Διχάζει η ανοικοδόμηση του Ιράκ

Ποιος θα αναλάβει την ανοικοδόμηση του Ιράκ, ο ΟΗΕ ή αμερικανικές
εταιρείες; Ο Μπλερ συναντάται σήμερα με τον Μπους και το θέμα αυτό αναμένεται
να αποτελέσει τη βασική διαφωνία τους.

Στο Κάμπ Ντέιβιντ. Μια πρώτη διπλωματική σύγκρουση μεταξύ Ουάσιγκτον και Λονδίνου προβλέπεται στη σημερινή συνάντηση των δύο ηγετών με θέμα την ανοικοδόμηση του μεταπολεμικού Ιράκ

Η πρώτη συνάντηση του Βρετανού πρωθυπουργού με τον πρόεδρο των ΗΠΑ επρόκειτο
να πραγματοποιηθεί τα μεσάνυχτα της Τετάρτης (ώρα Ελλάδας) και η δεύτερη
σήμερα, αμφότερες στην προεδρική εξοχική κατοικία του Καμπ Ντέιβιντ. Εκτός από
τον συνεχιζόμενο πόλεμο, πρώτο στην ατζέντα τους θα είναι το θέμα της
ανθρωπιστικής αρωγής προς το Ιράκ και τα σχέδια για την εποχή μετά τον Σαντάμ.
«Ο ΟΗΕ πρέπει να εμπλακεί με κεντρικό τρόπο στη διαχείριση της ανθρωπιστικής
κρίσης και στην αρωγή για την ανοικοδόμηση του Ιράκ», τόνισε ο Τόνι Μπλερ,
προσθέτοντας ότι θα καλέσει επίσης τον Μπους να ανοικοδομήσει και τη σχέση των
ΗΠΑ με την Ευρώπη.

Το «ναι» στις Αζόρες

Η «επιστροφή στον ΟΗΕ» για την ανοικοδόμηση του Ιράκ στην εποχή μετά τον
Σαντάμ είναι κάτι που επαναλαμβάνεται από τους Βρετανούς αξιωματούχους εδώ και
πολλές ημέρες.

Και κατά τη μίνι διάσκεψη κορυφής των Αζορών είχε φανεί πως την αποδέχεται και
ο Μπους, όταν είχε υποσχεθεί να συνεργαστεί «στενά με τη διεθνή κοινότητα,
περιλαμβανομένων των Ηνωμένων Εθνών και των εταίρων μας στον συνασπισμό». Αλλά
η πραγματικότητα διαγράφεται τώρα διαφορετική και φέρει τα σπέρματα μιας
διπλωματικής σύγκρουσης μεταξύ της Ουάσιγκτον και του Λονδίνου.

Οι ΗΠΑ εννοούν να παραμείνουν στο Ιράκ όσο καιρό κρίνουν απαραίτητο για να
γίνει η χώρα σίγουρη, σταθερή και ενωμένη. Για τον σκοπό αυτό έχουν δηλώσει
πως θα εγκαθιδρύσουν μια στρατιωτική διοίκηση, η οποία θα αναλάβει την
ασφάλεια και την εξουδετέρωση των όπλων μαζικής καταστροφής. Θα εγκαθιδρύσουν
παράλληλα μια πολιτική διοίκηση, η οποία θα δώσει τη σκυτάλη σε μια ιρακινή
προσωρινή διοίκηση.

Σαφής ο Πάουελ

Τουλάχιστον «σαφής» ήταν ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Κόλιν Πάουελ: «Δεν
μπήκαμε σε όλο αυτόν τον κόπο με τους εταίρους μας στη συμμαχία για να μην
είμαστε στη συνέχεια σε θέση να έχουμε έναν σημαντικό ηγεμονικό έλεγχο σχετικά
με το πώς θα εξελιχθεί (το Ιράκ) στο μέλλον», είπε σε επιτροπή της Βουλής των
Αντιπροσώπων προσθέτοντας: «Δεν θα υποστηρίζαμε το να παραχωρήσουμε τα πάντα
στον ΟΗΕ, ώστε κάποιος που θα ορίσει ο ΟΗΕ να αναλάβει ξαφνικά την ηγεσία όλης
αυτής της επιχείρησης».

Ο ίδιος, ωστόσο, διευκρίνισε ότι τα Ηνωμένα Εθνη θα έπρεπε να έχουν έναν ρόλο
στο «μεταπολεμικό Ιράκ» και το αιτιολόγησε λέγοντας ότι αυτό θα καταστήσει
ευκολότερη τη συμμετοχή και άλλων χωρών ώστε να συμβάλουν κι αυτές στο κόστος
της ανοικοδόμησης.

Αποικιοκρατική προσέγγιση

Όλα αυτά δεν αρέσουν στους Βρετανούς αξιωματούχους, οι οποίοι δηλώνουν,
ζητώντας να μην κατονομαστούν, πως αυτή η οιονεί αποικιοκρατική προσέγγιση δεν
μπορεί παρά να υποδαυλίσει περισσότερο την οργή των αραβικών και
μουσουλμανικών κυβερνήσεων και της κοινής γνώμης. Υπογραμμίζουν πως δεν έχουν
καμιά πρόθεση να μοιραστούν με τις ΗΠΑ την ευθύνη της ανοικοδόμησης και της
διαχείρισης των πετρελαϊκών πόρων της χώρας. Και επιθυμούν να αναλάβει ο ΟΗΕ
τον μείζονα ρόλο στη διοίκηση του μεταπολεμικού Ιράκ, επιθυμία την οποία
αναμφίβολα δεν συμμερίζονται οι Τσέινι, Ράμσφελντ ή Γούλφοβιτς.

Οι πρώτοι εργολάβοι

Αυτή η διάσταση στις θέσεις των δύο συμμάχων για το μεταπολεμικό Ιράκ εντάθηκε
χθες με την ανακοίνωση από την αμερικανική κυβερνητική Υπηρεσία Διεθνούς
Ανάπτυξης (USAID) ότι θα κατακυρώσει συμβόλαια συνολικής αξίας 1,9 δισ.
δολαρίων για την ανοικοδόμηση του Ιράκ σε αδιευκρίνιστες προς το παρόν
αμερικανικές εταιρείες. Υπεργολάβοι απ’ όλο τον κόσμο, διευκρίνισε, θα μπορούν
να αναλάβουν το ήμισυ του έργου της ανοικοδόμησης. Οι πρώτοι εργολάβοι θα
ανακοινωθούν ως το τέλος του μήνα και θα επιλέξουν στη συνέχεια τους
υπεργολάβους. Η USAID σχεδιάζει να δαπανήσει συνολικά 2,4 δισεκατομμύρια
δολάρια στο Ιράκ, 1,9 δισ. για την ανοικοδόμηση υποδομών όπως δρόμοι, γέφυρες
και σταθμοί υδροδότησης και ηλεκτροδότησης, ενώ τα υπόλοιπα 500 εκατομμύρια
δολάρια θα διατεθούν για ανθρωπιστική βοήθεια.