Λιτότητα λόγω χρέους

Το Σύμφωνο Σταθερότητας γίνεται ελαστικότερο για τις περισσότερες χώρες της
ευρωζώνης, αλλά αυστηρότερο για την Ελλάδα.

Σταθερή μείωση του δημοσίου χρέους της κάθε χρόνο πρέπει να εξασφαλίζει στο
εξής η Ελλάδα για να περνά τις εξετάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η αξιολόγησή
της, μάλιστα, θα είναι αυστηρότερη από αυτή των εταίρων της, καθώς οι υψηλοί
ρυθμοί ανάπτυξής της δεν δικαιολογούν δημοσιονομική χαλάρωση. Αυτό σημαίνει
ότι η χώρα μπαίνει σε στενωπό λόγω χρέους και ελάχιστα περιθώρια θα έχει η
κυβέρνηση για να αυξήσει δαπάνες και να κάνει παροχές.

Οι εξελίξεις αυτές προέκυψαν μετά τη διήμερη συζήτηση των υπουργών Οικονομίας
της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης στις Βρυξέλλες, την περασμένη Δευτέρα
και Τρίτη, σχετικά με τις αλλαγές που πρέπει να γίνουν στο Σύμφωνο
Σταθερότητας.

Ερμηνεία κανόνων

Οι αλλαγές, όπως τις περιέγραψε χθες ο υπουργός Οικονομίας κ. Νίκος
Χριστοδουλάκης, δεν θα έχουν τη μορφή νέου θεσμικού πλαισίου. Απλώς, θα δοθεί
μια ερμηνεία των κανόνων του Συμφώνου, η οποία θα ενσωματωθεί στα συμπεράσματα
του εαρινού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τον Μάρτιο, αφού προηγουμένως
προσδιοριστούν από τους 15 υπουργούς Οικονομίας στο επόμενο ECOFIN, στις 7
Μαρτίου.

Το νέο πλαίσιο

Σύμφωνα, πάντως, με όσα οι ίδιοι συζήτησαν στις αρχές της εβδομάδας στις
Βρυξέλλες, το νέο πλαίσιο διαμορφώνεται ως εξής:

1. Το όριο ελλείμματος 3% του ΑΕΠ που θέτει η Συνθήκη του Μάαστριχτ και
το Σύμφωνο Σταθερότητας εξακολουθεί να ισχύει.

2. Εισάγεται όμως ένα νεο κριτήριο αξιολόγησης των δημοσιονομικών
επιδόσεων κρατών-μελών, που έχει να κάνει με τον ρυθμό ανάπτυξης. Όσες χώρες
βρίσκονται στην καθοδική πορεία του οικονομικού κύκλου, δηλαδή έχουν πολύ
χαμηλούς ή μηδενικούς ρυθμούς ανάπτυξης, θα αντιμετωπίζονται με επιείκεια σε
περίπτωση απόκλισης από τον στόχο του μηδενισμού του ελλείμματός τους. Με άλλα
λόγια, θα μπορούν να εμφανίζουν ένα μικρό έλλειμμα για να τονώσουν την
οικονομία τους, μεταθέτοντας για αργότερα τον στόχο του μηδενισμού του.

3. Για τις χώρες με υψηλό ρυθμό ανάπτυξης δεν ισχύει αυτό και πρέπει να
τηρούν με συνέπεια το πρόγραμμα σταθερότητάς τους. Η αξιολόγησή τους θα είναι
πιο αυστηρή, είπε χθες ο κ. Χριστοδουλάκης.

4. Εισάγεται, επίσης, ένα νέο κριτήριο που έχει να κάνει με το δημόσιο
χρέος και την «αξιόπιστη μείωσή του». Έτσι, όσες χώρες έχουν υψηλό δημόσιο
χρέος πρέπει να το μειώνουν κάθε χρόνο σταθερά κατά ένα ποσοστό, που θα
προσδιοριστεί στο επόμενο Συμβούλιο.

Δημοσιονομική πειθαρχία

Σχολιάζοντας το νέο αυτό κριτήριο του χρέους, ο κ. Χριστοδουλάκης αναγνώρισε
χθες, εμμέσως, ότι η Ελλάδα πρέπει να επιδείξει μεγαλύτερη δημοσιονομική
πειθαρχία, λέγοντας ότι «πράγματι, όταν έχεις υψηλή ανάπτυξη, είναι η καλύτερη
συγκυρία για να επιδιώξεις μείωση του δημοσίου χρέους σου».

Ο ίδιος μίλησε για τις επιπτώσεις του πιθανού πολέμου στην ελληνική οικονομία
λέγοντας ότι η Ελλάδα «δεν είναι γυάλινος πύργος στη μέση της ερήμου». Πάντως,
επέμεινε ότι η πρόβλεψη για ρυθμό ανάπτυξης 3,8% είναι συντηρητική, υπονοώντας
ότι δεν αναθεωρείται, τουλάχιστον προς το παρόν.

Αντίθετα, αναγνώρισε τα προβλήματα στο εμπορικό ισοζύγιο και είπε ότι
ετοιμάζεται πολιτική τόνωσης των εξαγωγών, που θα παρουσιασθεί σύντομα.

Σημειώνεται ότι χθες η πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Εξαγωγέων κ.
Χριστίνα Σακελλαρίδου εξέπεμψε σήμα κινδύνου για τις ελληνικές εξαγωγές,
λέγοντας ότι η ενίσχυση του ευρώ, αλλά και ο επικείμενος πόλεμος έχουν
προκαλέσει ζημιά στις ελληνικές εξαγωγές και κυρίως σε αυτές που προορίζονται
για τις χώρες της Μέσης Ανατολής.

Επίσης, ο κ. Χριστοδουλάκης αναγνώρισε το πρόβλημα της ακρίβειας, λέγοντας ότι
«υπάρχουν πιέσεις αυτό τον μήνα» στο μέτωπο του πληθωρισμού, εξαιτίας του
πετρελαίου, αλλά και των κακών καιρικών συνθηκών.

Οι ανατιμήσεις στα οπωροκηπευτικά θα αντιμετωπισθούν με αύξηση των εισαγωγών
τους, είπε.

Απαντώντας εξάλλου σε ερώτηση σχετικά με τα επιτόκια, ο κ. Χριστοδουλάκης είπε
ότι δεν δικαιολογείται αύξησή τους.