ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Πολεμώ – Πολεμάς;

Καμιά νίκη δεν είναι απόλυτη

Καμιά ήττα δεν είναι οριστική

Λουκά Αξελού, Καμιά δεν είναι.

Αυτός ο πόλεμος της Συμμαχίας των ΗΠΑ έναντι όλων / erga omnes (διεθνών
οργανισμών, διεθνών κανόνων, διεθνούς κοινής γνώμης) δεν θα λήξει με την όποια
στρατιωτική νίκη. Φοβάμαι ότι οι πληγές της εισβολής στο Ιράκ θα μοιάζουν σε
λίγο καιρό με τις επτά πληγές του Φαραώ και θα «σαπίζουν την ανθρωπότητα»
μέχρι να βρεθεί «γιατρός» ή «φάρμακο».

Πληγή 1η: Η «διαπλοκή του πολέμου» δεν αφορά μόνο τα Πεντάγωνα και τους
επιτελάρχες. Σ’ αυτό τον εσμό συμμετέχουν ισότιμα (αλλά με διαφορετικούς
ρόλους) οι επιστήμονες, οι πολιτικοί, οι διανοούμενοι και οι άνθρωποι των
Media. Κι όλοι αυτοί επιτηρούνται από μια βιομηχανία του πολέμου, η οποία ως
Λερναία Ύδρα έχει και κινεί τόσα πλοκάμια όσα έχει ανάγκη για να πετύχει τον
θανάσιμο εναγκαλισμό του «εχθρού».

Πληγή 2η: Ούτε η ελευθερία ούτε οι (επιμέρους) ελευθερίες έχουν νόημα
(και το χειρότερο: συχνά συμπληρώνουν τη βία) αν δεν υπερασπιζόμαστε τους
ελεύθερους ανθρώπους. Το σλόγκαν (και κατ’ άλλους το δόγμα)= ή είσαι μ’ εμάς ή
είσαι «αναλώσιμος» καταργεί στην πράξη τον ελεύθερο άνθρωπο που επιλέγει το
παρόν και το μέλλον του με βάση ηθικοκοινωνικά κριτήρια και όχι κάτω από την
πίεση των άμεσων απειλών.

Πληγή 3η: Η «δαιμονοποίηση» του Άλλου, οι άξονες Καλού – Κακού, τα
πολιτισμικά στερεότυπα (και οι προκαταλήψεις) των συγκρούσεων, η δυτική ευζωία
απέναντι στη μελαψή μιζέρια, ο χακί ανθρωπισμός, η κατευθυνόμενη βοήθεια σε
όσους συνεργάζονται διαβρώνουν τον οικουμενισμό τού πανανθρώπινου γένους και
νομιμοποιούν / δικαιολογούν τη Νέα Αρεία Φυλή.

Πληγή 4η: Η παγκοσμιοποίηση του φόβου και της ανασφάλειας σηματοδοτεί
γενίκευση ενός αισθήματος αβοηθησίας (που το νιώθουν όλοι είτε ανήκουν στο
στρατόπεδο των «νικητών» είτε σ’ αυτό των «νικημένων»), ενός αισθήματος ότι
εισερχόμαστε στον αιώνα της διακινδύνευσης και όχι της ευημερίας και της
προόδου.

Πληγή 5η: Η εικονοποίηση των μαχών, η απευθείας μετάδοση των
επιχειρήσεων, οι τηλεοπτικές υπερπαραγωγές με κομπάρσους τα αθώα θύματα
(κυρίως παιδιά), η απενοχοποίηση του Ευρωπαίου τηλεθεατή (ότι παρακολουθεί μια
πολεμική σειρά στην οποία ο ίδιος δεν πυροβολεί) δίνει στη «δημοκρατία της
πολυθρόνας και των κουμπιών» μία διάσταση video game και μια ψευδαίσθηση ότι
μπορείς οποιαδήποτε στιγμή να γυρίσεις τον μοχλό και να σταματήσει / τελειώσει
το έργο.

Λίγοι κατανοούν / συνειδητοποιούν ότι οι σφαίρες (και τα κορμιά) πέφτουν ακόμα
κι όταν εμείς κοιμόμαστε ή κοιτάμε αλλού.

Πληγή 6η: Η δολοφονική εκτέλεση της αλήθειας στον βωμό της προπαγάνδας,
η παραμόρφωση της πραγματικότητας (δικαιικού / ιστορικού κεκτημένου) στο όνομα
της καπηλείας μύθων και φημών, η υποβάθμιση αξιών πολιτισμού και παιδείας με
βάθος αιώνων προς ενίσχυσιν της επίπεδης λογικής της παγκοσμιοποίησης (και της
πρακτικής των τανκς) μετατρέπουν τον πόλεμο σε ψευδο-ιδεολογία.

Πληγή 7η: Σ’ αυτή συγκεντρώνονται όλες οι προηγούμενες και η σώρευση /
σύνθεσή τους παράγει τη χειρότερη (σχεδόν αγιάτρευτη) πληγή. Την πληγή της
ορφάνιας (όχι ενός παιδιού ή μιας γενιάς ή ενός έθνους, αλλά) όλης της
ανθρωπότητας. Δεν είμαστε πλέον όλοι «αδέλφια». Από τη στιγμή που εμφανίζεται
ένας και μόνο να θέλει να καθορίσει τη μοίρα των ανθρώπων και της
ανθρωπότητας, ο κανόνας του παιχνιδιού της επιβίωσης αλλάζει. Κι αυτή η αλλαγή
δεν είναι εκ των προτέρων γνωστό σε τι θα καταλήξει. Πάντως ένα είναι βέβαιο:

Από το «σ’ αγαπώ – μ’ αγαπάς;» περνάμε αμετάκλητα στο «πολεμώ – πολεμάς;».

ΥΓ: Γιατί το Συμβούλιο Απόδημου Ελληνισμού (ΣΑΕ) κατάπιε τη γλώσσα του;
Και γιατί η Ολυμπιακή Εκεχειρία απλώς προσεύχεται να μη γίνει άλλος πόλεμος
μέσα στο 2004; Τι είδους «θεσμοί – ουρές» είναι αυτά τα δύο οράματα του
υπουργείου Εξωτερικών;

Ο Γιάννης Πανούσης είναι καθηγητής της Εγκληματολογίας στο Τμήμα
Επικοινωνίας και ΜΜΕ στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.