ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΕΝΙΚΟ Ένα καθημερινό θαύμα στη ζωή μας…

Η γλώσσα μας είναι… μικρόβιο, που δεν μπορεί να ζήσει έξω από τον ανθρώπινο
οργανισμό, όπως υποστήριξε πρόσφατα ο καθηγητής Κέρμπι από το Πανεπιστήμιο του
Εδιμβούργου; Είναι ένας οργανισμός που αναπτύσσεται στον ανθρώπινο εγκέφαλο
και εξελίσσεται πιο γρήγορα απ’ όσο η βιολογία, όπως υποστηρίζει ο καθηγητής
Κρίστιανσεν από το Πανεπιστήμιο του Κορνέλ; Ή είναι καταγεγραμμένη στο DNA
μας, όπως έλεγαν ο διάσημος γλωσσολόγος Νόαμ Τσόμσκι και οι συνάδελφοί του,
αποτελώντας έτσι αυτή μια «παγκόσμια γραμματική»;

Ρουφώντας τις νέες αιρετικές θεωρίες, αρχίζω και προβληματίζομαι για μία ακόμα
φορά για τα μαγικά πράγματα της ζωής μας, που τα παίρνουμε τόσο αβασάνιστα ως
απλά δεδομένα. Προφορικός και γραπτός λόγος… Οι πρώτες συλλαβές του μωρού
(«μπα… μπα», «πού εί…;») και η συγκίνηση στο άκουσμά τους… Η χαρά για τα
πρώτα παιδικά ορνιθοσκαλίσματα… Το μυστήριο της «σύμβασης» μεταξύ των
ανθρώπων για την ταύτιση των ήχων με τα πράγματα και τις έννοιες… To νόημα
που αλλάζει από μια αλλαγή στη χροιά της φωνής, ένα κόμμα, μία άνω τελεία, ένα
θαυμαστικό, μια αλληλουχία φθόγγων…

Η πολύπλοκη διαδικασία της επικοινωνίας, το συναρπαστικό παιχνίδι των λέξεων
που βιώνουμε κάθε μέρα – και αν σταθούμε τυχεροί, το συνειδητοποιούμε και το
λατρεύουμε, πλάθοντάς το με τις ώρες στα εκμαγεία του λυρισμού μας, στο μυαλό
και στο χαρτί.

«Είμαστε πράγματι μοναδικοί;», αναρωτιέμαι αμέσως μετά. Ψάχνω την ηλεκτρονική
και την έντυπη βιβλιογραφία και βρίσκω μάλλον αόριστες απαντήσεις. Ενώ οι
ερευνητές τσακώνονται ακόμα μεταξύ τους για το αν πίσω από τις αντιδράσεις τού
συμπαθούς πιθήκου Κάνζι στις ΗΠΑ, ο οποίος έγινε τελευταία διάσημος γιατί
ανέπτυξε ένα δικό του «λεξιλόγιο», υπάρχει γνωστικό υπόβαθρο και είναι μάλλον
πεπεισμένοι ότι οι φάλαινες επικοινωνούν μεταξύ τους με υπερήχους, δεν
φαίνεται να έχουν βρει άλλο τέτοιο γλωσσικό θαύμα σαν του λόγου μας.

«Οι ιπποπόταμοι μιλάνε μεταξύ τους;», ρωτάει ο μικρούλης για τα αγαπημένα του
ζωάκια και η πολύξερη μαμά πιάνεται… αδιάβαστη.