

Για την κυβέρνηση, όλες οι εκτιμήσεις είναι ότι θα επιχειρήσει αυτό που επί
οκτώ χρόνια Πρωθυπουργός δεν κατάφερε: ένα μικρό, ευέλικτο, αποτελεσματικό
κυβερνητικό σχήμα, με εύστοχες επιλογές προσώπων και με τη μεγαλύτερη δυνατή
εκπροσώπηση πολιτικών τάσεων και προσωπικοτήτων.

Ένα μεγάλο ερώτημα που ήδη υφίσταται, είναι αν σε αυτή την κυβέρνηση
«κομματικού συναγερμού» (!) έχουν θέση στελέχη όπως ο Θεόδωρος Πάγκαλος, ο
Γεράσιμος Αρσένης, ο Αλέκος Παπαδόπουλος κ.ά. Θα κάνει ο Πρωθυπουργός την
υπέρβαση και στις προσωπικές του σχέσεις – πέραν των πολιτικών – για να
δημιουργήσει μια κυβέρνηση που θα πιάσει τον «ταύρο από τα κέρατα»; Ερωτήματα
που επί του παρόντος ουδείς τρίτος είναι σε θέση να απαντήσει, πλην βεβαίως
του κ. Σημίτη…

Κυβερνητικό στέλεχος συνέδεε τον ανασχηματισμό με την πιθανότητα πρόωρων
εκλογών που άφησε ανοιχτή ο κ. Σημίτης. Όπως έλεγε, «αν στις επιλογές του
είναι να κάνει έναν τόσο σημαντικό ανασχηματισμό, σίγουρα θα πάει σε εκλογές
την άνοιξη του 2004, προκειμένου να αποδώσει το νέο κυβερνητικό σχήμα.

Ένας μόνο λόγος υπάρχει για πρόωρες εκλογές τον Οκτώβριο. Να αντιληφθούμε
κάποια στιγμή ξαφνικά ότι το εκλογικό σώμα τρελαίνεται από τη χαρά του να μας
εκλέξει πάλι»!

Το πόθεν έσχες. Για τις πολιτικές αποφάσεις που σκοπεύει να λάβει,
πρέπει να θεωρείται βέβαιο ότι θα ανακοινώσει ένα σκληρό σύστημα ελέγχου τού
πόθεν έσχες των πολιτικών, το οποίο μέσω μηχανογράφησης θα ελέγχει, με
διασταυρώσεις στοιχείων σε όλο το Δημόσιο, το «πόθεν» των περιουσιακών
στοιχείων. Η πρόβλεψη για δήμευση των παρανόμων αποκτηθέντων περιουσιακών
στοιχείων και η συνακόλουθη δημόσια διαπόμπευση, θα κάνουν πολλούς να σκεφθούν
καλά πριν κάνουν οτιδήποτε στο μέλλον. Το σύστημα θα ισχύει και για όσους
προτίθενται να ασχοληθούν με την πολιτική στο μέλλον…

Η κατάτμηση των μεγάλων εκλογικών περιφερειών, Α’ και Β’ Αθηνών και Α’
Θεσσαλονίκης, θα γίνει από τις προσεχείς εκλογές, εκτός αν υπάρξει νομικό
κώλυμα, οπότε θα ισχύει από τις επόμενες.

Η Κεντρική Επιτροπή. Σε κομματικό επίπεδο πρέπει να θεωρείται πλέον
απίθανη η σύγκληση Κεντρικής Επιτροπής στο άμεσο μέλλον. Ο κ. Σημίτης πιστεύει
ότι δεν είναι δυνατόν αυτή η συζήτηση για τις σχέσεις εκτελεστικής εξουσίας
και οικονομικών συμφερόντων που άνοιξε τόσο άτσαλα, να διεξαχθεί με εθνικό
ακροατήριο. Η απάντησή του στις όποιες πιέσεις υπάρξουν θα είναι «η Κ.Ε. θα
συγκληθεί όταν το επιτρέψουν οι περιστάσεις».

Αντιθέτως, πολύ πιθανός πρέπει να θεωρείται ένας ανασχηματισμός του
Εκτελεστικού Γραφείου του ΠΑΣΟΚ – ταυτόχρονα με τον ανασχηματισμό της
κυβέρνησης στις αρχές του Ιουλίου! Και για τον συγκεκριμένο ανασχηματισμό, και
την ευρύτητά του σε τάσεις και προσωπικότητες, ισχύουν όσα και για τον
ανασχηματισμό της κυβέρνησης.

Η συμμετοχή των κ.κ. Πάγκαλου, Αρσένη, Παπαδόπουλου θα εξαρτηθεί από τις
υπερβάσεις που είναι διατεθειμένος να κάνει ο κ. Σημίτης…